II OZ 1620/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-10-22
NSAAdministracyjneŚredniansa
nadzór budowlanyprzywrócenie terminubraki formalneskarżącypostanowieniezażalenieNSAWSAdokumentacja medycznabrak winy

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, uznając brak winy skarżącej za nieudowodniony.

Skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie WSA w Rzeszowie, które odmówiło przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Skarżąca powoływała się na problemy zdrowotne, jednak sąd I instancji uznał, że przedstawiona dokumentacja medyczna nie uprawdopodabnia braku winy w uchybieniu terminu. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił to stanowisko, podkreślając, że brak winy musi być udowodniony i niezależny od strony.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie B. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, które odmówiło przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Skarżąca domagała się przywrócenia terminu, powołując się na problemy zdrowotne, które uniemożliwiły jej terminowe złożenie wymaganych dokumentów. Sąd I instancji uznał, że przedstawiona przez skarżącą dokumentacja medyczna (karta leczenia szpitalnego sprzed 9 miesięcy, wyniki badań gastroskopii i kolonoskopii z marca 2025 r.) nie uprawdopodabnia braku winy w uchybieniu terminu, zwłaszcza w kontekście jej wieku i aktywności procesowej w postępowaniu administracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił to stanowisko, podkreślając, że czynności procesowe podjęte po upływie terminu są bezskuteczne, a przywrócenie terminu wymaga wykazania braku winy, co oznacza, że strona mimo dołożenia starań nie mogła dokonać czynności w terminie z przyczyn od niej niezależnych. Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała takich przeszkód, a jej argumentacja skupiała się na kwestionowaniu ustaleń sądu i utrudnianiu dochodzenia praw, zamiast na udowodnieniu braku winy. W związku z tym zażalenie zostało oddalone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przedstawiona dokumentacja medyczna nie uprawdopodabnia braku winy w uchybieniu terminu, ponieważ nie obejmuje okresu, w którym obowiązek uzupełnienia braków powstał i był wymagany.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że dokumentacja medyczna była nieaktualna i nie dotyczyła okresu, w którym nastąpiło uchybienie terminu. Podkreślono, że brak winy musi być niezależny od strony i istnieć przez cały czas biegu terminu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 85

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Czynności w postępowaniu sądowym podjęte przez stronę po upływie terminu są bezskuteczne.

p.p.s.a. art. 86 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 87 § 1, 2 i 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona skarżąca powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie przez NSA na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2.

p.p.s.a. art. 197 § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie przez NSA na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewykazanie przez skarżącą braku winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Niedostarczenie przez skarżącą dokumentacji medycznej obejmującej okres, w którym nastąpiło uchybienie terminu. Brak przeszkód niezależnych od strony, które uniemożliwiłyby jej terminowe działanie.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącej oparta na ogólnym stanie zdrowia i wieku, bez wykazania konkretnych przeszkód w terminowym działaniu. Kwestionowanie ustaleń sądu i twierdzenie, że stanowisko sądu utrudnia dochodzenie praw, zamiast udowadniania braku winy.

Godne uwagi sformułowania

Okoliczności przemawiające za uznaniem braku winy w uchybieniu terminowi muszą mieć charakter wyjątkowy i szczególny i być niezależne od wnioskodawcy. Nawet lekkie niedbalstwo wyklucza przyjęcie, że okoliczność, na którą powołuje się wnioskodawca, miała charakter niezawiniony. Przedstawiona przez skarżącą karta leczenia szpitalnego pochodzi sprzed 9 miesięcy, nie uprawdopodabnia więc argumentacji o jej złym stanie zdrowia po przebytym leczeniu szpitalnym lub chorobie mogącej rzutować na terminowość dokonywanych czynności. Analiza treści skargi, fakt zachowania terminu do jej wniesienia, czy też aktywność procesowa w toku postępowania administracyjnego udokumentowana pismami pochodzącymi od skarżącej, nie pozostawiają wątpliwości co do Jej dobrej kondycji umysłowej i dobrej orientacji w sprawie. Podejmowane przez stronę czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym są ograniczone terminami procesowymi, które służyć mają zdyscyplinowaniu postępowania, potrzebie rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym czasie oraz stabilizacji już podjętego rozstrzygnięcia. Warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej jest uprawdopodobnienie, że mimo swej staranności nie mogła dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej.

Skład orzekający

Wojciech Mazur

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywrócenia terminu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności wymogów dotyczących uprawdopodobnienia braku winy i znaczenia dokumentacji medycznej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i wymaga oceny dowodów przez sąd. Nacisk na udowodnienie braku winy i niezależnych przeszkód.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje rygorystyczne podejście sądów administracyjnych do terminów procesowych i wymogów związanych z przywracaniem tych terminów, co jest istotne dla praktyków prawa.

Problemy zdrowotne to nie zawsze wystarczający argument za przywróceniem terminu w sądzie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 1620/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-10-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-10-01
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Wojciech Mazur /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II SA/Rz 629/25 - Postanowienie WSA w Rzeszowie z 2025-06-05
II OZ 1619/25 - Postanowienie NSA z 2025-10-22
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. art. 85, 86 par. 1, 87 par. 1, 2 i 4, 184, 197 par. 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Wojciech Mazur po rozpoznaniu w dniu 22 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 17 lipca 2025 r. sygn. akt II SA/Rz 629/25 o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi B. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] marca 2025 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania wznowieniowego postanawia oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z 17 lipca
2025 r. o sygn. II SA/Rz 629/25 odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi B. D. (dalej skarżąca), wniesionej na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] marca 2025 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania wznowieniowego.
Sąd powołując się na art. 85 i art. 86 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej "p.p.s.a.") wskazał, że okoliczności przemawiające za uznaniem braku winy w uchybieniu terminowi muszą mieć charakter wyjątkowy i szczególny i być niezależne od wnioskodawcy. Nawet lekkie niedbalstwo wyklucza przyjęcie, że okoliczność, na którą powołuje się wnioskodawca, miała charakter niezawiniony.
Zdaniem Sądu I instancji skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy
w uchybieniu terminu, jej wiosek zatem nie mógł zostać uwzględniony. Wskazano
w szczególności, że przedstawiona przez skarżącą karta leczenia szpitalnego pochodzi sprzed 9 miesięcy, nie uprawdopodabnia więc argumentacji o jej złym stanie zdrowia po przebytym leczeniu szpitalnym lub chorobie mogącej rzutować
na terminowość dokonywanych czynności. Nie dokumentuje również leczenia
w okresie biegu terminu do usunięcia braków formalnych i fiskalnych skargi. Podobnie oceniono wartość dowodową kserokopii badań gastroskopii i kolonoskopii przeprowadzonych w marcu 2025 r. oraz ich wyników. Wiek skarżącej z kolei nie przemawia za uznaniem, że uchybienie terminu miało charakter niezawiniony, tym bardziej, że analiza treści skargi, fakt zachowania terminu do jej wniesienia, czy też aktywność procesowa w toku postępowania administracyjnego udokumentowana pismami pochodzącymi od skarżącej, nie pozostawiają wątpliwości co do Jej dobrej kondycji umysłowej i dobrej orientacji w sprawie.
Pismem z [...] lipca 2025 r. skarżąca wniosła zażalenie na powołane postanowienie Sądu I instancji. Wniosła o jego zmianę i przywrócenie terminu
do uzupełnienia braków formalnych skargi. Nie zgodziła się z jego treścią
i uzasadnieniem. Wyjaśniła, że przedstawiła dokumentację medyczną. Dodała, że chce doprowadzić do legalizacji budynków. Z uwagi na pogorszenie stanu zdrowie, nie zdołała odpowiedzieć na jedno pismo, zrobiła to po czasie, mając nadzieję, że z uwagi na późniejsze wyjaśnienia Sąd przywróci termin. Zdaniem skarżącej opóźnienie nie było znaczne, stanowisko Sądu zaś utrudnia jej dochodzenie praw.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy zaznaczyć, że podejmowane przez stronę czynności
w postępowaniu sądowoadministracyjnym są ograniczone terminami procesowymi, które służyć mają zdyscyplinowaniu postępowania, potrzebie rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym czasie oraz stabilizacji już podjętego rozstrzygnięcia (tak: postanowienie NSA o sygn. II GZ 181/09; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z treści art. 85 p.p.s.a. wynika, że czynności w postępowaniu sądowym podjęte przez stronę po upływie terminu są bezskuteczne.
Stosownie do art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Jednocześnie zgodnie z art. 87 § 1, § 2 i § 4 p.p.s.a. pismo
z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.
W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy
w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona skarżąca powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.
W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji stwierdził, że skarżąca nie wykazała, by uchybienie terminowi do usunięcia braków formalnych skargi nastąpiło bez jej winy. Jak wynika z argumentacji Sądu, przedłożona dokumentacja medyczna nie może stanowić usprawiedliwienia w uchybieniu terminu procesowego, ponieważ nie obejmuje okresu, w którym obowiązek usunięcia braków formalnych powstał i był wymagany w terminie wynikającym z odbioru korespondencji sądowej, a mianowicie do 23 maja 2025 r. Okoliczności opisane przez skarżącą nie przemawiają
za uznaniem, że uchybienie terminu miało charakter niezawiniony przez skarżącą.
Naczelny Sąd Administracyjny powyższy pogląd podziela, gdyż warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej jest uprawdopodobnienie, że mimo swej staranności nie mogła dokonać czynności
w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej (tak: wyrok NSA o sygn. IV SA 1656/97, LEX nr 47891). Przeszkód takich nie zobrazowano ani w samym wniosku o przywrócenie terminu, ani w złożonym zażaleniu.
Powoływane przez skarżącą okoliczności nie stanowią uzasadnienia na rzecz złożonego wniosku o przywrócenie terminu. Analiza wniosku i zawarta w nim argumentacja prowadzi do uznania, że skarżąca w istocie kwestionuje poczynione ustalenia, by wykazać, że przyjęte przez Sąd stanowisko utrudnia Jej dochodzenie praw, nie wykazuje zaś braku swojej winy w uchybieniu terminu, co wykracza poza ramy instytucji uregulowanej w art. 86 § 1 p.p.s.a..
Z uwagi na charakter zaskarżonego rozstrzygnięcia i stanowiące jego podstawę przepisy art. 86 i 87 p.p.s.a. – w szczególności konieczność uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu – podniesione w zażaleniu zarzuty – niezwiązane z tą kwestią zagadnienie legalizacji budowy – nie zasługiwały na uwzględnienie.
Z przedstawionych powyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z obowiązującym prawem i na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI