II OZ 406/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-07-24
NSAbudowlaneŚredniansa
rozbiórkanadzór budowlanywstrzymanie wykonaniasilosspółkapostępowanie administracyjneochrona tymczasowaskargazażalenie

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA o wstrzymaniu wykonania nakazu rozbiórki silosu, uznając, że argumenty zażalenia dotyczyły ogólnej działalności spółki, a nie konkretnego obiektu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wstrzymał wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę silosu cementowego na wniosek spółki, która argumentowała, że rozbiórka spowoduje znaczne straty finansowe i trudne do odwrócenia skutki. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie strony przeciwnej, uznając, że argumenty dotyczące hałasu i emisji szkodliwych substancji odnosiły się do ogólnej działalności spółki, a nie do konkretnego obiektu objętego postanowieniem.

Sprawa dotyczy zażalenia G.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, które wstrzymało wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę silosu cementowego. Spółka C. sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego, argumentując, że rozbiórka obiektu o wysokości 20 m spowoduje znaczne straty finansowe i trudne do odwrócenia skutki, a sam obiekt nie stanowi zagrożenia. WSA uwzględnił wniosek o wstrzymanie, wskazując na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, co jest typowe dla spraw o rozbiórkę. G.P. złożyła zażalenie, podnosząc, że na działkach odbywa się produkcja materiałów budowlanych, generując hałas i emisję szkodliwych substancji zagrażających zdrowiu mieszkańców. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, stwierdzając, że argumentacja zażalenia odnosi się do ogólnej działalności gospodarczej spółki, a nie do konkretnego obiektu objętego postanowieniem o wstrzymaniu wykonania. NSA podkreślił, że ochrona tymczasowa ma na celu umożliwienie stronie dochodzenia swoich racji bez ryzyka zniknięcia przedmiotu sporu, a strona kwestionująca postanowienie musi wykazać poważne konsekwencje braku wstrzymania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę jest uzasadnione, gdy skarżąca spółka wykaże niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a argumenty strony przeciwnej nie odnoszą się bezpośrednio do konkretnego obiektu objętego postanowieniem.

Uzasadnienie

NSA uznał, że argumentacja zażalenia dotycząca hałasu i emisji szkodliwych substancji odnosiła się do ogólnej działalności gospodarczej spółki, a nie do konkretnego obiektu, co nie podważało zasadności wstrzymania wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę. Ochrona tymczasowa ma na celu umożliwienie dochodzenia praw bez ryzyka zniknięcia przedmiotu sporu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (3)

Główne

Ppsa art. 61 § § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Pomocnicze

Ppsa art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 197 § § 1 i 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Argumentacja NSA, że argumenty zażalenia dotyczyły ogólnej działalności gospodarczej spółki, a nie konkretnego obiektu objętego postanowieniem o wstrzymaniu wykonania.

Odrzucone argumenty

Argumenty G.P. dotyczące hałasu i emisji szkodliwych substancji z miejsca inwestycji, które zagrażają zdrowiu mieszkańców i wpływają niekorzystnie na otoczenie.

Godne uwagi sformułowania

rozbiórka obiektu budowlanego ze swej istoty wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków argumentacja zażalenia odnosi się do całości gospodarczej działalności Spółki, nie zaś do konkretnego obiektu, objętego zaskarżonym postanowieniem.

Skład orzekający

Robert Sawuła

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wstrzymania wykonania decyzji o rozbiórce, gdy argumenty strony przeciwnej nie odnoszą się do konkretnego obiektu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy argumenty zażalenia wykraczają poza zakres postanowienia o wstrzymaniu wykonania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania decyzji w postępowaniu administracyjnym, szczególnie w kontekście rozbiórki obiektów budowlanych. Pokazuje, jak sąd ocenia argumenty stron w kontekście potencjalnych szkód.

Kiedy rozbiórka musi poczekać? NSA o wstrzymaniu wykonania decyzji.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 406/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-07-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-06-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Robert Sawuła /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Sygn. powiązane
II OSK 951/25 - Postanowienie NSA z 2025-05-21
II SA/Bd 232/24 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2024-09-30
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Sentencja
Dnia 24 lipca 2024 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2024 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia G.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 9 kwietnia 2024 r., sygn. akt II SA/Bd 232/24 o wstrzymaniu na wniosek C. sp. z o.o. w C. wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi C. sp. z o.o. w C. na decyzję Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy z dnia 12 stycznia 2024 r., nr WINB-WOP.7721.126.2023.BLM w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 9 kwietnia 2024 r., sygn. akt II SA/Bd 232/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej WSA) w Bydgoszczy wstrzymał z wniosku C. sp. z o.o. w C. wykonanie zaskarżonej decyzji Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy (KPWINB) z 12 stycznia 2024 r., nr WINB-WOP.7721.126.2023.BLM w przedmiocie nakazu rozbiórki.
W uzasadnieniu postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że C. sp. z o.o. w C. wniosła do WSA w Bydgoszczy skargę na powołaną na wstępie decyzję KPWINB w przedmiocie nakazu rozbiórki silosu na cement o konstrukcji stalowej o wysokości 20,0 m i średnicy 3,012 m wraz z płytą fundamentową betonową, umocowanego do płyty fundamentowej na konstrukcji wsporczej o wymiarach 2,31 m x 2,31 m za pomocą śrub, z instalacją elektryczną i ogrodową, zlokalizowanego bezpośrednio przy hali produkcyjnej – betoniarni na działce o nr ewid. [...] w miejscowości C., gm. T.
W skardze, obok zarzutów kwestionujących legalność zaskarżonej decyzji, skarżąca Spółka zawarła wniosek o wstrzymanie jej wykonania podnosząc, że spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca podkreśliła, że jeśli obiekt zostanie teraz rozebrany, a zaskarżona decyzja zostanie następnie uchylona, to Spółka poniesie bardzo duże straty finansowe, które nie zostaną jej zrekompensowane. Dlatego zasadne jest, aby do czasu zakończenia postępowania obiekt pozostał na terenie spółki w stanie nienaruszonym, ponieważ nie stanowi on żadnego zagrożenia i nie narusza prawa osób trzecich.
Wskazując na powyższe sąd pierwszej instancji stwierdził, że w niniejszej sprawie zachodziły okoliczności, które przemawiały za uwzględnieniem wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem tegoż sądu wykonanie obowiązku rozbiórki orzeczonego kwestionowanym rozstrzygnięciem spowoduje trwałą zmianę, po której przywrócenie stanu pierwotnego wymagałoby dużych nakładów, nawet jeśli nie finansowych, to nakładów siły. Ponadto sąd wojewódzki zwrócił uwagę, że w orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie przyjmuje się, iż rozbiórka obiektu budowlanego ze swej istoty wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła G.P., która na podstawie art. 194 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2023, poz. 1634 ze zm. – strona powołała w zażaleniu nieaktualny publikator ustawy – uwaga Sądu), zaskarżyła je w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości.
W uzasadnieniu zażalenia podnosi się, że na działkach gdzie zlokalizowana jest samowola budowlana odbywa się ciągła produkcja materiałów budowlanych, w niektórych okresach nawet całą dobę. Ciągły hałas i emisja szkodliwych substancji zagraża zdrowiu mieszkańców sąsiadujących z przedmiotową inwestycja nieruchomości i wpływa niekorzystnie na otoczenie.
W odpowiedzi skarżąca Spółka wnosi o oddalenie zażalenia w całości, podnosząc przede wszystkim, że obiekt, co do którego toczy się postępowanie, nie stwarza żadnego zagrożenia dla życia i bezpieczeństwa ludzi, jak również nie oddziałuje w sposób szkodliwy na środowisko czy na sąsiednie nieruchomości lub znajdujące się na nich budynki. Dodaje, że takiego zagrożenia nie stwierdziły również organy nadzoru budowlanego od początku trwania postępowania. Na marginesie skarżąca wskazuje, że zarzuty zażalenia wykraczają w sposób daleki poza zakres toczącego się postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
W myśl art. 61 § 3 Ppsa (Dz. U. 2024, poz. 935), sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Stanowisko sądu I instancji w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest słuszne. Ochrona tymczasowa przyznana stronie skarżącej obok spełnienia funkcji uniknięcia trudnych do odwrócenia skutków ma również na celu umożliwienie stronie dochodzenia swoich racji przed sądem administracyjnym bez ryzyka sytuacji, w której przedmiot sporu przestanie istnieć. Taka sytuacja co do zasady zachodzi w sprawach dotyczących rozbiórki (por. postanowienie NSA z 24 listopada 2022 r., II OZ 688/22, LEX nr 3447399).
Strona podważająca postanowienie w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji powinna wykazać, że brak takiego wstrzymania będzie skutkował poważnymi konsekwencjami wobec żalącego, czego w niniejszej sprawie nie uczyniono. Strona żaląca podnosi, że ciągły hałas i emisja szkodliwych substancji z miejsca przedmiotowej inwestycji zagraża zdrowiu okolicznych mieszkańców i wpływa niekorzystnie na otoczenie. Rzecz w tym, że argumentacja zażalenia odnosi się do całości gospodarczej działalności Spółki, nie zaś do konkretnego obiektu, objętego zaskarżonym postanowieniem. W zażaleniu nie podważono również oceny przesłanek objęcia Spółki ochroną tymczasową. Jej uzyskanie przez stronę skarżącą w żadnym razie ponadto nie przesądza o trafności samej skargi.
W oparciu o powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI