II OZ 379/10

Naczelny Sąd Administracyjny2010-04-30
NSAAdministracyjneNiskansa
prawo pomocyzwolnienie od kosztów sądowychwpis sądowynieruchomościwzrost wartości nieruchomościskarżącyNSAWSApostanowieniezażalenie

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA, które częściowo zwolniło skarżących od kosztów sądowych, uznając, że posiadają oni wystarczające dochody i majątek, aby pokryć pozostałą część wpisu.

Skarżący J. i J. W. domagali się pełnego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej opłaty za wzrost wartości nieruchomości. WSA w Krakowie postanowił zwolnić ich jedynie w połowie od wpisu, oddalając wniosek w pozostałej części. Skarżący złożyli zażalenie, argumentując, że ich dochody i majątek nie pozwalają na pokrycie nawet części wpisu. NSA oddalił zażalenie, uznając, że dochody rodziny (3222,64 zł miesięcznie) i zwolnienie od połowy wpisu (125,94 zł) nie naruszają ich prawa do sądu.

Sprawa dotyczy zażalenia J. i J. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, które częściowo zwolniło ich od kosztów sądowych w postępowaniu dotyczącym ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. WSA w Krakowie, postanowieniem z dnia 23 lutego 2010 r., zwolnił skarżących w połowie od wpisu od skargi, a w pozostałej części oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący argumentowali, że ich miesięczne dochody (3222,64 zł) przy stałych wydatkach (1920 zł) i zobowiązaniach kredytowych (90 000 zł) oraz posiadany majątek nie pozwalają na pokrycie kosztów sądowych. Referendarz sądowy uznał, że skarżący wykazali brak możliwości uiszczenia pełnej kwoty wpisu, ale posiadają dochody i majątek. WSA w Krakowie, rozpatrując sprzeciw, podtrzymał stanowisko, że skarżący są w stanie uiścić wpis w kwocie 125,94 zł. Skarżący złożyli zażalenie, domagając się uchylenia postanowienia w całości. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, powołując się na art. 245 i 246 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd uznał, że miesięczny dochód na osobę w wysokości 433 zł, przy częściowym zwolnieniu od wpisu, nie pozbawia skarżących prawa do sądu. NSA orzekł, że skarżący będą w stanie ponieść koszty postępowania sądowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, częściowe zwolnienie od kosztów sądowych jest wystarczające, jeśli dochody strony pozwalają na pokrycie pozostałej części wpisu bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że miesięczny dochód rodziny na osobę w wysokości 433 zł, przy zwolnieniu od połowy wpisu, pozwala na pokrycie pozostałych kosztów sądowych (125,94 zł) bez naruszenia prawa do sądu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (8)

Główne

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 245 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 246 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 197

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 245 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 246 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dochody rodziny skarżących (3222,64 zł miesięcznie) i zwolnienie od połowy wpisu (125,94 zł) pozwalają na pokrycie pozostałych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania.

Odrzucone argumenty

Niewystarczające dla ochrony praw skarżących jest zwolnienie od uiszczenia połowy wpisu od skargi, gdyż na obecnym etapie postępowania nie sposób jednoznacznie przesądzić, czy kwota ta wyczerpie koszty sądowe w całości.

Godne uwagi sformułowania

nie są w stanie uiścić pełnej kwoty wpisu sądowego bez uszczerbku na utrzymaniu nie zostają oni pozbawieni prawa do sądu miesięczny dochód na osobę w wysokości 433 zł uzasadnia przekonanie, iż na obecnym etapie oraz przy uwzględnieniu zwolnienia od połowy wpisu sądowego od skargi, skarżący będą w stanie ponieść koszty postępowania sądowego

Skład orzekający

Andrzej Gliniecki

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy i zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności w kontekście sytuacji materialnej strony."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej i nie stanowi przełomu w orzecznictwie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z prawem pomocy i kosztami sądowymi, bez nietypowych faktów czy przełomowych interpretacji prawnych.

Dane finansowe

WPS: 251,88 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 379/10 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2010-04-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-04-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Gliniecki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6157 Opłaty związane ze wzrostem wartości nieruchomości
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
II SA/Kr 19/10 - Wyrok WSA w Krakowie z 2010-07-08
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 245, 246, art. 184 w zw. z art. 197
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Andrzej Gliniecki po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. i J. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 lutego 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 19/10 zwalniające skarżących od uiszczenia połowy wpisu od skargi w pozostałej części oddalające wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. i J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] września 2009 r., znak: [...] w przedmiocie ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 23 lutego 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 19/10, w pkt I zwolnił J. i J. W. od obowiązku uiszczenia połowy wpisu od skargi, a w pkt II oddalił w pozostałej części wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z ich skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] września 2009 r., znak: [...] w przedmiocie ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd podał, że we wniosku z dnia [...] listopada 2009 r., o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, które na obecnym etapie postępowania obejmuje wpis od skargi wynoszący 251,88 zł, skarżący wskazali, że prowadzą wspólnie gospodarstwo domowe wraz z synem, osobą niepełnosprawną i całkowicie niezdolną do pracy. Źródłem ich utrzymania jest dochód osiągany przez skarżącego z tytułu emerytury w wysokości netto 1.694,38 zł, emerytury skarżącej w kwocie netto 871,22 zł oraz renty socjalnej syna w kwocie netto 504,04 zł oraz zasiłku pielęgnacyjnego w kwocie 153 zł. Łącznie zatem ich dochody wynoszą 3.222,64 zł. Z oświadczenia skarżących wynika także, iż są oni w posiadaniu domu o powierzchni 156 m2 obciążonego hipoteką, nieruchomości rolnych o powierzchni 0,22 ha oraz 0,12 ha w L. G., a także nieruchomości o powierzchni 0,21 ha położonej w P., obciążonej hipoteką. Skarżący podali także, że są obciążeni płatnościami kredytowymi w łącznej wysokości 90.000 zł. W związku z powyższym na ich miesięczne wydatki składają się obciążenia kredytowe (1.200 zł), koszty utrzymania (około 320 zł) oraz koszty leczenia syna (około 400 zł).
Referendarz sądowy rozpatrujący wniosek, zwolnił skarżących w ½ części od wpisu od złożonej skargi, a w pozostałej części oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, uznając ze skarżący wykazali że nie są w stanie uiścić pełnej kwoty wpisu sądowego bez uszczerbku na utrzymaniu, jednakże posiadają trzy niezależne stałe źródła dochodu oraz majątek nieruchomy mogący stanowić zabezpieczenie ewentualnego kredytu.
W sprzeciwie wniesionym od postanowienia referendarza z dnia 8 stycznia 2010 r., skarżący domagali się uchylenia powyższego postanowienia argumentując, iż po odliczeniu stałych, miesięcznych wydatków na utrzymanie siebie i rodziny pozostaje kwota ok. 1.300 zł, ponadto istnieją duże zobowiązania kredytowe, a wartość posiadanego majątku jest niewielka, stąd nie są oni w stanie pokryć kosztów sądowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpatrując sprzeciw, wskazał, że w przedmiotowej sprawie dochody rodziny skarżących w zestawieniu z ponoszonymi miesięcznymi wydatkami wskazują, iż skarżący są w stanie uiścić wpis w kwocie 125,94 zł, a przy częściowym zwolnieniu od kosztów nie zostają oni pozbawieni prawa do sądu.
Na powyższe postanowienie zażalenie złożyli skarżący wnosząc o jego uchylenie w całości wskazując, iż niewystarczające dla ochrony ich praw jest zwolnienie od uiszczenia połowy wpisu od skargi, gdyż na obecnym etapie postępowania nie sposób jednoznacznie przesądzić, czy kwota ta wyczerpie koszty sądowe w całości.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwanej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z § 3 tego przepisu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków.
Art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., wprost nakłada na stronę obowiązek wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Strona winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów postępowania, a wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku. Zwrócić należy jednak uwagę, że nakładając na stronę obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie jej prawa pomocy ustawodawca nie obciążył jej obowiązkiem ich udowodnienia, a jedynie uprawdopodobnienia.
Z informacji dotyczących sytuacji majątkowej skarżących wynika że miesięczny dochód trzyosobowego gospodarstwa domowego wynosi 3.222,64 zł, a stałe wydatki miesięczne sięgają kwoty 1.920 zł.
Należy więc podzielić stanowisko Sądu I instancji, że miesięczny dochód na osobę w wysokości 433 zł uzasadnia przekonanie, iż na obecnym etapie oraz przy uwzględnieniu zwolnienia od połowy wpisu sądowego od skargi, skarżący będą w stanie ponieść koszty postępowania sądowego, które wyniosą 125, 94 zł.
W tej sytuacji, mając na uwadze powyższe rozważania Naczelny Sąd Administracyjny z mocy art. 184 w związku z art. 197 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI