II OZ 219/12

Naczelny Sąd Administracyjny2012-03-29
NSAAdministracyjneŚredniansa
sprostowanie wyrokubezczynność organurażące naruszenie prawaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymisąd administracyjnyzażaleniepostanowienie

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające sprostowania wyroku, uznając, że stwierdzenie rażącego naruszenia prawa w sprawie bezczynności organu jest obowiązkiem sądu, a nie wnioskiem strony.

Skarżąca J. W. wniosła o sprostowanie wyroku WSA, domagając się skreślenia punktu drugiego dotyczącego stwierdzenia rażącego naruszenia prawa przez organ. WSA odmówił sprostowania, wskazując, że stwierdzenie to jest obowiązkiem sądu wynikającym z art. 149 § 1 p.p.s.a. NSA oddalił zażalenie, potwierdzając, że sprostowanie nie może prowadzić do zmiany rozstrzygnięcia, a sąd ma obowiązek ocenić, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Sprawa dotyczyła zażalenia J. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, które odmówiło sprostowania sentencji wyroku z dnia 8 listopada 2011 r. (sygn. akt II SAB/Bk 30/11). Wyrokiem tym WSA zobowiązał Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w H. do załatwienia wniosku J. W. z 2007 r. w terminie 30 dni, nie stwierdził jednak, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, a zasądził zwrot kosztów. J. W. wniosła o sprostowanie, domagając się skreślenia punktu drugiego, argumentując, że nie składała wniosku o stwierdzenie rażącego naruszenia prawa i że taka bezczynność (trwająca ponad 4 lata) logicznie stanowi rażące naruszenie. WSA odmówił sprostowania, wyjaśniając, że stwierdzenie rażącego naruszenia prawa jest obowiązkiem sądu wynikającym z art. 149 § 1 p.p.s.a. i nie wymaga wniosku strony, a sprostowanie nie może prowadzić do zmiany rozstrzygnięcia. NSA, rozpoznając zażalenie, podzielił stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że sprostowanie orzeczenia jest możliwe tylko w przypadku niedokładności, błędów pisarskich, rachunkowych lub innych oczywistych omyłek, zgodnie z art. 156 § 1 p.p.s.a., i nie może prowadzić do zmiany merytorycznego rozstrzygnięcia. Stwierdzenie przez sąd, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, jest obowiązkiem sądu wynikającym z przepisów prawa procesowego administracyjnego. W związku z tym NSA oddalił zażalenie jako bezzasadne. Odniesiono się również do wniosku pełnomocnika o przyznanie kosztów pomocy prawnej, wskazując, że wniosek ten powinien być kierowany do sądu pierwszej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd ma taki obowiązek wynikający z art. 149 § 1 p.p.s.a.

Uzasadnienie

Przepis art. 149 § 1 p.p.s.a. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 25 marca 2011 r. jednoznacznie zobowiązuje sąd uwzględniający skargę na bezczynność do orzeczenia również w przedmiocie tego, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Obowiązek ten nie jest uzależniony od wniosku strony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 149 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględniając skargę na bezczynność zobowiązuje organ do wydania aktu lub interpretacji w określonym terminie oraz stwierdza, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

p.p.s.a. art. 156 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sprostowanie orzeczenia może nastąpić jedynie w wypadku zaistnienia w nim niedokładności, błędów pisarskich albo rachunkowych lub innych oczywistych omyłek. Sprostowanie nie może prowadzić do zmiany rozstrzygnięcia.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 250

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 258 § 2 pkt 8 i 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 259

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 260

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd ma obowiązek stwierdzić, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, niezależnie od wniosku strony. Sprostowanie orzeczenia nie może prowadzić do zmiany jego merytorycznego rozstrzygnięcia.

Odrzucone argumenty

Sąd popełnił omyłkę, stwierdzając rażące naruszenie prawa, ponieważ strona o to nie wnosiła, a zapis ten powinien zostać skreślony.

Godne uwagi sformułowania

Sprostowanie w żadnym wypadku nie może prowadzić do zmiany rozstrzygnięcia. stwierdzenie przez Sąd w wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność, czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, jest wypełnieniem dyspozycji z art. 149 § 1 zdanie drugie p.p.s.a.

Skład orzekający

Małgorzata Dałkowska - Szary

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązku sądu administracyjnego do orzekania o rażącym naruszeniu prawa w sprawach o bezczynność oraz ograniczeń sprostowania orzeczeń."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej ze sprostowaniem wyroku i obowiązkiem sądu w zakresie oceny rażącego naruszenia prawa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego w postępowaniu administracyjnosądowym – obowiązku sądu do oceny rażącego naruszenia prawa i możliwości sprostowania orzeczenia. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Czy sąd musi orzekać o rażącym naruszeniu prawa, nawet gdy strona milczy? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 219/12 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2012-03-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-03-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Dałkowska - Szary /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
658
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II SAB/Bk 30/11 - Wyrok WSA w Białymstoku z 2011-11-08
II OZ 427/12 - Postanowienie NSA z 2012-05-23
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 149 par. 1, art. 156 par. 1, art. 184, art. 197 par. 2, art. 197 par. 2, art. 250, art. 258 par. 2 pkt 8 i 3, art 259, art. 260
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Dałkowska-Szary po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 14 lutego 2012 r., sygn. akt II SAB/Bk 30/11 w przedmiocie odmowy sprostowania sentencji wyroku w sprawie ze skargi J. W. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w H. w przedmiocie niezałatwienia wniosku o wszczęcie postępowania administracyjnego postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 8 listopada 2011 r., sygn. akt II SAB/Bk 30/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, w pkt. 1 zobowiązał Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w H. do załatwienia sprawy z wniosku J. W. z 4 sierpnia 2007 r. poprzez wydanie aktu administracyjnego w terminie 30 dni od daty zwrotu akt organowi, w pkt. 2 nie stwierdził, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, a w pkt. 3 zasądził od ww. organu na rzecz skarżącej J. W. zwrot kosztów postępowania sądowego.
Wnioskiem z dnia 27 grudnia 2011 r. J. W. zwróciła się o sprostowanie sentencji powyższego wyroku poprzez skreślenie punktu drugiego w sentencji orzeczenia. Wywiodła, że w złożonej skardze z dnia 11 maja 2011 r. nie składała wniosku o stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wskazała, że logicznym jest, iż bezczynność trwająca od 8 sierpnia 2007 r. do 8 listopada 2011 r. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W jej ocenie Sąd nie miał obowiązku stwierdzać z urzędu, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Skarżąca podniosła również, że PINB zrozumiał dosłownie pkt 2 sentencji wyroku, że bezczynność trwająca przez 4 lata i 3 m-ce nie stanowi rażącego naruszenia prawa, co w efekcie prowadzi do dezorientacji organów administracyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, postanowieniem z dnia 14 lutego 2012 r. odmówił sprostowania sentencji wyroku z dnia 8 listopada 2011 r. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zawarte w sentencji wyroku rozstrzygnięcie, o którego skreślenie wnosi skarżąca, nie stanowi niedokładności, błędu pisarskiego albo rachunkowego lub innej oczywistej omyłki. Przedmiotowe rozstrzygnięcie jest wypełnieniem dyspozycji art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zgodnie z którym (w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 25 marca 2011 r., Dz. U. Nr 76, poz. 409, która weszła w życie 12 lipca 2011 r.), Sąd uwzględniając skargę na bezczynność – co miało miejsce w niniejszej sprawie – zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd wskazał, że brzmienie przepisu jest jednoznaczne – ustawodawca zobowiązał sąd do tego, aby każdorazowo orzekając w przedmiocie bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania orzekał on również w przedmiocie tego, czy miały one miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Obowiązek zawarcia takiego stwierdzenia nie został też uwarunkowany wnioskiem skarżącej.
Zażaleniem z dnia 5 marca 2012 r. J. W. zaskarżyła powyższe postanowienie wnosząc o jego zmianę poprzez uwzględnienie wniosku z dnia 27 grudnia 2011 r. oraz o przyznanie jej pełnomocnikowi kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu zażaleniowym. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że w wyroku z dnia 8 listopada 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku dopuścił się omyłki, bowiem skarżąca nie składała wniosku o stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W związku z powyższym zapis zawarty w pkt 2 ww. wyroku podlega wykreśleniu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sprostowanie orzeczenia może nastąpić jedynie w wypadku zaistnienia w nim niedokładności, błędów pisarskich albo rachunkowych lub innych oczywistych omyłek, jak stanowi art. 156 § 1 p.p.s.a.
Sprostowaniu podlegają wadliwości występujące zarówno w samej sentencji orzeczenia i w jego komparycji (np. niewłaściwe, niedokładne określenie sądu, określenie żądania, itp.) jak i w uzasadnieniu orzeczenia. Niedokładność lub omyłka może dotyczyć na przykład oznaczenia stron, oznaczenia (daty, znaku, sygnatury) zaskarżonego aktu lub czynności oraz nazwy organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność. Sprostowanie w żadnym wypadku nie może jednak prowadzić do zmiany rozstrzygnięcia.
W niniejszej sprawie Sąd I instancji słusznie zaskarżonym postanowieniem odmówił skarżącej sprostowania sentencji wyroku z dnia 8 listopada 2011 r. W sentencji ww. wyroku brak bowiem uchybień, o których mowa w art. 156 § 1 p.p.s.a. Za omyłkę uzasadniającą sprostowanie nie można uznać, tak jak jest to sugerowane przez skarżącą, rozstrzygnięcia zawartego w pkt. 2 omawianego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Jak bowiem słusznie wskazano w zaskarżonym postanowieniu, stwierdzenie przez Sąd w wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność, czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, jest wypełnieniem dyspozycji z art. 149 § 1 zdanie drugie p.p.s.a.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na postawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
Odnosząc się do wniosku pełnomocnika skarżącej, ustanowionego z urzędu, o przyznanie wynagrodzenia za wykonaną pomoc prawną, należnego mu od Skarbu Państwa, Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, iż stosownie do art. 250, 258 § 2 pkt 8 i § 3 oraz art. 259 i 260 p.p.s.a. następuje to przed wojewódzkim sądem administracyjnym, który jest w tym przedmiocie Sądem I instancji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI