II OZ 1602/17

II OZ 1602/17 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2017-12-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2017-12-15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Robert Sawuła /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6059 Inne o symbolu podstawowym 605
Hasła tematyczne
Wyłączenie sędziego
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 1174/16 - Wyrok WSA w Warszawie z 2018-03-08
Skarżony organ
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1369
art. 18 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Dnia 28 grudnia 2017 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2017 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 września 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 1174/16 o odmowie wyłączenia sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Anny Szymańskiej, Kaji Angerman, Łukasza Krzyckiego od orzekania w sprawie ze skargi T. G. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2016 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia danych w zakresie zgodnym z wnioskiem postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) w Warszawie postanowieniem z dnia 20 września 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 1174/16 odmówił wyłączenia sędziów tego sądu Anny Szymańskiej, Kaji Angerman, Łukasza Krzyckiego od orzekania w sprawie ze skargi T. G. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2016 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia danych w zakresie zgodnym z wnioskiem.
W uzasadnieniu postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że w dniu 13 września 2017 r. podczas rozprawy przed WSA w Warszawie działający w imieniu skarżącego pełnomocnik z urzędu adw. J. M. (a nie jak omyłkowo wpisał sąd wojewódzki w uzasadnieniu postanowienia z dnia 20 września 2017 r. – adw. M. T.) z substytucji pełnomocnika z urzędu adw. M. M. zobligowana stanowiskiem skarżącego złożyła wniosek o wyłączenie składu obecnego na rozprawie: sędziego WSA Anny Szymańskiej, sędziego WSA Kaji Angerman i sędziego WSA Łukasza Krzyckiego. Wniosek uprawdopodobniła z uwagi na niewykonanie publicznego zobowiązania tegoż sądu, aby wszystkie sprawy zostały połączone w jedną.
Wskazując na powyższe sąd pierwszej instancji stwierdził, że sędziowie Anna Szymańska, Kaja Angerman, Łukasz Krzycki złożyli oświadczenia, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzą żadne podstawy do ich wyłączenia. Sąd wojewódzki uznał zatem, że nie istnieje taka okoliczność, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziów, których dotyczy wniosek skarżącego.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył T. G., podnosząc że mimo złożonych wniosków o wyłączenie w/w sędziów na rozprawie przed WSA w Warszawie w dniu 13 września 2017 r. skład orzekał dalej, czym łamał prawo, bo jego zdaniem najpierw winny być rozpatrzone ww. wnioski a dopiero potem kontynuowana sprawa. Jego zdaniem do już "oskarżonych dyscyplinarnie" sędziów należy dołączyć także sędziów WSA w osobach: Teresy Zyglewskiej, Grzegorza Rząsy i Agnieszki Wójcik.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony, jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania pozaprawnych przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Poza wypadkami wyłączenia z mocy samego prawa zawartymi w art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2017, poz. 1369 ze zm., Ppsa) wyłączenie sędziego następuje na wniosek strony, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości, co do jego bezstronności (art. 19 Ppsa). Wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi więc być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez sędziego, którego wniosek dotyczy.
Przechodząc do oceny zaskarżonego postanowienia należy w pierwszej kolejności stwierdzić, że w niniejszej sprawie bez wątpienia nie występują okoliczności określone w art. 18 § 1 Ppsa. Powyższe stwierdzenie potwierdzają oświadczenia złożone przez objętych wnioskiem sędziów, w których stwierdzają oni, że w sprawie nie istnieje okoliczność tego rodzaju, iż mogłaby wywoływać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w sprawie, a także że nie zachodzą również ustawowe przesłanki wynikające z art. 18 Ppsa wyłączające ich od rozpoznania niniejszej sprawy. Odnosząc się zaś do okoliczności określonych w art. 19 Ppsa należy podzielić stanowisko sądu pierwszej instancji, że za okoliczności wywołujące uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w rozumieniu powyższego przepisu nie mogą być uznane kwestie subiektywnego poczucia strony o tym, że sędzia jest niesprawiedliwy czy zastrzeżenia co do sposobu procedowania danego sędziego. W orzecznictwie przyjmuje się bowiem, że okoliczność, iż sędzia reprezentuje pogląd prawny niekorzystny dla strony, że wydaje odmienne z jej oczekiwaniami rozstrzygnięcia nie stanowi podstawy wyłączenia sędziego i taka sytuacja nie może być oceniana jako okoliczność mogąca wywołać wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Zarzuty dotyczące wydanego w sprawie orzeczenia bądź opierające się na naruszeniu przepisów procesowych w toku postępowania mogą uzasadniać wniesienie środka odwoławczego, a nie wniosku o wyłączenie sędziego (por. postanowienie NSA z dnia 8 stycznia 2015 r., sygn. akt II OZ 1359/14, LEX nr 1624469). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek wyłączenia w odniesieniu do sędziów objętych wnioskiem, a zatem prezentowane w tym zakresie stanowisko sądu wojewódzkiego należy w pełni podzielić.
Ocena ta nie została również podważona w rozpoznawanym zażaleniu. Nie ma bowiem racji skarżący, że przedmiotowe wnioski o wyłączenie wskazanych we wniosku sędziów WSA w Warszawie nie zostały w pierwszej kolejności rozpatrzone a sprawa była dalej kontynuowana, skoro z protokołu rozprawy z dnia 13 września 2017 r. wynika, że sąd wojewódzki postanowił odroczyć rozprawę i sprawę skierować na posiedzenie niejawne celem rozpatrzenia wniosku o wyłączenie sędziów orzekających.
Skoro zatem postanowienie WSA w Warszawie z dnia 20 września 2017 r. jest poprawne i zgodne z prawem, to mając te względy na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji.