II OZ 191/13

Naczelny Sąd Administracyjny2013-04-26
NSAAdministracyjneŚredniansa
postanowieniezażalenieuzupełnienie postanowieniaprzywrócenie terminupomoc prawna z urzędukoszty postępowaniabezprzedmiotowość postępowaniaNSAWSA

NSA uchylił postanowienie WSA i umorzył postępowanie dotyczące uzupełnienia postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku, uznając je za bezprzedmiotowe po uchyleniu przez NSA postanowienia WSA w innej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił wniosek o uzupełnienie postanowienia, które odmawiało przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Sąd uznał, że wniosek o przywrócenie terminu nie zawierał wymaganego oświadczenia o nieopłaceniu pomocy prawnej z urzędu. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie WSA i umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe, ponieważ wcześniej uchylił postanowienie WSA odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku.

Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, które oddaliło wniosek o uzupełnienie postanowienia tego sądu z dnia 31 października 2012 r. Postanowienie z 31 października odmawiało przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Sąd I instancji uznał, że wniosek o przywrócenie terminu nie zawierał wymaganego oświadczenia o nieopłaceniu pomocy prawnej udzielonej z urzędu, co skutkowało brakiem orzeczenia o zwrocie kosztów. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpatrując zażalenie, stwierdził, że po wniesieniu zażalenia, NSA postanowieniem z dnia 8 stycznia 2013 r. uchylił postanowienie WSA odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W związku z tym, postępowanie w sprawie uzupełnienia postanowienia z dnia 31 października 2012 r. stało się bezprzedmiotowe. NSA uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie wywołane wnioskiem o uzupełnienie, wskazując, że Sąd I instancji będzie musiał rozpoznać wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o uzupełnienie postanowienia w tym zakresie nie był zasadny, ponieważ brak stosownego oświadczenia o nieopłaceniu pomocy prawnej z urzędu stanowi przesłankę materialnoprawną utraty prawa do wynagrodzenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że oświadczenie o nieopłaceniu pomocy prawnej z urzędu jest nieodzownym elementem wniosku o przyznanie kosztów, a jego brak ma skutki materialnoprawne. Jednakże, w niniejszej sprawie, postępowanie stało się bezprzedmiotowe, ponieważ NSA uchylił wcześniej postanowienie WSA odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

P.p.s.a. art. 189

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 250

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu § § 20

P.p.s.a. art. 157 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 49 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 210 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie w sprawie uzupełnienia postanowienia stało się bezprzedmiotowe, ponieważ postanowienie, którego dotyczyło uzupełnienie, zostało już uchylone przez NSA.

Odrzucone argumenty

Argumentacja WSA, że wniosek o uzupełnienie postanowienia był niezasadny z powodu braku oświadczenia o nieopłaceniu pomocy prawnej z urzędu, została w istocie pominięta przez NSA w kontekście uchylenia postanowienia.

Godne uwagi sformułowania

Okoliczność ta przesądzała także o tym, że niezasadnym był wniosek o uzupełnienie postanowienia brak stosownego oświadczenia nie stanowi braku formalnego, który podlegałby uzupełnieniu na wezwanie Sądu Oznacza to tym samym, że postępowanie w sprawie uzupełnienia postanowienia z dnia 31.10.2012r, okazało się bezprzedmiotowe.

Skład orzekający

Aleksandra Łaskarzewska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego w sytuacji, gdy orzeczenie, którego dotyczyło postępowanie uzupełniające, zostało już uchylone przez sąd wyższej instancji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z uzupełnianiem postanowień i uchylaniem ich przez NSA.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy specyficznych kwestii związanych z uzupełnianiem postanowień i pomocą prawną z urzędu, co czyni ją interesującą głównie dla prawników procesualistów.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 191/13 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2013-04-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2013-03-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6052 Akty stanu cywilnego
Hasła tematyczne
Umorzenie postępowania
Sygn. powiązane
II OZ 1164/12 - Postanowienie NSA z 2013-01-08
III SA/Łd 436/12 - Wyrok WSA w Łodzi z 2012-08-24
II OSK 1433/13 - Wyrok NSA z 2015-01-16
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i umorzono postępowanie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 250, art. 189 w zw. z art. 197 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia adwokat B.C., pełnomocnika z urzędu N.A. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 grudnia 2012 r., sygn. akt III SA/Łd 436/12 o oddaleniu wniosku o uzupełnienie postanowienia tego Sądu z dnia 31 października 2012 r. w sprawie ze skargi N.A. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 25 maja 2012 r., nr SO.III.5125/1/6419/10 w przedmiocie zmiany nazwiska postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i umorzyć postępowanie wywołane wnioskiem o uzupełnienie postanowienia z dnia 31.10. 2012r.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 11 grudnia 2012 r., sygn. akt III SA/Łd 436/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił wniosek adwokat B.C., działającej jako pełnomocnik z urzędu N.A., o uzupełnienie postanowienia tego Sądu z dnia 31 października 2012 r. odmawiającego przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż we wniosku o przywrócenie terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku pełnomocnik strony nie zawarł ani żądania o zwrot wynagrodzenia ani oświadczenia o jakim mowa w § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.), w związku z tym nie orzekł o zwrocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Okoliczność ta przesądzała także o tym, że niezasadnym był wniosek o uzupełnienie postanowienia z dnia 31 października 2012 r., co powodowało konieczność jego oddalenia na podstawie art. 157 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako ustawa P.p.s.a.
Zażalenie na to postanowienie wniosła adwokat B.C., domagając się jego uchylenia i przyznania jej kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W uzasadnieniu zażalenia podniosła, iż nie zgadza się ze stanowiskiem Sądu I instancji. W jej ocenie uprawnienie do złożenia oświadczenia o jakim mowa w § 20 powołanego rozporządzenia nie jest ograniczone terminem, w przeciwieństwie do żądania strony o zwrot kosztów, o czym stanowi art. 210 § 1 ustawy P.p.s.a. Dlatego też należało uwzględnić wniosek o uzupełnienie postanowienia z dnia 31 października 2012 r., bowiem we wniosku tym zawarto zarówno żądanie zwrotu kosztów zastępstwa jak i właściwie oświadczenie.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 8 stycznia 2013r. , wydanym w sprawie o sygn. II OZ 1164/12 uchylił postanowienie sądu I instancji odmawiające przywrócenia terminu do sporządzenia uzasadnienia.
Adwokat B.C. podtrzymała zażalenie na postanowienie z dnia 11.12.2012r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 250 ustawy P.p.s.a. wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej z urzędu. Zasady te zostały uregulowane w przepisach powołanego wyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002. Stosownie do treści § 20 tego rozporządzenia, wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Oznacza to zatem, że aby Skarb Państwa mógł wypłacić wynagrodzenie wyznaczonemu z urzędu pełnomocnikowi konieczne jest złożenie oświadczenia o wskazanej treści, gdyż pozwala to w istocie określić zakres, w jakim wynagrodzenie musi zostać pokryte przez Skarb Państwa.
Wskazać przy tym trzeba, że brak stosownego oświadczenia nie stanowi braku formalnego, który podlegałby uzupełnieniu na wezwanie Sądu w trybie art. 49 § 1 P.p.s.a. Oświadczenie takie jest bowiem nieodzownym elementem uzasadnienia wniosku o przyznanie kosztów, stanowiącym przesłankę do przyjęcia, że praca pełnomocnika nie została już wynagrodzona, a jego brak wywołuje skutki materialnoprawne, polegające na utracie prawa do wynagrodzenia.
Skoro zatem wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie zawierał ani wniosku pełnomocnika strony skarżącej o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ani oświadczenia o niezapłaceniu go w całości lub w części, to zasadnie Sąd I instancji nie orzekł o przyznaniu kosztów udzielonej pomocy prawnej i zasadnym była odmowa uzupełnienia postanowienia z dnia 31 października 2012 r. w tym zakresie.
Przyznanie wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu nie należy do takich elementów orzeczenia, które WSA jest zobowiązany zamieszczać z urzędu.
Istotnym w sprawie okazało się jednak, że już po wniesieniu zażalenia z dnia 21 grudnia 2012r. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 8 stycznia 2013r. uchylił postanowienie WSA w Łodzi z dnia 31.10. 2012r. o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
Oznacza to tym samym, że postępowanie w sprawie uzupełnienia postanowienia z dnia 31.10.2012r, okazało się bezprzedmiotowe.
Stąd w okolicznościach niniejszej sprawy zaskarżone postanowienie na zasadzie art. 189 w zw. z art. 197§2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uchylić, postępowanie wywołane wniesieniem wniosku o uzupełnienie uchylonego rozstrzygnięcia umorzyć.
Sąd I instancji zobligowany będzie w takiej sytuacji rozpoznać wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej z urzędu, który wyraźnie wyartykułowany został w piśmie z dnia 12.11.2012r., jednocześnie z wnioskiem o uzupełnienie postanowienia z dnia 31.10. 2012r.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 189 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI