II OZ 436/06

Naczelny Sąd Administracyjny2006-04-27
NSAAdministracyjneŚredniansa
kombatanciuprawnieniawdowapostępowanie administracyjneprzywrócenie terminuskarżącyorgan administracjiNSAWSA

NSA uchylił postanowienie WSA o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi, przywracając termin z uwagi na błędy organu i okoliczności niezależne od skarżącej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów, uznając, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie, przywracając termin do wniesienia skargi. Sąd uznał, że błędy organu administracji (nieprzekazanie pisma do sądu, brak wezwania do sprecyzowania) oraz trudna sytuacja życiowa skarżącej (wiek, śmierć męża) uzasadniają przywrócenie terminu.

Sprawa dotyczyła zażalenia M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, które odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. WSA uznał, że skarżąca nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu, kwalifikując przyczynę jako niedbalstwo, a sam podeszły wiek nie jest wystarczający. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd wskazał, że organ administracji nie przekazał pisma skarżącej do sądu, mimo że mogło być ono potraktowane jako skarga, ani nie wezwał do jego sprecyzowania. Dodatkowo, organ poinformował o ostateczności decyzji z opóźnieniem. NSA uznał, że te okoliczności, niezależne od skarżącej, wskazują na brak jej winy w uchybieniu terminu. Sąd podkreślił również, że wniosek o przywrócenie terminu wraz ze skargą czekał na rozpatrzenie przez cztery lata, co mogło utwierdzać skarżącą w przekonaniu o jego merytorycznym rozpoznaniu. W konsekwencji NSA przywrócił termin do wniesienia skargi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, błędy organu (np. nieprzekazanie pisma do sądu, brak wezwania do sprecyzowania) oraz okoliczności niezależne od strony (np. podeszły wiek, problemy osobiste) mogą uzasadniać przywrócenie terminu.

Uzasadnienie

NSA uznał, że organ nieprawidłowo postąpił, nie przekazując pisma skarżącej do sądu ani nie wzywając do jego sprecyzowania, co w połączeniu z trudną sytuacją życiową skarżącej (wiek, śmierć męża) uzasadnia przywrócenie terminu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (4)

Główne

P.p.s.a. art. 87

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniosek o przywrócenie terminu powinien zawierać uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminowi i zostać złożony w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia, wraz z dokonaniem czynności, której nie dokonano w terminie.

P.p.s.a. art. 188

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA może uchylić postanowienie sądu pierwszej instancji.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 197 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 87 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędy organu administracji w prowadzeniu postępowania (nieprzekazanie pisma do sądu, brak wezwania do sprecyzowania). Trudna sytuacja życiowa skarżącej (podeszły wiek, problemy osobiste po śmierci męża) jako okoliczność wskazująca na brak winy w uchybieniu terminu. Długi czas oczekiwania na rozpatrzenie wniosku przez sąd, który mógł utwierdzać skarżącą w przekonaniu o jego rozpoznaniu.

Odrzucone argumenty

Stanowisko WSA, że podeszły wiek sam w sobie nie przesądza o braku winy w uchybieniu terminowi. Stanowisko WSA, że przyczyna uchybienia terminu kwalifikuje się jako niedbalstwo.

Godne uwagi sformułowania

skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu okoliczności niezależnych od skarżącej, należy przyjąć, że niedokonanie czynności w terminie nastąpiło bez jej winy organ powinien był, nawet jeżeli skarżąca błędnie zatytułowała pismo, wezwać ją do sprecyzowania treści pisma, a następnie przekazać pismo według właściwości.

Skład orzekający

Włodzimierz Ryms

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywracania terminu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w kontekście błędów organów administracji i sytuacji życiowej strony."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej i błędów organu; nie stanowi ogólnej zasady przyznawania uprawnień kombatanckich.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak błędy organów administracji mogą wpływać na prawa obywateli i jak sądy podchodzą do kwestii przywracania terminów, uwzględniając ludzki czynnik.

Błąd urzędnika kosztował seniorkę szansę na uprawnienia. Sąd Najwyższy naprawił niesprawiedliwość.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 436/06 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2006-04-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-04-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Włodzimierz Ryms /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6342 Przyznanie uprawnień kombatanckich oraz przyznanie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Kombatanci
Skarżony organ
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Ryms po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 stycznia 2006 r., sygn. akt II SA/Kr 3565/01 o odmowie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 18 czerwca 2001 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień dla wdowy po kombatancie postanawia: 1) uchylić zaskarżone postanowienie, 2) przywrócić termin do wniesienia skargi.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 30 stycznia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił wniosek M. K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 18 czerwca 2001 r. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi ani nie podała okoliczności, z których wynikałoby, że dochowała terminu, o którym mowa w art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zdaniem Sądu z treści uzasadnienia wniosku o przywrócenie terminu wynika, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło z przyczyn, które należy zakwalifikować do kategorii niedbalstwa, biorąc pod uwagę prawidłowe pouczenie skarżącej o przysługującym jej trybie i terminie zaskarżenia ostatecznej decyzji. Ponadto sam tylko podeszły wiek nie przesądza o braku winy w uchybieniu terminowi.
W zażaleniu na to postanowienie skarżąca podniosła, że Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych nie przekazał według właściwości do wojewódzkiego sądu administracyjnego pisma skarżącej, zatytułowanego jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Ponadto organ powinien był, nawet jeżeli skarżąca błędnie zatytułowała pismo, wezwać ją do sprecyzowania treści pisma, a następnie przekazać pismo według właściwości. Skarżąca jest osobą starszą i schorowaną, a przez to nieporadną życiowo. Dodatkowo przeżywała ona załamanie psychiczne po śmierci męża, przez co nie była w stanie należycie kontrolować przebiegu swoich spraw życiowych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie jest oparte na usprawiedliwionych podstawach.
Zgodnie z art. 87 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu powinno zawierać uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy strony w uchybieniu terminowi oraz zostać złożone w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Równocześnie strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.
Z akt sprawy wynika, że skarżąca pomimo prawidłowego pouczenia o przysługujących środkach zaskarżenia (skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego) złożyła do Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Wniosek przyjęto dnia 9 lipca 2001 r., ale dopiero po upływie trzech miesięcy, pismem z dnia 5 października 2001 r., skarżąca została zawiadomiona, że decyzja Kierownika Urzędu z dnia 18 czerwca 2001 r. jest ostateczna i nie służy od niej odwołanie. Organ nie poinformował bezzwłocznie skarżącej, że wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy jest niedopuszczalny i że na tym etapie sprawy przysługuje skarżącej skarga do sądu administracyjnego, ani też nie przekazał wniosku do sądu administracyjnego celem rozpatrzenia, czy wniosek taki może być potraktowany jako skarga. W tej sytuacji ze względu na wystąpienie okoliczności niezależnych od skarżącej, należy przyjąć, że niedokonanie czynności w terminie nastąpiło bez jej winy.
Nie można podzielić stanowiska Sądu I instancji, że skarżąca nie dotrzymała siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. W aktach sprawy nie ma bowiem potwierdzenia odbioru pisma z dnia 5 października 2001 r., w którym skarżąca została poinformowana, że decyzja jest ostateczna i nie służy od niej odwołanie w administracyjnym toku instancji. Na piśmie tym znajduje się jedynie stempel z datą wysłania pisma do skarżącej.
Należy ponadto zauważyć, że wniosek o przywrócenie terminu wraz ze skargą, która została opłacona, został wniesiony do Sądu w listopadzie 2001 r. i oczekiwał na rozpatrzenie cztery lata, co mogło spowodować po stronie skarżącej przeświadczenie, że jej skarga zostanie merytorycznie rozpoznana.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI