II OZ 448/05

Naczelny Sąd Administracyjny2005-05-31
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocykoszty sądowewarunki zabudowypostępowanie administracyjneNSAWSAzażalenie

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący nie wykazał braku możliwości poniesienia kosztów postępowania.

Skarżący E. P. złożył zażalenie na postanowienie WSA odmawiające przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wniosek o prawo pomocy uzasadniał wyczerpaniem możliwości finansowych w związku z dalszym odwoływaniem się od decyzji dotyczącej warunków zabudowy. NSA oddalił zażalenie, stwierdzając, że skarżący nie wykazał w sposób prawidłowy braku możliwości poniesienia kosztów postępowania, co jest warunkiem przyznania prawa pomocy.

Sprawa dotyczy zażalenia E. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, które odmówiło przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wniosek o prawo pomocy był związany ze skargą na decyzję Wójta Gminy Kuryłówka w przedmiocie warunków zabudowy. WSA pierwotnie odrzucił skargę jako niedopuszczalną, a następnie oddalił wniosek o prawo pomocy, wskazując na brak podstaw. Skarżący w zażaleniu powtórzył argument o wyczerpaniu środków finansowych. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za niezasadne. Sąd podkreślił, że prawo pomocy jest instytucją stosowaną wyjątkowo i wymaga wykazania przez wnioskującego, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. NSA stwierdził, że skarżący nie wykazał tej okoliczności w sposób prawidłowy, ograniczając się jedynie do oświadczenia o braku możliwości poniesienia kosztów i nie przedstawiając żadnych dochodów ani majątku. Sąd uznał, że takie uzasadnienie nie jest wystarczające do przyznania prawa pomocy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie wykazał w sposób prawidłowy braku możliwości poniesienia kosztów postępowania.

Uzasadnienie

Skarżący ograniczył się do oświadczenia o braku środków, nie przedstawiając żadnych danych o dochodach ani majątku, co jest niewystarczające do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 245 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 52 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 214 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie wykazał w sposób prawidłowy braku możliwości poniesienia kosztów postępowania.

Odrzucone argumenty

Skarżący podniósł, że wyczerpał swoje możliwości finansowe i środki finansowe na dalsze odwoływanie się.

Godne uwagi sformułowania

Instytucja prawa pomocy jest jednak stosowana wyjątkowo i ma zastosowanie w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, jakiego domaga się skarżący, następuje w przypadku wykazania przez wnioskującego, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Nie można przyjąć za poprawne wykazanie braku możliwości poniesienia kosztów sądowych napisanie przez skarżącego we wniosku jedynie, że nie jest on w stanie ponieść tych kosztów.

Skład orzekający

Zygmunt Niewiadomski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy i obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia kosztów postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy skarżący domaga się prawa pomocy w zakresie całkowitym i nie przedstawia wystarczających dowodów na swoją sytuację finansową.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z prawem pomocy, która jest ważna dla prawników procesowych, ale nie zawiera elementów zaskoczenia ani szerokiego zainteresowania.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 448/05 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2005-05-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-05-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Zygmunt Niewiadomski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II OZ 218/11 - Postanowienie NSA z 2011-03-30
II SA/Rz 785/04 - Postanowienie WSA w Rzeszowie z 2004-11-30
Skarżony organ
Wójt Gminy
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 30 marca 2005 r., sygn. akt II SA/Rz 785/04 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi E. P. na decyzję Wójta Gminy Kuryłówka z dnia 6 września 2004 r., nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy p o s t a n a w i a oddalić zażalenie
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 30 listopada 2004 r., sygn. akt II SA/Rz 785/04, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, stwierdzając niedopuszczalność zaskarżenia odrzucił skargę E. P. na decyzję Wójta Gminy Kuryłówka z dnia 6 września 2004 r., w oparciu o art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
W dniu 10 grudnia 2004 r. do Sądu wpłynął złożony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Skarżący podał w nim, że jest właścicielem zespołu dworsko-parkowego i "wyczerpał swoje możliwości finansowe w zakresie ponoszenia kosztów związanych z dalszym odwoływaniem się". Jednocześnie E. P. nie ujawnił jakichkolwiek dochodów.
Postanowieniem z dnia 30 marca 2005 r., sygn. akt II SA/Rz 785/04, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił powyższy wniosek, w uzasadnieniu wskazując, że przedstawione w nim okoliczności nie dają podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy.
E. P. wniósł pismem z dnia 4 kwietnia zażalenie, w którym ponownie podniósł, że "wyczerpał wszelkie swoje oszczędności i środki finansowe na dalsze odwoływanie się".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie jest zasadne. Zgodnie z generalną zasadą ponoszenia kosztów postępowania i stosownie do art. 214 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270); jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. W przypadku braku możliwości pokrycia kosztów postępowania, strona może ubiegać się o zwolnienie z tego obowiązku w całości lub w części. Instytucja prawa pomocy jest jednak stosowana wyjątkowo i ma zastosowanie w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Zgodnie z art. 245 § 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, jakiego domaga się skarżący, następuje w przypadku wykazania przez wnioskującego, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Sygn. akt II OZ 448/05
Co do zasady, prawo pomocy może być przyznane osobom nie osiągającym żadnego dochodu lub osiągającym dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach. Sąd orzeka o zasadności przyznania prawa pomocy na podstawie danych wykazanych we wniosku, zatem warunkiem przyznania prawa pomocy jest wykazanie we wniosku sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa.
W niniejszej sprawie, skarżący E. P. nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Nie można przyjąć za poprawne wykazanie braku możliwości poniesienia kosztów sądowych napisanie przez skarżącego we wniosku jedynie, że nie jest on w stanie ponieść tych kosztów. Nadto, skarżący nie wykazał żadnych dochodów z jakiegokolwiek źródła, ani żadnego majątku pomijając "rozszabrowany" zespół dworsko – parkowy i "ulegającą coraz większej degradacji i destrukcji" stację paliw. W ocenie Sądu zawarte we wniosku oświadczenie nie potwierdza sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Skarżący zapewne posiada źródło utrzymania utrzymania, które (biorąc pod uwagę ilość złożonych przez E. P. w tej sprawie pism) pozwala mu kształtować wydatki. Ze względu na nie wykazanie przez skarżącego we wniosku w sposób prawidłowy braku możliwości poniesienia kosztów postępowania, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 30 marca 2005 r., sygn. akt II SA/Rz 785/04 należy uznać za właściwe.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a.