II OZ 177/06

Naczelny Sąd Administracyjny2006-02-24
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocykoszty sądowepostępowanie administracyjnesądy administracyjneorganizacje pozarządoweochrona środowiskaformularz urzędowyzażalenie

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie Stowarzyszenia na postanowienie WSA o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy z powodu niezłożenia go na urzędowym formularzu.

Stowarzyszenie złożyło wniosek o przyznanie prawa pomocy, ale nie zastosowało się do zarządzenia WSA o złożeniu go na urzędowym formularzu. Sąd I instancji pozostawił wniosek bez rozpoznania, wskazując, że ustawa o działalności pożytku publicznego nie stanowi samoistnej podstawy do zwolnienia od kosztów. NSA oddalił zażalenie, potwierdzając, że wniosek nie spełniał wymogów formalnych.

Stowarzyszenie "[...]" złożyło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, dołączając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. WSA zarządzeniem poinformował o obowiązku złożenia wniosku na urzędowym formularzu w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania. Stowarzyszenie nie zastosowało się do tego zarządzenia. W konsekwencji, WSA postanowieniem z dnia 6 stycznia 2006r. pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, wskazując, że art. 24 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie nie jest samoistną podstawą do zwolnienia od kosztów, a zasada przesyłania urzędowego formularza nie ma zastosowania do osób prawnych. Stowarzyszenie złożyło zażalenie, powołując się na wspomnianą ustawę oraz Konwencję z Aarhus. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że zgodnie z art. 257 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wniosek nie złożony na urzędowym formularzu lub nieuzupełniony w terminie pozostawia się bez rozpoznania. NSA wyjaśnił również, że Konwencja z Aarhus nie stanowi podstawy do zwolnienia od kosztów sądowych, a jedynie zaleca stworzenie mechanizmów ułatwiających dostęp do wymiaru sprawiedliwości.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 252 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu. Niezastosowanie się do tego wymogu, zgodnie z art. 257 tej ustawy, skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpoznania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (7)

Główne

PPSA art. 252 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru.

PPSA art. 257

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania.

PPSA art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o oddaleniu zażalenia.

PPSA art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o oddaleniu zażalenia.

Pomocnicze

u.d.p.p.i.w. art. 24

Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie

Nie stanowi samoistnej podstawy do zwolnienia od kosztów sądowych, gdyż odsyła do przepisów odrębnych.

Konwencja z Aarhus art. 9 § ust. 5

Konwencja z dnia 25 czerwca 1998r. o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska

Zaleca stworzenie odpowiedniego mechanizmu udzielania pomocy, aby zlikwidować lub zredukować finansowe i inne ograniczenia dostępu do wymiaru sprawiedliwości, ale nie stanowi podstawy do zwolnienia od kosztów.

PPSA art. 240

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rada Ministrów może, w drodze rozporządzenia, zwolnić organizacje społeczne od obowiązku uiszczania wpisu w ich własnych sprawach, jednakże dotychczas takie rozporządzenie nie zostało wydane.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został złożony na urzędowym formularzu. Strona nie uzupełniła braków wniosku w zakreślonym terminie. Art. 24 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie nie stanowi samoistnej podstawy do zwolnienia od kosztów sądowych.

Odrzucone argumenty

Stowarzyszenie powołało się na art. 24 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie jako podstawę do zwolnienia od kosztów. Stowarzyszenie powołało się na przepisy Konwencji z Aarhus.

Godne uwagi sformułowania

wniosek o przyznanie prawa pomocy [...] pozostawia się bez rozpoznania nie stanowi samoistnej podstawy do zwolnienia od kosztów sądowych brak jest w tej mierze stosownej regulacji

Skład orzekający

Alicja Plucińska-Filipowicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne wymogi składania wniosków o prawo pomocy przez osoby prawne oraz brak samoistnej podstawy prawnej do zwolnienia od kosztów w oparciu o ustawę o działalności pożytku publicznego czy Konwencję z Aarhus."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku złożenia wniosku na urzędowym formularzu i braku uzupełnienia braków. Interpretacja przepisów PPSA dotyczących prawa pomocy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z prawem pomocy, co jest istotne dla praktyków, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych rozstrzygnięć.

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 177/06 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2006-02-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-02-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Alicja Plucińska- Filipowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6156 Dopuszczenie do udziału w postępowaniu organizacji ekologicznej
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Ochrona środowiska
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 1959/05 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2006-05-13
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2006r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Stowarzyszenia "[...]" na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 stycznia 2006r. sygn. akt IV SA/Wa 1959/05 o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania w sprawie ze skargi Stowarzyszenia "[...]" na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 21 lipca 2005r. Nr [...] w przedmiocie uzgodnienia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu postanawia: - oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Stowarzyszenie "[...]" złożyło wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Zarządzeniem z dnia 25 listopada 2005r. Sąd poinformował skarżące Stowarzyszenie o obowiązku złożenia przedmiotowego wniosku na urzędowym formularzu. Sąd pouczył o konieczności złożenia wypełnionego formularza w terminie 7 dni od dnia doręczenia pisma pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Stowarzyszenie nie wykonało powyższego zarządzenia Sądu.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 6 stycznia 2006r., sygn. akt IV SA/Wa 1959/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pozostawił wniosek Stowarzyszenia "[...]" o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że art. 24 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie (Dz.U. Nr 96, poz. 873 ze zm.), na który powołuje się wnioskodawca, nie może stanowić podstawy do zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd powołał także postanowienie NSA z dnia 23 marca 2005r., sygn. akt II FZ 88/05, w którym wyrażono pogląd, iż zasada dotycząca obowiązku Sądu do przesyłania wnioskodawcy urzędowego formularza, nie ma zastosowania w odniesieniu do osoby prawnej.
Na powyższe postanowienie zażalenie złożyło Stowarzyszenie "[...]", wnosząc o pozytywne rozpatrzenie wniosku o zwolnienie z kosztów sądowych na podstawie art. 24 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie. Jednocześnie wskazało, że kwestia, czy Stowarzyszenie jest organizacją pożytku publicznego wymaga wyjaśnienia przy rozpatrywaniu wniosku. Na poparcie swoich racji powołano także przepisy konwencji z Aarhus z dnia 25 czerwca 1998r. o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska (Dz.U. z 2003r. Nr 78, poz. 706).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. W myśl natomiast art. 257 tej ustawy wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, zatem zaskarżone postanowienie zasługuje na aprobatę.
Należy wyjaśnić, że powołany przez skarżącego przepis art. 24 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie nie stanowi samoistnej podstawy do zwolnienia od kosztów sądowych, gdyż odsyła do przepisów odrębnych. W przepisach o postępowaniu przed sądami administracyjnymi brak jest w tej mierze stosownej regulacji. Takiej podstawy nie dają również przepisy powołanej przez Stowarzyszenie Konwencji z Aarchus, gdyż Konwencja ta jedynie zaleca stworzenie odpowiedniego mechanizmu udzielania pomocy, aby zlikwidować lub zredukować finansowe i inne ograniczenia dostępu do wymiaru sprawiedliwości (art. 9 ust. 5). Jednocześnie nienaruszone pozostają kompetencje sądów krajowych do orzekania o kosztach w postępowaniu sądowym (art. 3 ust. 8 Konwencji).
Zgodnie z art. 240 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Rada Ministrów może, w drodze rozporządzenia, zwolnić organizacje społeczne od obowiązku uiszczania wpisu w ich własnych sprawach, a także cofnąć to zwolnienie, jednakże dotychczas takie rozporządzenie nie zostało wydane, a dopiero taka podstawa prawna byłaby właściwa do generalnego zwolnienia od części opłat sądowych niektórych organizacji społecznych.
Z powyższych przyczyn orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI