II OZ 273/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-03-11
NSAbudowlaneŚredniansa
nadzór budowlanywpis sądowyzażaleniepostępowanie administracyjnesądy administracyjneterminyskarżącyorgan nadzoru budowlanego

NSA oddalił zażalenie D. K. i odrzucił zażalenie D. K., K. P., R. P. na zarządzenie o wpisie sądowym, uznając je za niedopuszczalne z uwagi na brak legitymacji procesowej części skarżących.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenia na zarządzenie Przewodniczącego WSA wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na postanowienie Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sąd oddalił zażalenie D. K., uznając wezwanie do wpisu za prawidłowe, a kwestię prawa pomocy za rozstrzygniętą prawomocnie. Zażalenie pozostałych skarżących (D. K., K. P., R. P.) zostało odrzucone jako niedopuszczalne, ponieważ nie byli oni adresatami zarządzenia, a zatem nie posiadali legitymacji do jego zaskarżenia.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrzył zażalenia wniesione na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 listopada 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 392/24. Zarządzenie to wzywało D. K. do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł od skargi na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 grudnia 2023 r., nr [...], które stwierdzało uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Sąd uznał, że wpis w takiej wysokości jest prawidłowy, zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd podkreślił, że ocena prawidłowości zarządzenia o wezwaniu do wpisu nie obejmuje merytorycznej zasadności skargi, a kwestia prawa pomocy została już prawomocnie rozstrzygnięta odmownie. W związku z tym, zażalenie D. K. zostało oddalone. Natomiast zażalenie złożone przez D. K., K. P. oraz R. P. zostało odrzucone jako niedopuszczalne. Sąd wyjaśnił, że zgodnie z art. 194 § 1 P.p.s.a. zażalenie przysługuje na postanowienia WSA w przypadkach przewidzianych ustawą, a art. 198 P.p.s.a. rozszerza to na zarządzenia przewodniczącego, jeśli ustawa przewiduje zażalenie. Jednakże, zgodnie z art. 197 § 2 P.p.s.a. i art. 178 P.p.s.a., zażalenie może być odrzucone, jeśli jest niedopuszczalne. W tym przypadku, D. K., K. P. i R. P. nie byli adresatami zarządzenia, a jego skutki prawne dotyczyły wyłącznie D. K., co czyni ich zażalenie niedopuszczalnym z przyczyn podmiotowych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zażalenie takie jest niedopuszczalne, jeśli zostało wniesione przez osoby, które nie są adresatami zarządzenia, ponieważ skutki prawne zarządzenia dotyczą wyłącznie adresata.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że niedopuszczalność zażalenia może wynikać z przyczyn podmiotowych, gdy zostało ono wniesione przez osobę niebędącą adresatem zarządzenia, którego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (9)

Główne

P.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia zażalenia.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 230 § § 1 i 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa pobieranie wpisu od pism wszczynających postępowanie.

P.p.s.a. art. 220 § § 1 i 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa skutki nieuiszczenia opłaty sądowej (odrzucenie pisma) i wezwanie do jej uiszczenia.

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 2 § ust. 1 pkt 1

Określa wysokość wpisu stałego w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym na 100 zł.

P.p.s.a. art. 194 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przypadki, w których przysługuje zażalenie do NSA na postanowienia WSA.

P.p.s.a. art. 198

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stosuje przepisy o zażaleniu do zarządzeń przewodniczącego, jeśli ustawa przewiduje wniesienie zażalenia.

P.p.s.a. art. 227 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa, że zażalenie przysługuje na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie WSA w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie wnosi środka odwoławczego co do istoty sprawy.

P.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stosuje odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej do postępowania toczącego się na skutek zażalenia.

P.p.s.a. art. 178

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przewiduje odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, a także skargi, której braków strona nie uzupełniła.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie D. K., K. P., R. P. jest niedopuszczalne, ponieważ nie byli oni adresatami zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VII WSA. Skutki prawne zarządzenia dotyczą wyłącznie adresata, którym w tym przypadku była D. K.

Godne uwagi sformułowania

zażalenie podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne nie byli oni adresatami tego zarządzenia niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych

Skład orzekający

Małgorzata Masternak - Kubiak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wnoszenia zażaleń w sądach administracyjnych, w szczególności kwestia legitymacji procesowej osób niebędących adresatami zarządzeń."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z wpisem sądowym i zażaleniem na zarządzenie przewodniczącego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy kwestii dopuszczalności zażalenia, co jest istotne dla prawników procesowych, ale niekoniecznie dla szerszej publiczności.

Dane finansowe

WPS: 100 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 273/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-03-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-02-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Masternak - Kubiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Sygn. powiązane
II OZ 274/25 - Postanowienie NSA z 2025-03-11
VII SA/Wa 392/24 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2025-05-20
II OZ 1376/25 - Postanowienie NSA z 2025-09-23
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Odrzucono zażalenie
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. K., D. K., K. P., R. P. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 listopada 2024 r. sygn. akt VII SA/Wa 392/24 wzywające D. K. do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi K. P. i D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 grudnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: 1. oddalić zażalenie D. K.; 2. odrzucić zażalenie D. K., K. P., R. P.
Uzasadnienie
Zarządzeniem z dnia 25 listopada 2024 r. sygn. akt VII SA/Wa 392/24, Przewodniczący Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wezwał D. K. (dalej: "skarżąca") do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 grudnia 2023 r., nr [...], w kwocie 100 zł stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 535).
Zażalenie na powyższe zarządzenie wnieśli: D. K., D. K., K. P., R. P.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie D. K. nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu. Z kolei zażalenie złożone przez D. K., K. P. i R. P. podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne.
Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a.", od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Stosownie zaś do treści art. 220 § 1 i 3 P.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata. W takim przypadku, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uiszczenia opłaty, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia pisma (skargi, sprzeciwu, skargi kasacyjnej, zażalenia, skargi o wznowienie postępowania). Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności wynosi w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym - 100 zł.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 grudnia 2023 r., nr [...], którym stwierdzono uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Sprawa, w której wniesiona została skarga, jest zatem sprawą dotyczącą postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym. Wpis sądowy od takiej skargi stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 powołanego rozporządzenia wynosi 100 zł. Zaskarżone zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII z 25 listopada 2024 r. o wezwaniu D. K. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi jest zatem prawidłowe.
Na ocenę prawidłowości zaskarżonego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi nie mogły mieć wpływu argumenty zażalenia. Oceniając, na skutek wniesionego zażalenia legalność zaskarżonego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VII, NSA sprawdza jedynie czy istniał obowiązek uiszczenia przez skarżącą wpisu i w jakiej wysokości. Kwestia dotycząca prawa pomocy została natomiast prawomocnie rozstrzygnięta postanowieniem WSA w Warszawie z 25 listopada 2024 r., sygn. akt VII SPP/Wa 198/24, utrzymującym w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z 4 września 2024 r., o odmowie przyznania skarżącej prawa pomocy. W związku z powyższym zażalenie D. K. należało oddalić.
Odnosząc się natomiast do zażalenia wniesionego przez D. K., K. P. oraz R. P. wskazać należy, że zgodnie z art. 194 § 1 P.p.s.a., zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia enumeratywnie wymienione w tym przepisie. Na podstawie art. 198 P.p.s.a. przepis ten ma zastosowanie także do zarządzeń przewodniczącego, jeżeli ustawa przewiduje wniesienie zażalenia. Zgodnie natomiast z art. 227 § 1 P.p.s.a., zażalenie przysługuje na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy.
Ponadto zgodnie z art. 197 § 2 P.p.s.a., do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 P.p.s.a. przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie.
Zażalenie złożone w niniejszej sprawie przez D. K., K. P. oraz R. P. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII z 25 listopada 2024 r. wzywające D. K. do uiszczenia wpisu od skargi jest niedopuszczalne, ponieważ nie byli oni adresatami tego zarządzenia.
Podkreślić należy, że niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem zarządzenia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego zarządzenia - w tym przypadku wyłącznie D. K. Tym samym zażalenie wniesione przez D. K., K. P. oraz R. P. podlegało odrzuceniu.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt 1 sentencji na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. oraz jak w pkt 2 sentencji w oparciu o art. 178 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI