II OZ 1282/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie K.P. na odmowę przyznania prawa pomocy, uznając skargę za oczywiście bezzasadną, a odrzucił zażalenia pozostałych skarżących z uwagi na brak ich interesu prawnego w zaskarżeniu postanowienia sądu pierwszej instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił K.P. prawa pomocy, uznając jej skargę za oczywiście bezzasadną z powodu braku interesu prawnego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie K.P., podzielając stanowisko sądu niższej instancji co do oczywistej bezzasadności skargi. Jednocześnie NSA odrzucił zażalenia pozostałych skarżących (R.P., D.K., D.K.), ponieważ nie byli oni stroną postanowienia sądu pierwszej instancji, a jego skutki prawne dotyczyły wyłącznie K.P.
Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który odmówił przyznania K. P. prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sąd pierwszej instancji uznał, że zaskarżona decyzja nie miała bezpośredniego wpływu na sferę prawną K. P., co skutkowało brakiem jej interesu prawnego w złożeniu skargi. W związku z oczywistą bezzasadnością skargi, sąd odmówił przyznania prawa pomocy na podstawie art. 247 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał zażalenia K. P., R. P., D. K. i D. K. NSA oddalił zażalenie K. P., uznając, że skoro jej skarga kwalifikuje się do odrzucenia z powodu braku interesu prawnego, to nie nabyła ona prawa do ubiegania się o pomoc prawną. NSA odrzucił natomiast zażalenia R. P., D. K. i D. K., stwierdzając, że nie byli oni adresatami postanowienia sądu pierwszej instancji, a jego skutki prawne dotyczyły wyłącznie K. P. Sąd powołał się na art. 247 p.p.s.a. w kontekście oczywistej bezzasadności skargi oraz na art. 178 i 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. w odniesieniu do odrzucenia zażaleń.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi, co obejmuje przypadki braku interesu prawnego.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji odmówił prawa pomocy K.P. z uwagi na brak interesu prawnego w złożeniu skargi. NSA potwierdził, że oczywista bezzasadność skargi, w tym wynikająca z braku interesu prawnego, wyklucza przyznanie prawa pomocy zgodnie z art. 247 p.p.s.a.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (5)
Główne
p.p.s.a. art. 247
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Zastosowanie tej regulacji następuje, gdy obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego, przy stanie faktycznym i prawnym, który nie budzi najmniejszych wątpliwości, że wniesiona skarga kwalifikuje się do odrzucenia.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W sprawach nieuregulowanych w art. 179-183 stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed Sądem Najwyższym.
p.p.s.a. art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku postanowień, o których mowa w art. 178, zażalenie wnosi się do sądu, który wydał postanowienie, a w razie potrzeby do innego sądu, który byłby właściwy do rozpoznania skargi.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 58 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skarga kwalifikująca się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1-6 p.p.s.a. może stanowić podstawę do zastosowania art. 247 p.p.s.a.
p.p.s.a. art. 178
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy postanowień, które nie kończą postępowania w sprawie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga K.P. kwalifikuje się do odrzucenia z powodu oczywistej bezzasadności wynikającej z braku interesu prawnego. R.P., D.K. i D.K. nie byli stroną postanowienia WSA, a zatem ich zażalenia są niedopuszczalne.
Godne uwagi sformułowania
prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1-6 p.p.s.a. Mechanizm oczywistej bezzasadności skargi znajduje zastosowanie w odniesieniu do spraw oczywistych pod względem stanu faktycznego i prawnego. zażalenie podlegało odrzuceniu jako niedopuszczalne zażalenie wniesione zostanie przez osobę, niebędącą adresatem postanowienia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego postanowienia.
Skład orzekający
Andrzej Jurkiewicz
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek odmowy przyznania prawa pomocy w przypadku oczywistej bezzasadności skargi oraz dopuszczalności zażalenia przez osoby niebędące stroną postanowienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zastosowania przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z prawem pomocy i dopuszczalnością zażalenia, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego, ale niekoniecznie dla szerszej publiczności.
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OZ 1282/25 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2025-09-23 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-08-01 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Andrzej Jurkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Prawo pomocy Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono zażalenie Odrzucono zażalenie Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 58, 178, 184, 197, 247 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 23 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. P., R. P., D. K. i D. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 kwietnia 2025 r. sygn. akt VII SPP/Wa 759/24 w przedmiocie prawa pomocy w sprawie ze skargi K.P., D. K. i D. K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 lipca 2024 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: 1. oddalić zażalenie K.P. 2. odrzucić zażalenie R. P., D. K. i D. K. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 759/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przyznania K. P. prawa pomocy w sprawie ze skargi D. K., D. K. i K. P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 25 lipca 2024 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. W postanowieniu tym Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja dotyczy wyłącznie dokonanej przez organ oceny w zakresie dopuszczalności wniesionego przez D. K. i D. K. odwołania, a zatem nie ma bezpośredniego wpływu na sferę prawną K. P.. Nie posiadała ona zatem interesu prawnego pozwalającego złożyć skargę na wspomnianą decyzję. W ocenie Sądu ze względu na oczywistą bezzasadność skargi, należało orzec na mocy art. 247 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zgodnie z którym prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Zażaleniem K. P., R. P., D. K. i D. K. zaskarżyli powyższe postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie K. P. nie zasługuje na uwzględnienie, natomiast zażalenie R. P., D. K. i D. K. podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej p.p.s.a.) prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Zastosowanie tej regulacji następuje, gdy obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego, przy stanie faktycznym i prawnym, który nie budzi najmniejszych wątpliwości, że wniesiona skarga kwalifikuje się do odrzucenia (zob. postanowienie NSA z 11 stycznia 2013 r., sygn. akt I ONP 10/12) w szczególności, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1-6 p.p.s.a. (tak postanowienie NSA z 23 stycznia 2014 r., sygn. akt I OZ 13/14). Mechanizm oczywistej bezzasadności skargi znajduje zastosowanie w odniesieniu do spraw oczywistych pod względem stanu faktycznego i prawnego. Do spraw oczywistych zaliczają się z jednej strony sprawy tzw. seryjne - czy to dotyczące tych samych stron, czy też różnych podmiotów - które wielokrotnie trafiają do sądów administracyjnych, a z drugiej strony - sprawy niepowtarzalne, jednostkowe, które jednak w świetle stanu faktycznego i prawnego konkretnej sprawy oraz wysoce nieprzekonującej treści wniesionego środka prawnego nie pozostawiają wątpliwości co do tego, że nie może on zostać uwzględniony (zob. J. Olszanowski, P. Ostrowski, "Oczywista (bez)zasadność skargi i skargi kasacyjnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym", Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego" 2025, nr 4, s. 57 i n.). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w przedmiotowej sprawie prawidłowo Sąd pierwszej instancji przyjął, że skoro wniosek K. P. o przyznanie prawa pomocy dotyczy skargi, która kwalifikuje się do odrzucenia wobec jej niedopuszczalności z uwagi na brak po stronie ww. skarżącej interesu prawnego, to również uznać należy, że na obecnym etapie skarżąca nie nabyła prawa do ubiegania się o przyznanie jej prawa pomocy. W efekcie zażalenie wniesione przez K. P. nie mogło odnieść zamierzonego skutku i podlegało oddaleniu. Zażalenie wniesione przez R. P., D. K. i D. K. podlegało natomiast odrzuceniu jako niedopuszczalne. Niedopuszczalność zażalenia może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę, niebędącą adresatem postanowienia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego postanowienia. Taka właśnie sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie odnośnie zażaleń R. P., D. K. i D. K., którzy nie są adresatami postanowienia z dnia 28 kwietnia 2025 r., jego adresatem była bowiem wyłącznie K. P.. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt 1 sentencji na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. oraz jak w pkt 2 w oparciu o art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI