II OZ 319/15

Naczelny Sąd Administracyjny2015-04-22
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlanenadzór budowlanywstrzymanie wykonaniaskarżącykoszty remontusens gospodarczytrudne do odwrócenia skutkiszkoda majątkowabudynek stodoła

NSA uchylił postanowienie WSA i wstrzymał wykonanie decyzji nakładającej obowiązek usunięcia wad budynku, uznając, że poniesienie kosztów remontu obiektu przeznaczonego do rozbiórki lub nieużytkowanego jest niecelowe i może wyrządzić trudne do odwrócenia skutki.

Skarżący zostali zobowiązani do usunięcia wad budynku stodoły. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił wstrzymania wykonania tej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny, uwzględniając zażalenie, uchylił postanowienie WSA i wstrzymał wykonanie decyzji. Sąd uznał, że nakładanie kosztów remontu na obiekt, który może zostać rozebrany lub nie jest użytkowany, jest nieracjonalne gospodarczo i może prowadzić do trudnych do odwrócenia skutków finansowych, zwłaszcza w kontekście trudnej sytuacji materialnej skarżących.

Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, które oddaliło wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakładającej na skarżących obowiązek usunięcia wad budynku stodoły. Decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nałożono obowiązek usunięcia stwierdzonych w ekspertyzie budowlanej nieprawidłowości, takich jak wykruszenia spoin, zmurszałe tynki czy nieszczelność dachu, a także zakazano użytkowania obiektu do czasu usunięcia wad. Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję w części dotyczącej terminu wykonania i wyznaczył nowy. Skarżący w skardze do WSA wnieśli o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując brak sensu gospodarczego remontu nieużywanego od lat obiektu, trudną sytuację finansową oraz ryzyko poniesienia nieodwracalnych strat finansowych, gdyby obiekt miał zostać ostatecznie rozebrany. WSA odmówił wstrzymania wykonania. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, uznał je za zasadne. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 61 § 3 PPSA, wstrzymanie wykonania aktu może nastąpić, gdy jego wykonanie grozi wyrządzeniem znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. NSA uznał, że argumenty skarżących o braku sensu gospodarczego remontu obiektu przeznaczonego do rozbiórki lub nieużytkowanego, w połączeniu z ich trudną sytuacją materialną, spełniają przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji. Poczynienie nakładów na taki obiekt jest nieracjonalne i jego skutki są trudne do odwrócenia. Wobec tego NSA uchylił zaskarżone postanowienie i wstrzymał wykonanie decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, wstrzymanie wykonania decyzji jest uzasadnione, gdy wykonanie robót budowlanych może okazać się zbędne w przyszłości (np. gdy obiekt ma zostać rozebrany), a poniesienie kosztów z tym związanych stanowiłoby znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, zwłaszcza w kontekście trudnej sytuacji finansowej strony.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że nakładanie kosztów na remont obiektu, który nie jest użytkowany i może być przeznaczony do rozbiórki, jest nieracjonalne gospodarczo. Poniesienie tych kosztów w takiej sytuacji może prowadzić do trudnych do odwrócenia skutków finansowych, co uzasadnia wstrzymanie wykonania decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać w całości lub w części wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeśli w wyniku ich wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.

p.p.s.a. art. 188

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 1 i 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Tekst jednolity

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak sensu gospodarczego remontu obiektu, który nie jest użytkowany i może być przeznaczony do rozbiórki. Ryzyko poniesienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków finansowych w przypadku wykonania nakazanych robót. Trudna sytuacja życiowa i majątkowa skarżących.

Godne uwagi sformułowania

Poczynienie nakładów na utrzymanie obiektu budowlanego, który może podlegać rozbiórce przeczy zasadom racjonalności gospodarczej i jest z natury rzeczy okolicznością, której skutki są trudne do odwrócenia Szkoda w tym zakresie jest zatem nieodwracalna i nie do naprawienia.

Skład orzekający

Elżbieta Kremer

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wstrzymania wykonania decyzji administracyjnej w sprawach budowlanych ze względu na brak racjonalności gospodarczej i ryzyko poniesienia nieodwracalnych szkód finansowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy obiekt budowlany nie jest użytkowany i istnieje realna możliwość jego rozbiórki.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sąd administracyjny może uwzględnić racjonalność gospodarczą i trudną sytuację materialną strony przy ocenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, co jest interesujące dla praktyków prawa budowlanego i administracyjnego.

Remont bez sensu? NSA wstrzymał wykonanie decyzji budowlanej, chroniąc stronę przed nieodwracalnymi stratami.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 319/15 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2015-04-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2015-04-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Elżbieta Kremer /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II SA/Gl 1268/14 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2015-06-24
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i wstrzymano wykonanie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 61 par. 3, 188, 197 par. 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w 22 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia I. K. i J. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 16 lutego 2015 r., sygn. akt II SA/Gl 1268/14 oddalającego wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi I. K. i J. K. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych postanawia: 1/ uchylić zaskarżone postanowienie; 2/ wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] lutego 2014 r., Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. nałożył na I. K. i J. K. (K.) obowiązek usunięcia określonych w ekspertyzie budowlanej z sierpnia 2012 r. nieprawidłowości stwierdzonych w budynku stodoły zlokalizowanej przy ul. [...] w postaci: wykruszenia się spoin między kamieniami, zmurszałych tynków na ścianach, nieszczelności pokrycia dachowego. Organ wskazał także na obowiązek zaspoinowania silną zaprawą betonową lub żywicami epoksydowymi szczeliny powstałej między częścią dobudowaną a starą częścią budynku oraz zakazał użytkowania obiektu do czasu usunięcia powyższych nieprawidłowości. Organ wyznaczył termin wykonania tych robót oraz nakazał zabezpieczyć obiekt przed dostępem osób postronnych.
Zaskarżoną decyzją Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Katowicach uchylił powyższą decyzję w części dotyczącej terminu wykonania nałożonego obowiązku i wyznaczył nowy termin do dnia [...] listopada 2014 r., w pozostałym zakresie orzekł o utrzymaniu tej decyzji w mocy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach I. K. i J. K. zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając ten wniosek odrębnym pismem z dnia [...] stycznia 2015 r. wskazali, że sporny obiekt nie jest użytkowany od kilkudziesięciu lat i skarżący nie mają zamiaru go użytkować. Ich zdaniem remont tego obiektu pozbawiony jest zatem sensu gospodarczego, również ze względu na zły stan techniczny. Podkreślili przy tym, że znajdują się w trudnej sytuacji finansowej i faktycznej (J. K. jest osobą trwale i całkowicie niezdolną do pracy, wymagającą stałej opieki, którą sprawuje I. K., pozyskiwany przez nich dochód pozwala zaś jedynie na skromne utrzymanie, bez możliwości poczynienia jakichkolwiek oszczędności). Skarżący zwrócili uwagę, że ewentualne poniesienie kosztów związanych z nałożonymi obowiązkami może okazać się w przyszłości całkowicie zbędne, gdy ustalone zostanie, że zasadna jest jednak rozbiórka obiektu, a nie jego naprawa. Skarżący podali, że nie odzyskaliby środków pieniężnych, w przypadku wydatkowania ich na ten cel, gdy zaś nie poniosą tych kosztów i nie wykonują nałożonych obowiązków to może do pociągnąć dalsze negatywne konsekwencje prawnoadministracyjne. Szkoda w tym zakresie jest zatem nieodwracalna i nie do naprawienia. W ich ocenie wstrzymanie wykonania decyzji nie stwarza natomiast żadnego zagrożenia, gdyż obiekt znajduje się na prywatnej posesji i nie jest użytkowany.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Od tego postanowienia skarżący złożyli zażalenie, wnosząc o jego zmianę przez uchylenie w całości i orzeczenie o wstrzymaniu wykonania w całości, ewentualnie o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Wskazali na swoją trudną sytuację życiową i finansową oraz na brak sensu gospodarczego w wykonywaniu decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać w całości lub w części wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeśli w wyniku ich wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Wykazanie zaistnienia przynajmniej jednej ze wskazanych w tym przepisie przesłanek spoczywa na wnioskodawcy. Oznacza to występującą po jego stronie konieczność wskazania konkretnych okoliczności wskazujących na to, że wykonanie decyzji spowoduje w stosunku do strony niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i przytoczenia okoliczności uzasadniających to żądanie.
W rozpoznawanej sprawie skarżący wskazali, że ewentualne poniesienie kosztów związanych z nałożonymi obowiązkami może okazać się w przyszłości całkowicie zbędne, gdy ustalone zostanie, że zasadna jest jednak rozbiórka obiektu, a nie jego naprawa. Skarżący podali, że nie odzyskaliby środków pieniężnych, w przypadku wydatkowania ich na ten cel, gdy zaś nie poniosą tych kosztów i nie wykonują nałożonych obowiązków to może do pociągnąć dalsze negatywne konsekwencje prawnoadministracyjne. Szkoda w tym zakresie jest zatem nieodwracalna i nie do naprawienia. W ocenie sądu wskazywane przez skarżących okoliczności spełniają przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Poczynienie nakładów na utrzymanie obiektu budowlanego, który może podlegać rozbiórce przeczy zasadom racjonalności gospodarczej i jest z natury rzeczy okolicznością, której skutki są trudne do odwrócenia, tym bardziej, że skarżący nie mają zamiaru go użytkować. W sytuacji życiowej i majątkowej skarżących brak wstrzymania wykonania decyzji mógłby także spowodować znaczną szkodę finansową.
Wobec powyższych okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI