II OZ 4/26

Naczelny Sąd Administracyjny2026-01-14
NSAAdministracyjneŚredniansa
wyłączenie sędziówwniosek o wyłączeniebraki formalnepodpis pismapostępowanie sądowoadministracyjnezażalenieNSAWSA

NSA uchylił zarządzenie WSA o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziów z powodu braku podpisu pod pismem uzupełniającym wniosek.

NSA rozpoznał zażalenie na zarządzenie WSA w Krakowie, które pozostawiło bez rozpoznania wniosek o wyłączenie sędziów. Sąd I instancji uznał wniosek za nieuzupełniony formalnie, mimo że skarżący wskazał imiona i nazwiska sędziów. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zarządzenie, stwierdzając, że WSA przedwcześnie je wydał, ponieważ pismo uzupełniające wniosek nie zostało podpisane przez skarżącego, a sąd nie wezwał do jego podpisania.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie T. L. na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 września 2025 r., które pozostawiło bez rozpoznania wniosek o wyłączenie sędziów. Sąd I instancji uznał, że wniosek o wyłączenie sędziów, mimo uzupełnienia o wskazanie konkretnych osób, nadal zawierał braki formalne, ponieważ nie sprecyzowano indywidualnych przyczyn wyłączenia dla każdego sędziego i nie uprawdopodobniono ich. Skarżący podniósł jedynie ogólnikowe zarzuty o braku bezstronności i naruszaniu zasad etycznych. Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednak, że zarządzenie WSA zostało wydane z naruszeniem prawa. Kluczowym argumentem było to, że pismo, którym skarżący odpowiedział na wezwanie sądu do uzupełnienia wniosku, nie zostało przez niego podpisane. Sąd I instancji nie wezwał skarżącego do uzupełnienia tego braku, a mimo to odniósł się do merytorycznej zawartości pisma, które z powodu braku podpisu nie spełniało wymogów pisma procesowego. W związku z tym NSA uchylił zaskarżone zarządzenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji przedwcześnie pozostawił wniosek bez rozpoznania, ponieważ pismo uzupełniające wniosek nie zostało podpisane, a sąd nie wezwał do uzupełnienia tego braku formalnego.

Uzasadnienie

NSA uznał, że brak podpisu pod pismem procesowym stanowi brak formalny, który wymaga wezwania do uzupełnienia. Ponieważ sąd pierwszej instancji nie wezwał do podpisania pisma, a mimo to odniósł się do jego treści, zarządzenie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania zostało wydane z naruszeniem przepisów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 49 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis regulujący pozostawienie wniosku bez rozpoznania w przypadku nieuzupełnienia braków formalnych.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 46 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymóg podpisania pisma procesowego.

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaskarżone zarządzenie zostało wydane z naruszeniem art. 49 § 2 p.p.s.a., ponieważ pismo uzupełniające wniosek o wyłączenie sędziów nie zostało podpisane, a sąd nie wezwał do jego podpisania.

Odrzucone argumenty

Wniosek o wyłączenie sędziów zawierał braki formalne, ponieważ nie sprecyzowano indywidualnych przyczyn wyłączenia dla każdego sędziego i nie uprawdopodobniono ich.

Godne uwagi sformułowania

pismo, przy którym skarżący odpowiedział na wezwanie Sądu o uzupełnienie wniosku, nie zostało podpisane przez skarżącego Sąd I instancji nie wezwał skarżącego do podpisania pisma pismo to nie spełnia cech pisma w postępowaniu sądowoadministracyjnym z uwagi na brak podpisu

Skład orzekający

Paweł Miładowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Niewłaściwe pozostawienie wniosku procesowego bez rozpoznania przez sąd pierwszej instancji z powodu braku podpisu pod pismem uzupełniającym, gdy sąd nie wezwał do jego uzupełnienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu formalnego postępowania sądowego – wymogu podpisu pod pismami procesowymi i konsekwencji jego braku. Jest to istotne dla praktyków prawa.

Brak podpisu pod pismem procesowym – czy sąd może odrzucić wniosek bez wezwania do uzupełnienia?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 4/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-01-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-01-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Paweł Miładowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6059 Inne o symbolu podstawowym 605
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone zarządzenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 46 par. 1 pkt 4, art. 49 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Dnia 14 stycznia 2026 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T. L. na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 września 2025 r., sygn. akt III SPP/Kr 147/24 o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziów Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w sprawie wniosku o zwolnienie od wpisu od zażalenia w sprawie skargi T. L. na postanowienie Wojewody Małopolskiego z dnia 22 grudnia 2022 r., nr WO-II.621.2.3.2022 w przedmiocie odmowy zwolnienia z opłaty za udostępnienie z rejestru mieszkańców danych dotyczących numeru PESEL postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie.
Uzasadnienie
Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 3 września 2025 r., sygn. akt III SPP/Kr 147/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 49 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącego o wyłączenie sędziów Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w sprawie wniosku o zwolnienie od wpisu od zażalenia.
Sąd wskazał, że pismem z dnia 26 maja 2025 r., podpisanym 7 lipca 2025 r. skarżący złożył wniosek o wyłączenie sędziów, oparty na ogólnych, niezindywidualizowanych przesłankach i nie wskazujący, których sędziów Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie dotyczy. Wobec braków formalnych wniosku, skarżący został wezwany do ich uzupełnienia poprzez oznaczenie sędziów, o wyłączenie których wnosi i wskazanie wobec każdego z nich, indywidualnej przyczyny wyłączenia oraz jej uprawdopodobnienie. Wezwanie zostało skarżącemu doręczone osobiście w dniu 18 sierpnia 2025 r. W przepisanym terminie, skarżący [w piśmie z 25 sierpnia 2025 r.] wskazał z imienia i nazwiska, których sędziów Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie dotyczy wniosek, jednakże nie uzupełnił go w pozostałym zakresie, tj. w części dotyczącej wskazania przyczyn wyłączenia w odniesieniu do każdego z wymienionych sędziów odrębnie (tj. poprzez wskazanie zindywidualizowanej przyczyny wyłączenia) oraz uprawdopodobnienie tej przyczyny do każdego z wymienionych sędziów odrębnie, a więc poprzez wskazanie pewnych okoliczności, które czyniłyby te przyczyny prawdopodobnymi. Skarżący podniósł wyłącznie ogólnikowo, że składa wniosek, ponieważ wskazanych przez niego sędziów cechuje "brak bezstronności i w ocenie strony naruszanie zasad etycznych w podejmowanych czynnościach poprzez co strona nie może liczyć na uczciwe, praworządne, zgodne z prawem orzeczenia oraz podejmowanie działań w ocenie strony w zmowie i w złej wierze z innymi sędziami skutkujących naruszeniem prawa (Konstytucja RP, P.P.S.A.) w obecnych i w przyszłych orzeczeniach)". Przyczyny te zostały określone wobec wszystkich sędziów w taki sam sposób na zasadzie "kopiuj-wklej" i tym samym nie czyniły zadość wezwaniu sądowemu.
Sąd podkreślił, że skarżący nie podał żadnych konkretnych i obiektywnych okoliczności wyłączenia w stosunku do konkretnych sędziów, a także okoliczności tych nie uprawdopodobnił, pomimo szczegółowo określonych w wezwaniu sądowym elementów, do których powinien się odnieść. Wniosek nie został więc sprecyzowany w taki sposób, który odpowiadałby wymaganiom określonym dla tego rodzaju pisma procesowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, stosownie do wezwania sądowego. Wobec tego, w ocenie Sądu, wniosek nadal zawiera braki formalne, które uniemożliwiają nadanie mu dalszego biegu.
Skoro zatem, skarżący zarządzeniem z dnia 23 lipca 2024 r., skutecznie doręczonym skarżącemu w dniu 18 sierpnia 2025 r., został wezwany do uzupełnienia w terminie siedmiu dni braków formalnych wniosku, pod rygorem pozostawienia bez rozpoznania i nie uczynił zadość temu wezwaniu, mimo prawidłowego pouczenia o skutkach niezastosowania się do wezwania, to wniosek ten należało pozostawić bez rozpoznania.
Zażalenie na ww. zarządzenie złożył skarżący, wnosząc o jego uchylenie lub zmianę.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie podlega uwzględnieniu.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji przedwcześnie pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącego o wyłączenie sędziów Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ponieważ pismo, przy którym skarżący odpowiedział na wezwanie Sądu o uzupełnienie wniosku, nie zostało podpisane przez skarżącego, jak i Sąd I instancji nie wezwał skarżącego do podpisania pisma z 25 sierpnia 2025 r. Pomimo tego Sąd I instancji, wydając zaskarżone zarządzenie, odniósł się do merytorycznej zawartości pisma z 25 sierpnia 2025 r., w sytuacji gdy pismo to nie spełnia cech pisma w postępowaniu sądowoadministracyjnym z uwagi na brak podpisu (patrz: wymóg z art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a.).
Dlatego należało uznać, że zaskarżone zarządzenie zostało wydane z naruszeniem art. 49 § 2 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI