II OZ 197/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA w Gdańsku o wyłączeniu sędziego, uznając brak podstaw do wyłączenia pozostałych sędziów.
Skarżąca B. J. wniosła zażalenie na postanowienie WSA w Gdańsku, które wyłączyło sędziego NSA A. P. od rozpoznawania sprawy, ale oddaliło wniosek o wyłączenie innych sędziów. Skarżąca zarzuciła brak bezstronności sądu pierwszej instancji, wskazując na wyłączenie sędziego w innej, powiązanej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za niezasadne, stwierdzając, że nie wskazano konkretnych okoliczności uzasadniających wyłączenie pozostałych sędziów, a zarzut dotyczący sędziego sprawozdawcy był nieuzasadniony.
Przedmiotem sprawy było zażalenie B. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 9 listopada 2009 roku, sygn. akt II SAB/Gd 3/09. Sąd pierwszej instancji wyłączył sędziego NSA A. P. od rozpoznawania sprawy ze skargi skarżącej na bezczynność Prezydenta Miasta S., ale oddalił wniosek o wyłączenie innych sędziów NSA i WSA. Jako podstawę wyłączenia sędziego A. P. wskazano fakt, że został on na własne żądanie wyłączony od rozpoznawania innej sprawy tej samej skarżącej. W odniesieniu do pozostałych sędziów, WSA stwierdził, że samo przypuszczenie o braku bezstronności, bez uprawdopodobnienia, nie jest wystarczające do uwzględnienia wniosku, zwłaszcza że sędziowie złożyli oświadczenia o braku okoliczności budzących wątpliwości co do ich bezstronności. Skarżąca w zażaleniu podtrzymała zarzut braku bezstronności sądu pierwszej instancji, argumentując, że sędzia sprawozdawca został wyłączony z mocy prawa w innej sprawie z jej udziałem. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd podkreślił, że wyłączenie sędziego następuje w ściśle określonych przypadkach (art. 18 Ppsa) lub gdy istnieją okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności (art. 19 Ppsa). NSA stwierdził, że skarżąca nie przedstawiła żadnych konkretnych dowodów ani argumentów potwierdzających stronniczość wymienionych sędziów, a ich oświadczenia o braku podstaw do wyłączenia były wystarczające. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego sędziego sprawozdawcy, NSA wyjaśnił, że w przywołanej sprawie II SA/Gd 2726/02 nie wydano postanowienia o wyłączeniu sędziego Z. K., ani skarżąca nie wnosiła o takie wyłączenie. Fakt, że sędzia ten orzekał w sprawie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, nie stanowił podstawy do jego wyłączenia z mocy prawa. W konsekwencji, NSA na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił zażalenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, samo przypuszczenie strony o braku bezstronności sędziego, bez uprawdopodobnienia tego zarzutu konkretnymi okolicznościami, nie jest wystarczające do uwzględnienia wniosku o wyłączenie.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że przepisy o wyłączeniu sędziego mają na celu zapewnienie jego bezstronności, ale nie mogą być stosowane na podstawie gołosłownych twierdzeń strony. Konieczne jest wskazanie konkretnych okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (4)
Główne
Ppsa art. 18 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 19
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
Ppsa art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak uzasadnionych podstaw do wyłączenia sędziów NSA i WSA na podstawie art. 19 Ppsa, gdyż skarżąca nie uprawdopodobniła zarzutów. Wyłączenie sędziego w innej sprawie nie stanowi podstawy do wyłączenia z mocy prawa w niniejszej sprawie.
Odrzucone argumenty
Sąd pierwszej instancji nie był bezstronny, gdyż sędzia sprawozdawca został wyłączony z mocy prawa od orzekania w innej sprawie z udziałem skarżącej.
Godne uwagi sformułowania
Samo przypuszczenie co do ewentualnego braku ich bezstronności – bez uprawdopodobnienia tego zarzutu, nie może prowadzić do uwzględnienia wniosku o ich wyłączenie. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego sprowadza się więc "do eliminowania wszelkich przyczyn, mogących skutkować w otoczeniu jakimikolwiek wątpliwościami co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznawaniu określonej sprawy".
Skład orzekający
Krystyna Borkowska
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyłączenia sędziego (art. 18 i 19 Ppsa) oraz wymogów dotyczących uprawdopodobnienia zarzutów braku bezstronności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z wnioskami o wyłączenie sędziów w postępowaniu administracyjnosądowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania sądowego - wyłączenia sędziego, co jest kluczowe dla zapewnienia sprawiedliwego procesu. Choć nie zawiera nietypowych faktów, stanowi dobry przykład stosowania przepisów proceduralnych.
“Kiedy sędzia musi zostać wyłączony? NSA wyjaśnia zasady bezstronności.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OZ 197/10 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2010-04-22 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2010-02-19 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Krystyna Borkowska /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Wyłączenie sędziego Sygn. powiązane II SAB/Gd 3/09 - Postanowienie WSA w Gdańsku z 2009-06-09 II OZ 819/10 - Postanowienie NSA z 2010-09-07 Skarżony organ Prezydent Miasta Treść wyniku Oddalono zażalenie Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 18, art. 19 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Dnia 22 kwietnia 2010 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krystyna Borkowska po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2010 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 9 listopada 2009 roku, sygn. akt II SAB/Gd 3/09 wyłączające sędziego NSA A. P. od rozpoznawania przedmiotowej sprawy oraz oddalające wniosek w pozostałym zakresie w sprawie ze skargi B. J. na bezczynność Prezydenta Miasta S. w przedmiocie doręczenia załączników decyzji i innych dokumentów dotyczących zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: oddalić zażalenie Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 9 listopada 2009 roku, sygn. akt II SAB/Gd 3/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyłączył sędziego NSA A. P. od rozpoznawania sprawy ze skargi B. J. na bezczynność Prezydenta Miasta S. oraz oddalił wniosek skarżącej o wyłączenie sędziów NSA J. J. i K. Z. a także sędziów WSA M. J., D. J., J. G., T. D., W. A., K. K. i J. G. Sąd I instancji uznał, że skoro sędzia NSA A. P. został na swoje żądanie wyłączony od rozpoznawania innej sprawy ze skargi B. J., to powinien zostać wyłączony również w niniejszej sprawie. W przypadku pozostałych sędziów, Sąd I podniósł, że samo przypuszczenie co do ewentualnego braku ich bezstronności – bez uprawdopodobnienia tego zarzutu, nie może prowadzić do uwzględnienia wniosku o ich wyłączenie. Szczególnie, że sędziowie ci złożyli do akt sprawy oświadczenia, z których wynikało iż nie zachodzą okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w niniejszej sprawie. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła B. J. domagając się jego uchylenia w całości i rozpoznanie wniosku. W zażaleniu podniesiono, że Sąd I instancji nie był bezstronny w zaskarżonej sprawie, gdyż sędzia sprawozdawca został wyłączony z mocy prawa od orzekania w sprawie w sprawie II SA/Gd 2726/02 gdzie stroną była skarżąca. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) z mocy ustawy sędzia jest wyłączony w sprawach: 1) w których sędzia jest stroną bądź pozostaje z jedną ze stron w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki, 2) małżonka sędziego, krewnych sędziego lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia oraz powinowatych bocznych do drugiego stopnia, 3) osób związanych z sędzią z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli, 4) w których sędzia był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron, 5) w których sędzia świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą, 6) w których sędzia brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego sporządzonego z jego udziałem lub rozpoznanego przez niego, a także w sprawach, w których występował jako prokurator, 7) w których sędzia brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Zgodnie natomiast z art. 19 Ppsa (określającym tzw. względne przesłanki wyłączenia), niezależnie od wymienionych w art. 18 Ppsa przyczyn wyłączenia, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W każdym ze wskazanych wypadków podstawowym celem przyjętych regulacji jest przede wszystkim zapewnienie bezstronności sędziego i eliminacja wpływu, jaki może wywierać występowanie pewnej kategorii powiązań (osobistych, ekonomicznych, służbowych itp.) na orzekanie w postępowaniu sądowym (zob. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. akt SK 53/04, OTK-A z 2005 r., nr 11, poz. 134). Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego sprowadza się więc "do eliminowania wszelkich przyczyn, mogących skutkować w otoczeniu jakimikolwiek wątpliwościami co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznawaniu określonej sprawy" (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 lipca 2004 r., sygn. akt SK 19/02, OTK-A z 2004 r., nr 7, poz. 67). Jednakże nie jest wystarczającym twierdzenie strony, że dany sędzia nie jest bezstronny w sprawie nie poparte żadnymi argumentami uprawdopodobniającymi ten zarzut. W przedmiotowej sprawie tak we wniosku, jak i w zażaleniu na postanowienie skarżąca nie wskazała okoliczności potwierdzających stronniczość wymienionych wyżej sędziów. Należy zatem zgodzić się z twierdzeniem Sądu I instancji, iż w sprawie nie zachodzą okoliczność, których konsekwencją powinno być wyłączenie wymienionych wyżej sędziów - z wyjątkiem sędziego NSA A. P. Szczególnie, że sędziowie ci złożyli oświadczenia z których wynika, że pomiędzy nimi a skarżącą nie zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, iż mógłby wywołać wątpliwości co do ich bezstronności oraz nie zachodzą przyczyny wyłączenia o których mowa w art. 19 Ppsa. Odnosząc się do zarzutu skarżącej, iż sędzia sprawozdawca nie był obiektywny oraz bezstronny, gdyż został on wyłączony od orzekania w innej sprawie z jej skargi, stwierdzić należy, iż jest on niezasadny. W sprawie sygn. akt. II SA/Gd 2726/02 nie zostało wydane postanowienie o wyłączeniu sędziego Z. K., jak również skarżąca nie wnosiła o takie wyłącznie. Zaś fakt, iż sędzia ten znajdował się w składzie, który wydał postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, nie stanowi podstawy do wyłączenia go od orzekania z mocy prawa. Z powyższych przyczyn, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI