II OZ 294/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie A.D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia 19 grudnia 2024 r. w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy. Sąd pierwszej instancji uznał, że decyzja odmowna nie posiada atrybutu wykonalności, ponieważ nie nakłada na stronę obowiązku działania ani zaniechania, a jej skutkiem jest jedynie brak nabycia prawa do legalnego pobytu, a nie nakaz opuszczenia kraju. NSA podzielił to stanowisko, podkreślając, że instytucja wstrzymania wykonania aktu ma charakter wyjątkowy i wymaga uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd wskazał, że decyzje odmowne, co do zasady, nie posiadają cechy wykonalności w drodze egzekucji. Nawet jeśli decyzja odmowna nie jest bezpośrednio wykonalna, wstrzymanie jej skutków prawnych może nastąpić, jeśli wywołuje trudne do odwrócenia konsekwencje. Jednakże, w ocenie NSA, przymusowe opuszczenie kraju nie jest bezpośrednim skutkiem decyzji odmawiającej zezwolenia na pobyt czasowy; jest to dobrowolny obowiązek wynikający z ustawy, a przymusowe wydalenie następuje dopiero w wyniku odrębnej decyzji o zobowiązaniu do powrotu. Brak legalnego pobytu nie pozbawia skarżącej prawa do sądu, zwłaszcza gdy jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Sąd uznał, że okoliczności podniesione przez skarżącą nie uzasadniają wstrzymania wykonania decyzji, a tym samym oddalił zażalenie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 61 § 3 P.p.s.a. w kontekście decyzji odmownych w sprawach cudzoziemców, charakteru decyzji odmownych i ich wykonalności, a także prawa do sądu w przypadku braku osobistego stawiennictwa.
Dotyczy specyficznej sytuacji decyzji odmawiającej zezwolenia na pobyt czasowy i jej wykonalności. Interpretacja może być stosowana do innych decyzji odmownych, ale wymaga analizy ich specyfiki.
Zagadnienia prawne (2)
Czy decyzja odmawiająca udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy jest aktem, który podlega wstrzymaniu wykonania na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, decyzja odmawiająca udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy nie jest aktem, który podlega wstrzymaniu wykonania na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a., ponieważ nie posiada atrybutu wykonalności i nie powoduje trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu tego przepisu.
Uzasadnienie
Decyzja odmowna nie nakłada na stronę obowiązku działania ani zaniechania, a jej skutkiem jest jedynie brak nabycia prawa, a nie nakaz opuszczenia kraju. Przymusowe opuszczenie kraju wynika z odrębnej decyzji o zobowiązaniu do powrotu, a nie z samej decyzji odmownej. Wstrzymanie wykonania takiej decyzji nie jest zatem konieczne dla ochrony praw strony w stopniu uzasadniającym zastosowanie środków tymczasowych.
Czy brak osobistego stawiennictwa strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, spowodowany koniecznością opuszczenia kraju, narusza prawo do sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, brak osobistego stawiennictwa strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, spowodowany koniecznością opuszczenia kraju, nie narusza prawa do sądu, zwłaszcza gdy strona jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika.
Uzasadnienie
Prawo do sądu może być realizowane przez profesjonalnego pełnomocnika, a sąd ocenia legalność decyzji na podstawie akt sprawy. Osobista obecność strony nie jest konieczna dla prawidłowego przebiegu postępowania dowodowego, które w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest ograniczone.
Przepisy (4)
Główne
P.p.s.a. art. 61 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje możliwość wstrzymania wykonania aktu lub czynności, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Pomocnicze
u.o.c. art. 299 § ust. 6 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Określa obowiązek opuszczenia terytorium RP w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna, podkreślając dobrowolny charakter tego obowiązku.
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 197 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja odmawiająca udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy nie jest aktem podlegającym wstrzymaniu wykonania, gdyż nie posiada atrybutu wykonalności. • Skutki decyzji odmownej nie są trudne do odwrócenia w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a. • Obowiązek opuszczenia terytorium RP jest dobrowolny i wynika z ustawy, a nie z decyzji odmownej. • Brak osobistego stawiennictwa strony nie narusza prawa do sądu, gdy strona jest reprezentowana przez pełnomocnika.
Odrzucone argumenty
Brak wstrzymania wykonania decyzji pociągnie za sobą trudne do odwrócenia skutki dla skarżącej. • Brak wstrzymania wykonania decyzji narusza prawo do sądu. • Decyzja odmawiająca udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy posiada atrybut wykonalności i może być przedmiotem wstrzymania wykonania.
Godne uwagi sformułowania
decyzja o odmowie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy nie posiada atrybutu wykonalności • nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania i w związku z tym nie każdy wymaga wykonania • co do zasady cechy wykonalności nie posiadają akty odmowne • przymusowe opuszczenie kraju pobytu jednak nie jest skutkiem tejże decyzji • nielegalny pobyt nie jest skutkiem wydania tejże decyzji ale skutkiem obowiązujących przepisów prawa • opuszczenie terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez cudzoziemca ma jednak charakter dobrowolny • brak legalności pobytu nie pozbawia skarżącą prawa do sądu • osobista obecność strony na rozprawie przed sądem jest nieobowiązkowa i sąd rozstrzyga sprawę na podstawie akt sprawy
Skład orzekający
Grzegorz Czerwiński
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 61 § 3 P.p.s.a. w kontekście decyzji odmownych w sprawach cudzoziemców, charakteru decyzji odmownych i ich wykonalności, a także prawa do sądu w przypadku braku osobistego stawiennictwa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji decyzji odmawiającej zezwolenia na pobyt czasowy i jej wykonalności. Interpretacja może być stosowana do innych decyzji odmownych, ale wymaga analizy ich specyfiki.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z pobytem cudzoziemców w Polsce i interpretacją przepisów proceduralnych. Pokazuje, jak sąd rozstrzyga kwestie wykonalności decyzji administracyjnych i prawa do sądu.
“Czy decyzja o odmowie pobytu w Polsce jest 'wykonalna'? NSA wyjaśnia kluczowe zasady.”
Sektor
administracyjne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.