II OZ 319/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-03-13
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocypostępowanie sądowoadministracyjnezażaleniesąd administracyjnyprawomocnośćreferendarz sądowykontrola orzeczeń

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające zażalenie na postanowienie referendarza w sprawie prawa pomocy, uznając je za niedopuszczalne.

Sprawa dotyczy zażalenia na postanowienie WSA w Krakowie, które odrzuciło zażalenie strony na postanowienie referendarza o odmowie przyznania prawa pomocy. WSA uznał, że postanowienie wydane po rozpoznaniu sprzeciwu od orzeczenia referendarza jest prawomocne i nie podlega dalszemu zaskarżeniu. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił to stanowisko, oddalając zażalenie jako niedopuszczalne.

Wniosek o przyznanie prawa pomocy został początkowo oddalony przez referendarza, a następnie Sąd utrzymał to postanowienie w mocy po rozpoznaniu sprzeciwu. Strona złożyła zażalenie na postanowienie Sądu, jednak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił je, wskazując, że postanowienie wydane na skutek rozpoznania sprzeciwu od orzeczenia referendarza jest prawomocne i nie przysługują od niego środki odwoławcze zgodnie z art. 260 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie na to postanowienie WSA. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 194 § 1 P.p.s.a., zażalenie do NSA przysługuje tylko wtedy, gdy ustawa wyraźnie to przewiduje. W przypadku postanowień WSA wydanych po rozpoznaniu sprzeciwu od orzeczenia referendarza, ustawa nie przewiduje dalszych środków odwoławczych, co oznacza, że orzeczenia te stają się prawomocne z chwilą wydania. W związku z tym, WSA prawidłowo odrzucił złożone zażalenie jako niedopuszczalne. NSA oddalił zażalenie strony na postanowienie WSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, zażalenie takie nie przysługuje, ponieważ postanowienie WSA wydane po rozpoznaniu sprzeciwu jest prawomocne i nie służy od niego żaden środek zaskarżenia.

Uzasadnienie

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje środków odwoławczych od postanowień WSA wydanych po rozpoznaniu sprzeciwu od orzeczenia referendarza. WSA działa w tym przypadku jako instancja kontrolująca, a jego orzeczenia stają się prawomocne z chwilą wydania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (7)

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 260 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Postanowienie wydane na skutek rozpoznania sprzeciwu od orzeczenia referendarskiego jest prawomocne i nie służy od niego środek zaskarżenia.

P.p.s.a. art. 194 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zażalenie do NSA przysługuje na postanowienia WSA tylko wtedy, gdy ustawa wyraźnie to przewiduje.

P.p.s.a. art. 168 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenia WSA stają się prawomocne z chwilą ich wydania i nie przysługują od nich żadne środki odwoławcze.

P.p.s.a. art. 178

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia zażalenia.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA.

P.p.s.a. art. 197 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA.

P.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie WSA wydane po rozpoznaniu sprzeciwu od orzeczenia referendarza jest prawomocne i nie podlega zaskarżeniu.

Odrzucone argumenty

Zażalenie strony na postanowienie WSA odrzucające zażalenie na postanowienie referendarza jest dopuszczalne.

Godne uwagi sformułowania

orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu jest prawomocne i nie służy już od niego żaden środek zaskarżenia nie przewidują możliwości wniesienia zażalenia (czy też innego środka odwoławczego) na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego wydane na skutek rozpoznania sprzeciwu kończy merytoryczne rozpoznawanie wniosków w przedmiocie przyznania prawa pomocy działa jako instancja kontrolująca orzeczenie referendarza sądowego stają się prawomocne z chwilą ich wydania i nie przysługują od nich żadne środki odwoławcze

Skład orzekający

Roman Ciąglewicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie braku możliwości zaskarżenia postanowień WSA wydanych po rozpoznaniu sprzeciwu od orzeczeń referendarzy w sprawach prawa pomocy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury związanej z prawem pomocy i sprzeciwem od orzeczenia referendarza.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z prawem pomocy, co jest istotne dla praktyków, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji.

Koniec drogi? Kiedy postanowienie WSA w sprawie prawa pomocy staje się ostateczne.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 319/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-03-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-02-20
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Roman Ciąglewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 260
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Ciąglewicz /spr./ po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. M.-L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 16 lutego 2024 r. sygn. akt II SPP/Kr 109/23 o odrzuceniu zażalenia w sprawie ze skargi A. M. i K. M.-L. na decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wieliczce z dnia 5 marca 2021 r. nr 43/2021 w przedmiocie legalizacji samowoli budowlanej postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Uzasadnienie.
W dniu 29 września 2023 r. pełnomocniczka skarżącej zwróciła się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, który to wniosek został oddalony postanowieniem referendarza z dnia 17 października 2023 r.
W wyniku wniesienia sprzeciwu, postanowieniem z dnia 11 grudnia 2023 r. Sąd utrzymał w mocy rozstrzygnięcie referendarza.
Strona złożyła zażalenie na powyższe postanowienie Sądu.
Postanowieniem z dnia 16 lutego 2024 r. Wojewódzki Sad Administracyjny w Krakowie odrzucił zażalenie.
Sąd wskazał, że rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza, orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Wydane przez Sąd postanowienie, na podstawie art. 260 P.p.s.a., jest prawomocne i nie służy już od niego żaden środek zaskarżenia. Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują możliwości wniesienia zażalenia (czy też innego środka odwoławczego) na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego wydane na skutek rozpoznania sprzeciwu.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca wniosła o jego uchylenie oraz przyznanie pomocy prawnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie jest zasadne.
Zgodnie z art. 194 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) dalej: "P.p.s.a.", zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego, gdy ustawa wyraźnie przewiduje możliwość wniesienia zażalenia oraz na postanowienia wymienione w tym przepisie. Ustawodawca nie przewidział środków odwoławczych od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych, które zapadły po rozpoznaniu sprzeciwu od orzeczenia referendarskiego (art. 260 § 1 P.p.s.a.). Taka kolejność zapadłych orzeczeń przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi kończy merytoryczne rozpoznawanie wniosków w przedmiocie przyznania prawa pomocy. W takim przypadku wojewódzki sąd administracyjny działa jako instancja kontrolująca orzeczenie referendarza sądowego. Orzeczenia tych sądów stają się prawomocne z chwilą ich wydania i nie przysługują od nich żadne środki odwoławcze, w tym także zażalenie (art. 168 § 1 P.p.s.a.). Nie jest to bowiem przypadek, o którym stanowi art. 258 § 4 P.p.s.a.
Tym samym Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał złożone zażalenie za niedopuszczalne i odrzucił na podstawie art. 178 P.p.s.a.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI