Orzeczenie · 2026-03-26

II OZ 300/26

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-03-26
NSAbudowlaneŚredniansa
rozbiórkanakaz rozbiórkiwpis sądowyprawo do sądunieopłacona skargazażalenieprawo pomocypostępowanie sądowoadministracyjne

Sprawa dotyczy zażaleń na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło skargę D. K. i K. P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nakazu rozbiórki. Powodem odrzucenia skargi było nieuiszczenie przez skarżące wpisu sądowego, mimo wezwań i wcześniejszej odmowy przyznania prawa pomocy. Skarżące podniosły w zażaleniach, że takie postępowanie narusza ich konstytucyjne prawo do sądu, powołując się na dużą liczbę toczących się przeciwko nim postępowań (około 380 spraw) i ich trudną sytuację materialną, która uniemożliwia im ponoszenie kosztów sądowych i wynagrodzeń profesjonalnych pełnomocników. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę, oddalił zażalenie D. K. i K. P. Sąd uznał, że WSA postąpił prawidłowo, odrzucając skargę na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a., ponieważ wpis sądowy nie został uiszczony pomimo prawomocnego wezwania. NSA podkreślił, że kwestia prawa pomocy została już prawomocnie rozstrzygnięta odmownie, a okoliczność prowadzenia wielu innych postępowań nie ma znaczenia dla oceny prawidłowości odrzucenia konkretnej skargi z powodu jej nieopłacenia. NSA odrzucił również zażalenie D1. K. i R. P. jako niedopuszczalne, wskazując, że nie byli oni stronami postępowania, którego dotyczyła skarga, a zatem nie mogli wnieść zażalenia na postanowienie WSA w tej sprawie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie prawidłowości odrzucenia skargi z powodu nieopłacenia wpisu, nawet w sytuacji trudności finansowych i licznych postępowań. Podkreślenie znaczenia legitymacji procesowej przy wnoszeniu zażaleń.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji nieopłacenia wpisu po odmowie prawa pomocy i braku profesjonalnego pełnomocnika. Nie rozstrzyga merytorycznie sprawy dotyczącej nakazu rozbiórki.

Zagadnienia prawne (2)

Czy odrzucenie skargi z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego, mimo złożenia wniosku o prawo pomocy i podnoszenia trudnej sytuacji finansowej związanej z licznymi innymi postępowaniami, narusza prawo do sądu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji prawidłowo odrzucił skargę na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a., ponieważ wpis nie został uiszczony pomimo prawomocnego wezwania. Kwestia prawa pomocy została prawomocnie rozstrzygnięta odmownie, a okoliczności dotyczące innych postępowań nie mają znaczenia dla oceny prawidłowości odrzucenia tej konkretnej skargi.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował przepis o odrzuceniu nieopłaconej skargi. Prawo pomocy zostało prawomocnie odmówione, a kwestia obowiązku uiszczenia wpisu została prawomocnie rozstrzygnięta. Liczba innych postępowań nie wpływa na obowiązek opłacenia konkretnej skargi.

Czy zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi może być wniesione przez osoby, które nie były stronami postępowania, którego dotyczyła odrzucona skarga?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie zażalenie jest niedopuszczalne.

Uzasadnienie

Zgodnie z przepisami P.p.s.a., zażalenie może być wniesione tylko przez stronę postępowania, której dotyczy skarżone postanowienie. Osoby, które nie były stronami postępowania, nie mają legitymacji do wniesienia zażalenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono zażalenie D. K. i K. P. na postanowienie WSA odrzucające ich skargę. Odrzucono zażalenie D1. K. i R. P. jako niedopuszczalne.

Przepisy (4)

Główne

P.p.s.a. art. 220 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis stanowi podstawę do odrzucenia skargi w przypadku nieuiszczenia wpisu sądowego pomimo wezwania.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis stosuje się odpowiednio do postępowania toczącego się na skutek zażalenia, z wyłączeniem art. 185 § 2.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 178

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis przewiduje odrzucenie skargi kasacyjnej (zażalenia) wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowe zastosowanie art. 220 § 3 P.p.s.a. przez WSA. • Kwestia prawa pomocy została prawomocnie rozstrzygnięta. • Niedopuszczalność zażalenia wniesionego przez osoby niebędące stronami postępowania.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżących o naruszeniu prawa do sądu z powodu nieuiszczenia wpisu i trudnej sytuacji finansowej. • Argumentacja skarżących o wadliwości postępowania organu.

Godne uwagi sformułowania

nie można twierdzić, że każde negatywne rozstrzygnięcie Sądu o prawach i obowiązkach procesowych strony, tutaj w przedmiocie ponoszenia kosztów sądowych jest naruszeniem jej prawa do sądu. • formalnie uprawnienie istnieje ale nie może zostać zrealizowane. • sprowadza prawo do sądu do fikcji.

Skład orzekający

Grzegorz Czerwiński

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawidłowości odrzucenia skargi z powodu nieopłacenia wpisu, nawet w sytuacji trudności finansowych i licznych postępowań. Podkreślenie znaczenia legitymacji procesowej przy wnoszeniu zażaleń."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nieopłacenia wpisu po odmowie prawa pomocy i braku profesjonalnego pełnomocnika. Nie rozstrzyga merytorycznie sprawy dotyczącej nakazu rozbiórki.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak rygorystycznie sądy podchodzą do kwestii opłat sądowych i formalnych wymogów procesowych, nawet w obliczu trudnej sytuacji finansowej stron. Podkreśla znaczenie prawa do sądu i jego ograniczeń.

Brak wpisu sądowego to koniec drogi do sądu? NSA rozstrzyga w sprawie licznych postępowań.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst