II OZ 342/12

Naczelny Sąd Administracyjny2012-04-27
NSAAdministracyjneŚredniansa
koszty sądoweprawo pomocyumorzenie postępowaniazażaleniesądy administracyjnewpis sądowy

Naczelny Sąd Administracyjny umorzył postępowanie zażaleniowe, uznając, że złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w terminie zakreślonym na uiszczenie wpisu spowodowało utratę mocy zarządzenia wzywającego do zapłaty.

Skarżący złożył zażalenie na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W uzasadnieniu wskazał na trudną sytuację finansową i dołączył wniosek o przyznanie prawa pomocy. NSA uznał, że złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów w terminie zakreślonym na uiszczenie wpisu spowodowało utratę mocy zarządzenia wzywającego do zapłaty, a tym samym postępowanie zażaleniowe stało się bezprzedmiotowe.

Przedmiotem sprawy było zażalenie M. J. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II WSA w Krakowie z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 116/12, którym wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu. Skarżący, odbierając wezwanie 6 lutego 2012 r., w terminie siedmiodniowym (do 13 lutego 2012 r.) nadał pismo zatytułowane „Zażalenie”, które w istocie zawierało wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i dokumenty potwierdzające jego trudną sytuację finansową. Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na art. 161 § 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stwierdził, że złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakreślonym terminie powoduje utratę mocy zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu. W konsekwencji, postępowanie zażaleniowe stało się bezprzedmiotowe i podlegało umorzeniu. Sąd dodał, że w przypadku niejasności co do charakteru pisma strony, sąd pierwszej instancji może zwrócić się o wyjaśnienie jego rzeczywistego celu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w terminie zakreślonym na uiszczenie wpisu sądowego powoduje utratę mocy zarządzenia wzywającego do zapłaty.

Uzasadnienie

Zgodnie z orzecznictwem, jeśli strona po otrzymaniu wezwania do uiszczenia opłaty sądowej, ale przed upływem terminu na jej dokonanie, złoży wniosek o zwolnienie od kosztów, pierwotne wezwanie traci moc.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzono

Przepisy (2)

Główne

p.p.s.a. art. 161 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1 i 2 tego artykułu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w terminie zakreślonym na uiszczenie wpisu spowodowało utratę mocy zarządzenia wzywającego do zapłaty.

Godne uwagi sformułowania

jeżeli strona po doręczeniu wezwania do uiszczenia opłaty sądowej, ale przed upływem siedmiodniowego terminu na jej dokonanie, złoży wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, pierwotne wezwanie traci moc. jeżeli strona postępowania składa do akt sprawy pismo procesowe, które wprawdzie nosi zewnętrzne cechy środka odwoławczego (tu: zażalenia), jednakże jego uzasadnienie oraz dołączone dokumenty wskazują, iż jest to w istocie pismo procesowe o innym charakterze i celu (np. wniosek o przyznanie prawa pomocy), to w takiej sytuacji WSA może zwrócić się do strony o wyjaśnienie rzeczywistego charakteru nadesłanej korespondencji wraz z wyjaśnieniem skutków prawnych.

Skład orzekający

Małgorzata Jaśkowska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wpływu wniosku o zwolnienie od kosztów na bieg terminu do uiszczenia wpisu sądowego oraz bezprzedmiotowość postępowania zażaleniowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji złożenia wniosku o prawo pomocy w ramach pisma zatytułowanego zażaleniem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą wniosków o zwolnienie od kosztów i ich wpływu na postępowanie, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Wniosek o zwolnienie od kosztów ratuje przed opłatą – NSA wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 100 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 342/12 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2012-04-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-04-16
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Jaśkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6152 Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Umorzenie postępowania
Sygn. powiązane
II SA/Kr 116/12 - Wyrok WSA w Krakowie z 2012-09-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Umorzono postępowanie zażaleniowe
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art 161 par 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Jaśkowska po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. J. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 116/12 o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi M. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia [...] października 2011 r., Nr [...] postanawia: umorzyć postępowanie zażaleniowe
Uzasadnienie
Zarządzeniem z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 116/12 Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wezwał skarżącego M. J., do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł od skargi wniesionej na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia [...] października 2011 r., Nr [...].
Pismem z dnia 13 lutego 2012 r., zatytułowanym "Zażalenie" skarżący zakwestionował zarządzenie wzywające go do uiszczenia kosztów sądowych od skargi.
W uzasadnieniu środka odwoławczego w istocie wskazał, iż znajduje się w ciężkiej sytuacji finansowej i prosi o zwolnienie od kosztów sądowych (dołączył wypełniony wniosek o przyznanie prawa pomocy).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - dalej jako p.p.s.a.), sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1 i 2 tego artykułu.
Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, iż w orzecznictwie sądowym wskazuje się, iż strona skarżąca, którą wezwano do uiszczenia opłaty sądowej, może skutecznie złożyć wniosek o zwolnienie jej od kosztów postępowania w terminie zakreślonym w wezwaniu do uiszczenia opłaty. Jeżeli więc, strona po doręczeniu wezwania do uiszczenia opłaty sądowej, ale przed upływem siedmiodniowego terminu na jej dokonanie, złoży wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, pierwotne wezwanie traci moc.
Z akt niniejszej sprawy wynika, iż wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi skarżący odebrał w dniu 6 lutego 2012 r. (k. 38 akt).
W dniu 13 lutego 2012 r. nadano do Sądu pierwszej instancji przesyłkę pocztową zawierającą de facto wniosek (z tego samego dnia) o zwolnienie od kosztów sądowych, z tym że dołączony do pisma zatytułowanego "Zażalenie".
W siedmiodniowym terminie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, M. J. wystąpił zatem z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Z tego też względu zarządzenie z dnia 24 stycznia 2012 r. wzywające do uiszczenia wpisu od skargi utraciło moc na skutek złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Dodatkowo należy wskazać, iż postanowieniem referendarza sądowego z dnia 6 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 116/12, przyznano M. J. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W konsekwencji bezprzedmiotowe stało się postępowanie wywołane zażaleniem skarżącego na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 stycznia 2012 r. (wzywające do uiszczenia wpisu od skargi), które utraciło moc.
W związku z powyższym postępowanie zażaleniowe podlegało umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 193 p.p.s.a.
Na marginesie należy zauważyć, iż jeżeli strona postępowania składa do akt sprawy pismo procesowe, które wprawdzie nosi zewnętrzne cechy środka odwoławczego (tu: zażalenia), jednakże jego uzasadnienie oraz dołączone dokumenty wskazują, iż jest to w istocie pismo procesowe o innym charakterze i celu (np. wniosek o przyznanie prawa pomocy), to w takiej sytuacji WSA może zwrócić się do strony o wyjaśnienie rzeczywistego charakteru nadesłanej korespondencji wraz z wyjaśnieniem skutków prawnych (na tle niniejszej sprawy pouczenia o tym, iż jeżeli pismo jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, który został złożony w terminie na uiszczenie kosztów wskazanych w zarządzeniu o wezwaniu, to zarządzenie to utraciło moc). Wyjaśnienie tej kwestii, a ściślej uzyskanie informacji, czy strona wobec przedstawianych jej okoliczności sprawy nadal podtrzymuje złożone "zażalenie", może przyczynić się do skrócenia czasu rozpoznawania sprawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI