I OZ 550/16

Naczelny Sąd Administracyjny2016-05-31
NSAAdministracyjneŚredniansa
wyłączenie sędziegobezczynność organuprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiwniosek o wyłączenieskarżącysąd administracyjnyzażalenieuzasadnienie wniosku

NSA oddalił zażalenie na zarządzenie WSA pozostawiające bez rozpoznania wniosek o wyłączenie sędziów z powodu braku uzasadnienia.

Skarżąca wniosła o wyłączenie sędziów WSA i NSA z "przyczyn oczywistych", nie podając konkretnych powodów. WSA wezwał do uzupełnienia braków formalnych wniosku, a po bezskutecznym wezwaniu pozostawił pismo bez rozpoznania. NSA oddalił zażalenie na to zarządzenie, podkreślając, że wniosek o wyłączenie sędziego musi zawierać konkretne, uprawdopodobnione przyczyny, a nie tylko subiektywne przekonanie strony.

Sprawa dotyczyła zażalenia Z. D. na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, które pozostawiło bez rozpoznania pismo skarżącej z wnioskiem o wyłączenie sędziów WSA i NSA. Skarżąca wniosła o wyłączenie sędziów z "przyczyn oczywistych", nie podając jednak żadnych konkretnych powodów ani okoliczności mogących wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności. WSA wezwał skarżącą do uzupełnienia braków formalnych wniosku, wskazując na konieczność podania przyczyn uzasadniających wyłączenie oraz okoliczności budzących wątpliwość co do bezstronności sędziów, zgodnie z art. 19 i 20 P.p.s.a. Po bezskutecznym wezwaniu, WSA pozostawił pismo z wnioskiem o wyłączenie sędziów bez rozpoznania na podstawie art. 49 § 2 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, podzielił stanowisko WSA. Podkreślił, że wniosek o wyłączenie sędziego musi zawierać konkretne, obiektywne i uprawdopodobnione przyczyny, a nie tylko subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności. Ponieważ skarżąca nie przedstawiła takich przyczyn, jej zażalenie zostało oddalone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o wyłączenie sędziego musi zawierać konkretne, uprawdopodobnione przyczyny uzasadniające wątpliwość co do bezstronności sędziego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że brak wskazania konkretnych przyczyn wyłączenia uniemożliwia rozpoznanie wniosku. Sama podejrzliwość strony lub subiektywne przekonanie o braku bezstronności nie są wystarczające. Wątpliwość musi być uzasadniona i poparta argumentacją.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

P.p.s.a. art. 19

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki wyłączenia sędziego, tj. istnienie okoliczności mogącej wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności.

P.p.s.a. art. 20 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nakłada obowiązek uprawdopodobnienia przyczyn wyłączenia sędziego.

P.p.s.a. art. 49 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stanowi podstawę do pozostawienia pisma bez rozpoznania w przypadku nieuzupełnienia braków formalnych.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje postępowanie w przedmiocie zażalenia na postanowienia sądu pierwszej instancji.

P.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa, że postanowienia sądu pierwszej instancji wydane w postępowaniu przed sądem administracyjnym są zaskarżalne w drodze zażalenia, chyba że ustawa stanowi inaczej.

P.p.s.a. art. 198

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa, że sąd drugiej instancji orzeka w przedmiocie zażalenia.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 46

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa wymogi formalne pism procesowych, które muszą być spełnione również przez wniosek o wyłączenie sędziego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o wyłączenie sędziego musi zawierać konkretne, uprawdopodobnione przyczyny uzasadniające wątpliwość co do bezstronności. Sama podejrzliwość strony lub subiektywne przekonanie o braku bezstronności nie są wystarczające do uwzględnienia wniosku o wyłączenie sędziego. Brak uzupełnienia braków formalnych wniosku o wyłączenie sędziego uzasadnia jego pozostawienie bez rozpoznania.

Godne uwagi sformułowania

istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie brak wskazania przyczyny wyłączenia w odniesieniu do każdego sędziego czyni niemożliwym rozpoznanie wniosku okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi być realna, a nie potencjalna Nie jest zatem wystarczająca sama podejrzliwość strony bądź utrata zaufania w bezstronność sędziego.

Skład orzekający

Marek Stojanowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wniosków o wyłączenie sędziego w postępowaniu administracyjnosądowym, w szczególności wymóg konkretnego uzasadnienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku uzasadnienia wniosku o wyłączenie sędziego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy standardowej interpretacji przepisów dotyczących wyłączenia sędziego. Nie zawiera nietypowych faktów ani zaskakujących rozstrzygnięć.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 550/16 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2016-05-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-05-16
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Marek Stojanowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne
Wyłączenie sędziego
Sygn. powiązane
IV SAB/Wr 317/14 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2015-04-29
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 19, art. 20, art. 46, art. 184 w zw. z art. 197 § 2i art. 198
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. D. na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 17 lutego 2016 r. sygn. akt IV SAB/Wr 317/14 pozostawiające pismo Z. D. z dnia 28 grudnia 2015 r. bez rozpoznania w sprawie ze skargi Z. D. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić zażalenie
Uzasadnienie
Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 17 lutego 2016 r. sygn. akt IV SAB/Wr 317/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu pozostawił pismo Z. D. z dnia 28 grudnia 2015 r. bez rozpoznania. W piśmie tym skarżąca wniosła o wyłączenie sędziego WSA Wandy Wiatkowskiej – Ilków, sędziego NSA Haliny Filipowicz-Kremis i sędziego WSA Alicji Palus "z przyczyn oczywistych".
W wykonaniu zarządzenia z dnia 18 stycznia 2016 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia braków formalnych powyższego wniosku poprzez podanie przyczyn uzasadniających wyłączenie wskazanych sędziów (art. 20 § 1 P.p.s.a.) oraz wskazanie okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności tych sędziów w sprawie IV SAB/Wr 317/14 (art. 19 P.p.s.a.) – w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma z dnia 28 grudnia 2015 r. bez rozpoznania (art. 49 § 2 P.p.s.a.).
Skarżąca, działając przez pełnomocnika A. D., udzieliła odpowiedzi na powyższe wezwanie pismem z dnia 8 lutego 2016 r. Stwierdziła, że "w oparciu o materiał procesowy, podstawę faktyczną powództwa, zasadnym i słusznym jest z przyczyn oczywistych wyłączenie sędziów, o których jest mowa w sprzeciwie z dnia 28 grudnia 2015 r.".
Pozostawiając pismo skarżącej z dnia 28 grudnia 2015 r. bez rozpoznania, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wskazał, że jego treść nie pozwala na nadanie pismu biegu. Tak ogólnikowo sformułowana odpowiedź uzasadnia stwierdzenie, że skarżąca w istocie nie wskazała żadnych przyczyn uzasadniających wyłączenie sędziów ani żadnych okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności, dlatego też należało na podstawie art. 49 § 2 P.p.s.a pismo z dnia 29 grudnia 2015 r. pozostawić bez rozpoznania.
Zażalenie na powyższe zarządzenie wniosła skarżąca, działająca przez pełnomocnika A. D.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 19 P.p.s.a., Sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Wniosek o wyłączenie sędziów, powinien odpowiadać wymogom formalnym określonym w art. 46 P.p.s.a., a dodatkowo, zgodnie z treścią art. 20 P.p.s.a., zawierać uprawdopodobnienie przyczyn ich wyłączenia. Brak wskazania przyczyny wyłączenia w odniesieniu do każdego sędziego czyni niemożliwym rozpoznanie wniosku.
Zasadnie zatem Sąd I instancji wezwał skarżącą, w myśl art. 49 § 1 P.p.s.a., do uzupełnienia braków formalnych wniosku, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Skarżąca, działająca przez pełnomocnika A. D., w odpowiedzi na powyższe wezwanie wskazała, że "w oparciu o materiał procesowy, podstawę faktyczną powództwa, zasadnym i słusznym jest z przyczyn oczywistych wyłączenie sędziów, o których jest mowa w sprzeciwie z dnia 28 grudnia 2015 r.". Skarżąca zatem nie przedstawiła żadnych konkretnych powodów, które obiektywnie spowodowałyby utratę zaufania, co do bezstronności każdego sędziego objętego wnioskiem. Wyjaśnić należy, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi być realna, a nie potencjalna. Nie jest zatem wystarczająca sama podejrzliwość strony bądź utrata zaufania w bezstronność sędziego. Nie ma również znaczenia subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności sędziego wyznaczonego do rozpoznawania jej sprawy. Wątpliwość co do bezstronności sędziego musi być uzasadniona, co wiąże się z przedstawieniem odpowiedniej w tym zakresie argumentacji.
Mając powyższe na uwadze słusznie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził, że wniosek Z. D. z dnia 28 grudnia 2015 r. o wyłączenie sędziów nie zawierał wszystkich elementów koniecznych do jego rozpoznania i dlatego wezwał skarżącą do jego uzupełnienia w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Mimo doręczonego wezwania, skarżąca nie uzupełniła braków formalnych wniosku o wyłączenie sędziów. W takiej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zasadnie uznał, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do wyłączenia sędziów i na podstawie art. 49 § 2 P.p.s.a. zarządził o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI