II OZ 216/10

Naczelny Sąd Administracyjny2010-03-10
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocykoszty sądowepostępowanie administracyjneNSAWSAzażaleniestan majątkowydochodynieruchomości

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że skarżący ma stabilną sytuację finansową.

Skarżący A.S. złożył zażalenie na postanowienie WSA w Krakowie, które oddaliło jego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. WSA uznał, że skarżący, mimo prowadzenia działalności gospodarczej bez bieżących dochodów, posiada stabilną sytuację finansową dzięki dochodom rodziny (5000 zł miesięcznie) oraz współwłasności nieruchomości i lokali użytkowych, a także wybrał pełnomocnika z wyboru. NSA podzielił to stanowisko, podkreślając, że prawo pomocy jest wyjątkiem, a ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie A.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 października 2009 roku, które oddaliło wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych. Sąd I instancji uzasadnił swoją decyzję, wskazując na oświadczenie skarżącego o stanie majątkowym. Mimo że skarżący prowadzi działalność gospodarczą związaną ze sprzedażą domów jednorodzinnych, obecnie nie przynosi ona dochodu. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i synem, a łączne miesięczne zarobki rodziny wynoszą 5000 zł. W skład majątku skarżącego wchodzi dom, mieszkanie, dwa lokale użytkowe, samochód osobowy, a także jest on współwłaścicielem terenu inwestycji. Sąd I instancji uznał, że sytuacja finansowa skarżącego jest stabilna i może on uiścić koszty postępowania bez uszczerbku dla utrzymania rodziny, zwłaszcza że wybrał pełnomocnika z wyboru. NSA, podzielając stanowisko Sądu I instancji, stwierdził, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy w pełnym zakresie może być przyznane, gdy osoba nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów, a w częściowym, gdy nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania. NSA podkreślił, że sytuacja skarżącego nie pozwala na przyjęcie, iż nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów. Instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od reguły, a ciężar dowodu wykazania przesłanek do jej przyznania spoczywa na wnioskodawcy. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał braku środków finansowych na pokrycie kosztów sądowych, zwłaszcza przy stałym dochodzie rodziny i wyborze adwokata. W związku z tym NSA oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli jego sytuacja finansowa jest stabilna i pozwala na pokrycie kosztów bez uszczerbku dla utrzymania rodziny.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżący posiada stabilną sytuację finansową dzięki dochodom rodziny i posiadanemu majątkowi, co wyklucza przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 246 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki przyznania prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym lub częściowym.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 214 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wyraża generalną zasadę obowiązku ponoszenia kosztów sądowych przez strony postępowania.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

p.p.s.a. art. 197 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje postępowanie NSA w przypadku zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sytuacja finansowa skarżącego jest stabilna i pozwala na pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania rodziny. Ciężar dowodu wykazania przesłanek do przyznania prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy. Wybór pełnomocnika z wyboru świadczy o możliwości poniesienia kosztów.

Odrzucone argumenty

Skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny.

Godne uwagi sformułowania

Instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od generalnej zasady wyrażonej w art. 214 § 1 p.p.s.a. Inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, że zachodzą przesłanki dla uwzględnienia wniosku, spoczywa na wnioskodawcy.

Skład orzekający

Jerzy Bujko

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w kontekście stabilnej sytuacji finansowej i posiadania majątku przez wnioskodawcę."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i oceny sytuacji finansowej skarżącego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii prawa pomocy i kosztów sądowych, bez nietypowych faktów czy przełomowej interpretacji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 216/10 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2010-03-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-02-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Bujko /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
II OZ 874/10 - Postanowienie NSA z 2010-09-16
II SA/Kr 1253/09 - Wyrok WSA w Krakowie z 2011-07-29
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 246 par. 1 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Dnia 10 marca 2010 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Bujko po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2010 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 października 2009 roku sygn. akt II SA/Kr 1253/09 w przedmiocie prawa pomocy w sprawie ze skargi M.S., A.S. oraz A.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] maja 2009 roku znak:[...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 23 października 2009 r. oddalił wniosek A.S. o zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że w złożonym oświadczeniu o stanie majątku, dochodach i stanie rodzinnym skarżący podał, że prowadzi działalność gospodarczą związaną ze sprzedażą domów jednorodzinnych, lecz obecnie nie przynosi ona dochodu. Prowadzi wspólne gospodarstwo z żoną i synem. Łączne zarobki rodziny wynoszą kwotę 5.000 zł miesięcznie, na którą składają się zarobki żony w kwocie 2000 zł, skarżącego w kwocie 1500 zł i jego syna w kwocie 1500 zł.
W skład majątku skarżącego wchodzi dom o pow. 155 m2, mieszkanie, dwa lokale użytkowe o pow. 30 m2 i 55 m2., samochód osobowy i czego w oświadczeniu swym skarżący nie podał, a co wynika z akt sprawy jest on współwłaścicielem terenu przedmiotowej inwestycji. Skarżący w sprawie działa przez pełnomocnika - adwokata z wyboru.
Sąd I instancji wskazał, że dokonując oceny stanu majątkowego skarżącego należy przyjąć, że sytuacja finansowa skarżącego jest stabilna i może on bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny uiścić wpis, do którego sprowadzają się koszta postępowania sądowego, skoro skarżący dokonał już wyboru adwokata.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zwolnienie strony skarżącej od obowiązku ponoszenia kosztów postępowania w całości.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym może nastąpić, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym jeżeli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla niej i jej rodziny.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd zaprezentowany przez Sąd I instancji w zaskarżonym postanowieniu, w którym wyjaśniono motywy podjętego rozstrzygnięcia. Nie ulega wątpliwości, że sytuacja skarżącego nie pozwala na przyjęcie, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla niego i jego rodziny.
W tym stanie rzeczy Sąd I instancji uprawniony był oddalić wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od generalnej zasady wyrażonej w art. 214 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do Sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Powołane przepisy nie pozostawia wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki dla uwzględnienia wniosku, spoczywa na wnioskodawcy. Wbrew twierdzeniom zażalenia, trudno przyjąć, że skarżący nie posiadał w momencie wnoszenia wniosku środków finansowych na pokrycie kosztów sądowych, skoro we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazano, że skarżący i jego rodzina dysponują stałym, miesięcznym dochodem.
Mając powyższe na uwadze, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI