Orzeczenie · 2023-07-06

II OZ 400/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-07-06
NSAbudowlaneWysokansa
wstrzymanie wykonaniapozwolenie na budowęnieodwracalne skutkiprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymidecyzja umarzającazażalenieochrona tymczasowainwestorskarżący

Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie WSA w Poznaniu, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę oraz decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze. Skarżący argumentowali, że brak wstrzymania wykonania doprowadzi do nieodwracalnych skutków związanych z budową obiektu handlowego i parkingu. WSA uznał, że decyzja umarzająca postępowanie odwoławcze nie podlega wstrzymaniu, a sama budowa nie generuje nieodwracalnych skutków prawnych. Naczelny Sąd Administracyjny, uchylając postanowienie WSA, sam odmówił wstrzymania wykonania decyzji. NSA podkreślił, że ciężar wykazania przesłanek do wstrzymania spoczywa na skarżącym, a sama argumentacja o trudnościach w odwróceniu budowy nie jest wystarczająca. Sąd wskazał, że wykonanie obiektu budowlanego jest zdarzeniem faktycznym, a nie prawnym, a potencjalne negatywne skutki mają charakter hipotetyczny. NSA zwrócił uwagę na ryzyko ponoszone przez inwestora oraz możliwość uzależnienia wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę od złożenia kaucji przez skarżącego, co podkreśla potrzebę ostrożnego wyważenia interesów stron.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanek wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę, zwłaszcza w kontekście nieodwracalnych skutków i ryzyka inwestora.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której skarżący nie wykazał wystarczająco niebezpieczeństwa znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Może być mniej relewantne w przypadkach, gdy takie zagrożenia są jasno udokumentowane.

Zagadnienia prawne (4)

Czy decyzja umarzająca postępowanie odwoławcze może być przedmiotem wniosku o wstrzymanie jej wykonania?

Odpowiedź sądu

Tak, decyzja umarzająca postępowanie odwoławcze może być objęta wnioskiem o wstrzymanie jej wykonania, jednak odrębnym zagadnieniem jest spełnienie przesłanek do udzielenia ochrony tymczasowej.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że WSA częściowo błędnie argumentował, iż decyzja umarzająca nie podlega wstrzymaniu. Jednakże, ostateczne wnioskowanie o niezasadności wniosku o wstrzymanie było uprawnione z innych powodów.

Czy samo wybudowanie obiektu budowlanego stanowi nieodwracalny skutek w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. uzasadniający wstrzymanie wykonania decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, samo wykonanie obiektu budowlanego jest zdarzeniem faktycznym, a nie prawnym, i nie można go automatycznie uznać za skutek o charakterze nieodwracalnym uzasadniający wstrzymanie wykonania decyzji.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że argumentacja oparta na trudnościach w odwróceniu budowy nie jest wystarczająca do udzielenia ochrony tymczasowej. Potencjalne negatywne skutki mają wymiar hipotetyczny i dotyczą przyszłego zamierzenia budowlanego.

Jakie są przesłanki i zasady stosowania art. 61 § 3 p.p.s.a. w kontekście wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd może wstrzymać wykonanie decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ciężar wykazania tych przesłanek spoczywa na skarżącym. W przypadku decyzji o pozwoleniu na budowę, wstrzymanie wykonania jest rozwiązaniem wyjątkowym i może być uzależnione od złożenia kaucji przez skarżącego.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę ma specjalny charakter, co potwierdza art. 35a Prawa budowlanego. Sąd musi ostrożnie wyważyć sprzeczne interesy inwestora i stron, a skarżący musi uprawdopodobnić istnienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a.

Czy decyzja organu pierwszej instancji (zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę) leży w granicach tej samej sprawy w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. w postępowaniu dotyczącym zaskarżenia decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze?

Odpowiedź sądu

Tak, decyzja organu pierwszej instancji może być objęta wnioskiem o wstrzymanie wykonania w ramach tej samej sprawy, zgodnie z art. 135 p.p.s.a.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że zwrot 'w granicach tej samej sprawy' należy interpretować szeroko, obejmując akty wydane w postępowaniu pierwszej instancji, a także w trybach nadzwyczajnych czy autokontroli.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i odmówiono wstrzymania wykonania decyzji Wojewody Wielkopolskiego oraz decyzji Starosty Międzychodzkiego.

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis warunkujący udzielenie ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania aktu administracyjnego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 61 § § 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis określający zakres sądowej kontroli, obejmujący akty podjęte we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy.

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo budowlane art. 35a

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przepis wskazujący, że sąd może uzależnić wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę od złożenia przez skarżącego kaucji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wystarczającego uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków przez skarżących. • Wykonanie obiektu budowlanego jest zdarzeniem faktycznym, a nie prawnym, i nie stanowi samo w sobie nieodwracalnego skutku w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżących oparta na obawie nieodwracalnych skutków budowy obiektu handlowego i parkingu. • Zarzut skarżących o nierozpoznaniu istoty sprawy przez WSA. • Zarzut skarżących o błędnej wykładni art. 61 § 3 p.p.s.a. przez WSA.

Godne uwagi sformułowania

Samo wykonanie obiektu budowlanego jest zdarzeniem faktycznym, a nie prawnym, nie można zatem uznać, że zrealizowanie inwestycji doprowadzi do skutków o charakterze nieodwracalnym. • Na obecnym etapie postępowania niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody bądź powstania trudnych do odwrócenia skutków ma wymiar wyłącznie hipotetyczny. • Inwestor ma prawo do rozpoczęcia robót budowlanych na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę przy czym, to on ponosi ryzyko prowadzenia robót przed rozpoznaniem skargi, czy też skargi kasacyjnej. • Sąd rozpoznający wniosek musi ostrożnie wyważyć sprzeczne interesy inwestora i pozostałych stron postępowania.

Skład orzekający

Marzenna Linska - Wawrzon

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę, zwłaszcza w kontekście nieodwracalnych skutków i ryzyka inwestora."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której skarżący nie wykazał wystarczająco niebezpieczeństwa znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Może być mniej relewantne w przypadkach, gdy takie zagrożenia są jasno udokumentowane.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa budowlanego i procedury administracyjnej – wstrzymania wykonania decyzji. Wyjaśnia, jakie argumenty są kluczowe dla sądów przy ocenie wniosków o wstrzymanie, co jest praktycznie istotne dla inwestorów i stron postępowań.

Budowa obiektu handlowego – kiedy sąd wstrzyma pozwolenie na budowę? Kluczowe argumenty i ryzyka.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst