III FZ 600/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-12-04
NSAAdministracyjneŚredniansa
doręczeniefikcja doręczeniaterminy procesoweuzasadnienie wyrokuprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymizażalenieNSAWSA

NSA oddalił zażalenie na odmowę sporządzenia uzasadnienia wyroku, potwierdzając skuteczność fikcji doręczenia mimo późniejszego odbioru przesyłki.

Skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie WSA odmawiające sporządzenia uzasadnienia wyroku, twierdząc, że wniosek został złożony w terminie. WSA uznał, że doręczenie sentencji wyroku nastąpiło z dniem 6 czerwca 2025 r. na mocy fikcji prawnej (art. 73 § 4 p.p.s.a.), a wniosek o uzasadnienie złożono po terminie. NSA podzielił to stanowisko, podkreślając, że późniejsze odebranie przesyłki nie niweczy skutków doręczenia zastępczego i oddalił zażalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie L. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, które odmówiło sporządzenia uzasadnienia wyroku. Sprawa dotyczyła egzekucji świadczeń pieniężnych. WSA w Gliwicach oddalił skargę L. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie. Wyrok został wydany w trybie uproszczonym, a jego sentencja została doręczona pełnomocnikowi skarżącej. Pełnomocnik wniósł o sporządzenie uzasadnienia, jednak WSA odmówił, uznając wniosek za złożony po terminie. Sąd pierwszej instancji powołał się na art. 73 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), wskazując, że skutek doręczenia nastąpił z dniem 6 czerwca 2025 r. po dwukrotnym awizowaniu przesyłki, a wniosek o uzasadnienie wpłynął po upływie ustawowego terminu. NSA w pełni podzielił argumentację WSA. Podkreślono, że fikcja doręczenia przewidziana w art. 73 § 1-4 p.p.s.a. następuje po dwukrotnym zawiadomieniu o możliwości odbioru przesyłki i niepodjęciu jej w ciągu czternastu dni. Późniejsze odebranie przesyłki przez adresata nie niweczy skutków doręczenia zastępczego. NSA zwrócił również uwagę, że skarżąca błędnie powołała się na uchylony przepis art. 65 § 3 p.p.s.a. Stwierdzono, że przesyłka była prawidłowo awizowana, a jej późniejsze wydanie przez operatora pocztowego nie wpływa na skuteczność doręczenia zastępczego. W konsekwencji, wniosek o sporządzenie uzasadnienia został uznany za złożony po terminie, a zażalenie oddalono.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, skutek doręczenia zastępczego następuje z mocy prawa w określonym terminie i nie jest niweczony przez późniejsze odebranie przesyłki.

Uzasadnienie

NSA potwierdził, że fikcja doręczenia następuje po dwukrotnym awizowaniu i niepodjęciu przesyłki w terminie. Późniejsze odebranie przesyłki nie wpływa na skuteczność doręczenia zastępczego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_zażalenie

Przepisy (9)

Główne

p.p.s.a. art. 73 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skutek doręczenia następuje w dniu, w którym upłynął termin do odbioru przesyłki, jeśli adresat mimo dwukrotnego zawiadomienia nie podjął jej.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 73 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 65 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 65 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis uchylony.

Prawo pocztowe

Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skutek doręczenia zastępczego następuje z dniem upływu terminu do odbioru przesyłki, a późniejsze odebranie nie niweczy tego skutku. Wniosek o sporządzenie uzasadnienia został złożony po terminie, ponieważ został nadany po upływie terminu wynikającego z fikcji doręczenia. Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował przepisy p.p.s.a. dotyczące doręczenia zastępczego.

Odrzucone argumenty

Doręczenie przesyłki nastąpiło w dniu jej faktycznego odebrania, a wniosek o uzasadnienie został złożony w terminie. Naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 65 § 2 w zw. z art. 65 § 3 p.p.s.a.

Godne uwagi sformułowania

skutek doręczenia następuje w mocy prawa późniejsze wydanie jej na żądanie adresata pozostaje bez znaczenia dla oceny skuteczności doręczenia nie otwiera nowego terminu do dokonania czynności procesowej fikcja doręczenia nie niweczy skutków doręczenia pisma w trybie art. 73 p.p.s.a.

Skład orzekający

Stanisław Bogucki

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących fikcji doręczenia (art. 73 p.p.s.a.) i skutków przekroczenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w postępowaniu sądowoadministracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z doręczeniem zastępczym i wnioskiem o uzasadnienie wyroku w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego z punktu widzenia praktyki prawniczej zagadnienia terminów procesowych i fikcji doręczenia, co jest kluczowe dla skuteczności działań pełnomocników.

Uważaj na fikcję doręczenia: nawet odebrana przesyłka może oznaczać spóźniony wniosek!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III FZ 600/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-12-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-11-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Stanisław Bogucki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I SA/Gl 1218/24 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2025-05-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 73 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Stanisław Bogucki po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia L. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 28 lipca 2025 r., sygn. akt I SA/Gl 1218/24 w przedmiocie odmowy sporządzenia uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi L. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 26 lipca 2024 r., nr SKO.4110.18.2023 w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
1. Wyrokiem z 20.05.2025 r. o sygn. I SA/Gl 1218/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę L. C. (dalej: skarżąca) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z 26.07.2024 r., nr SKO.4110.18.2023, wydane w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych. Wyrok został wydany w trybie uproszczonym. Sentencja wyroku została doręczona pełnomocnikowi skarżącej, a pismem z 16.06.2025 r., nadanym pocztą w tym samym dniu, pełnomocnik skarżącej wniósł o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie.
2. Zaskarżonym postanowieniem z 28.07.2025 r. WSA w Gliwicach odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie przesyłka pocztowa, zawierająca odpis sentencji wyroku została nadana na adres do doręczeń wskazany przez pełnomocnika i była dwukrotnie awizowana. Pierwsza próba doręczenia nastąpiła 23.05.2025 r., a następnie 2.06.2025 r., na co wskazują zwrotne potwierdzenie odbioru oraz wyjaśnienia udzielone przez Pocztę Polską w piśmie z 1.07.2025 r. Sąd pierwszej instancji uznał, że w świetle w art. 73 § 4 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) skutek doręczenia tej przesyłki nastąpił 6.06.2025 r. W konsekwencji, zdaniem WSA w Gliwicach, siedmiodniowy termin dla złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku zakończył bieg w piątek 13.06.2025 r., który to dzień był dniem roboczym. Pismo zawierające wniosek o sporządzenie uzasadnienia zostało nadane pocztą 16.06.2025 r., a zatem z przekroczeniem ustanowionego do tego terminu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach także wyjaśnił, że skutek doręczenia o jakim mowa w art. 73 § 4 p.p.s.a., następuje w mocy prawa. Wydanie przesyłki po tym, jak upłynął okres z art. 73 § 1 p.p.s.a. pozostaje bez znaczenia dla oceny skuteczności doręczenia, a przede wszystkim nie otwiera nowego terminu do dokonania czynności procesowej. W niniejszej sprawie przesyłka została wydana adresatowi w 9.06.2025 r., a zatem po upływie terminu ustawowego z art. 73 § 4 w związku z art. 73 § 1 p.p.s.a.
3. Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła zażalenie, domagając się jego uchylenia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie prawa materialnego, polegające na błędnej wykładni przez niezastosowanie art. 65 § 2 w związku z art. 65 § 3 p.p.s.a. co w konsekwencji spowodowało błędną wykładnię art. 141 § 2, art. 141 § 3, art. 73 § 1 i 4 p.p.s.a. i bezpodstawne przyjęcie o skuteczności doręczenia skarżącej przesyłki, podczas gdy doręczenie nastąpiło 9.06.2025 r. i wniosek o uzasadnienie wyroku został złożony w ustawowym terminie.
4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
4.1. Zażalenie skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Regulacja z art. 73 § 1-4 p.p.s.a. przewiduje fikcję doręczenia, gdy adresat, pomimo dwukrotnego zawiadomienia go o możliwości odbioru przesyłki, nie podejmuje jej w ciągu czternastu dni od dnia pozostawienia pierwszego awiza. Ostatniego dnia, tj. czternastego dnia od dnia pierwszej próby doręczenia, realizuje się skutek procesowy, o którym mowa w art. 73 § 4 p.p.s.a., a zatem następuje fikcja prawna doręczenia przesyłki adresatowi.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, że uznanie przesyłki za doręczoną, nie zmienia późniejsze wydanie jej na żądanie adresata. Wydanie przesyłki po upływie terminu, o którym mowa w art. 73 § 1 p.p.s.a., w wyniku bezprawnego przetrzymywania jej przez operatora pocztowego, nie niweczy skutków doręczenia pisma w trybie art. 73 p.p.s.a., raz doręczone pismo bowiem nie może wywołać prawnych skutków doręczenia w innym trybie. Fakt odebrania pisma przez pełnomocnika skarżącej po upływie terminu wskazanego w art. 73 § 1 p.p.s.a. nie ma zatem żadnego wpływu na skutek określony w art. 73 § 4 p.p.s.a.
Argumenty zażalenia w tym względzie nie mogą zmienić rozstrzygnięcia. Przede wszystkim wymaga podkreślenia, że Sąd pierwszej instancji nie mógł stosować art. 65 § 3 p.p.s.a. ponieważ przepis ten został uchylony 31.05.2019 r. ustawą z 10.01.2014 r. o zmianie ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 183 ze zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w zaskarżonym postanowieniu wyjaśnił, że w przypadku doręczenia zastępczego, jakie ma miejsce w rozpoznawanej sprawie, obowiązuje art. 73 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-68, art. 69 § 1 oraz art. 70-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z 23.11.2012 r. - Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje ponadto, że Sąd orzeka na podstawie przepisów prawa, a błędne wydanie przesyłki po terminie przez operatora pocztowego nie wyklucza możliwości zastosowania art. 73 § 4 p.p.s.a. Przesyłka była prawidłowo awizowana i oczekiwała na odbiór w miejscu wskazanym pełnomocnikowi skarżącej przez okres wymagany przepisami prawa. To, że doszło do wydania przesyłki adresatowi po terminie, tj. po upływie 14 dnia od pierwszej próby doręczenia, nie wpływa - jak już zaznaczono - na skutek prawny, który wystąpił w okolicznościach sprawy przed tym wydaniem, zgodnie z art. 73 § 4 p.p.s.a. A skoro do doręczenia przesyłki w świetle tego przepisu doszło 6.06.2025 r., złożenie wniosku 16.06.2025 r. było czynnością procesową dokonaną po terminie.
4.2. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a wniesione zażalenie nie podważa tej oceny. Uwzględniając powyższe okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., jak w sentencji postanowienia.
Sędzia NSA Stanisław Bogucki

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI