II OZ 159/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-06-20
NSAbudowlaneŚredniansa
wstrzymanie wykonaniaprawo budowlanedroga gminnadroga wojewódzkabezpieczeństwo ruchunadzór budowlanyskargazażaleniesąd administracyjny

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania decyzji nakazującej doprowadzenie drogi gminnej do stanu poprzedniego, uznając, że nie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, a priorytetem jest bezpieczeństwo ruchu drogowego.

Skarżąca M. P. wniosła zażalenie na postanowienie WSA, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji nakazującej doprowadzenie drogi gminnej do stanu poprzedniego. Skarżąca argumentowała, że wykonanie decyzji uczyni postępowanie bezprzedmiotowym i narazi ją na koszty. WSA uznał, że skarżąca nie wykazała przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. NSA, oddalając zażalenie, podkreślił, że choć wykonanie prac rozbiórkowych może wiązać się z trudnymi do odwrócenia skutkami, w tym przypadku priorytetem jest bezpieczeństwo ruchu drogowego, które zostało zagrożone przez dotychczasowe roboty.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie M. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji nakazującej doprowadzenie drogi gminnej do stanu poprzedniego. Decyzja organów nadzoru budowlanego nakazywała przywrócenie stanu sprzed przebudowy skrzyżowania z drogą wojewódzką, w tym odtworzenie pasa drogowego i pobocza. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania, argumentując, że wykonanie prac uczyni postępowanie sądowoadministracyjne bezprzedmiotowym i narazi ją na postępowanie przymuszające. WSA odmówił wstrzymania, stwierdzając, że skarżąca nie wykazała przesłanek z art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), czyli niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W zażaleniu skarżąca zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. przez nieprawidłowe przyjęcie braku podstaw do uwzględnienia wniosku oraz art. 49 § 1 p.p.s.a. przez zaniechanie wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku. NSA, rozpoznając sprawę, uznał, że choć wykonanie prac rozbiórkowych może wiązać się z trudnymi do odwrócenia skutkami, w tym konkretnym przypadku, gdzie chodzi o przebudowę skrzyżowania dróg publicznych, nie można dać pierwszeństwa priorytetom ekonomicznym skarżącej. Sąd podkreślił, że zarządca drogi wskazał na realne zagrożenie dla życia i zdrowia uczestników ruchu drogowego wynikające z dotychczasowych robót. W związku z tym, mając na uwadze względy ochrony bezpieczeństwa, NSA oddalił zażalenie, uznając, że nie zaszły przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, w tym konkretnym przypadku nie zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji, ponieważ priorytetem jest bezpieczeństwo ruchu drogowego, które zostało zagrożone przez dotychczasowe roboty, a charakter prac nie powoduje niebezpieczeństwa trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a.

Uzasadnienie

NSA uznał, że choć prace rozbiórkowe mogą wiązać się z trudnymi do odwrócenia skutkami, w sytuacji gdy dotyczy to przebudowy skrzyżowania dróg publicznych i istnieje realne zagrożenie dla bezpieczeństwa uczestników ruchu, względy te muszą mieć pierwszeństwo przed argumentami ekonomicznymi skarżącej. Brak jest zatem podstaw do wstrzymania wykonania decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 61 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.

p.p.s.a. art. 49 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wzywa stronę do usunięcia braków formalnych pisma w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Do postępowania wszczętego wskutek zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd drugiej instancji oddala zażalenie, jeżeli jest ono nieuzasadnione.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Priorytetem jest bezpieczeństwo ruchu drogowego, które zostało zagrożone przez dotychczasowe roboty budowlane. Charakter wymaganych prac (przebudowa skrzyżowania dróg publicznych) nie jest taki, że występuje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Wykonanie zaskarżonej decyzji uczyni bezprzedmiotowym postępowanie sądowoadministracyjne. Brak uczynienia zadość treści obowiązku naraża skarżącą na postępowanie przymuszające oraz grzywny. Naruszenie art. 49 § 1 p.p.s.a. przez zaniechanie wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku.

Godne uwagi sformułowania

niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie można było dać pierwszeństwa priorytetom ekonomicznym skarżącej realne zagrożenie dla życia i zdrowia uczestników ruchu kołowego i pieszego

Skład orzekający

Marzenna Linska - Wawrzon

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wstrzymania wykonania decyzji w sprawach dotyczących robót budowlanych zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego i charakteru prac budowlanych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy konfliktu między interesem prywatnym (uniknięcie kosztów i prac rozbiórkowych) a interesem publicznym (bezpieczeństwo ruchu drogowego), co jest często spotykanym, ale zawsze istotnym zagadnieniem.

Bezpieczeństwo na drodze ważniejsze niż koszty rozbiórki? NSA rozstrzyga spór o wstrzymanie wykonania decyzji.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 159/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-06-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-03-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Marzenna Linska - Wawrzon /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 1734/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2023-10-20
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 61 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 września 2023 r. sygn. akt VII SA/Wa 1734/23 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27 kwietnia 2023 r. znak ... w przedmiocie nakazu doprowadzenia drogi gminnej do stanu poprzedniego postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 7 września 2023 r. sygn. akt VII SA/Wa 1734/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27 kwietnia 2023 r. znak ... w przedmiocie nakazu doprowadzenia drogi gminnej do stanu poprzedniego.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżąca, złożyła skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27 kwietnia 2023 r. utrzymującą w mocy decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 lutego 2023 r. nakazującą doprowadzenie drogi gminnej w P. do stanu poprzedniego, tj. do stanu sprzed jej przebudowy w obrębie skrzyżowania z drogą wojewódzką nr ... (ul. Z.) wraz z odtworzeniem pasa drogowego drogi wojewódzkiej nr ... na przedmiotowym odcinku, w tym jej pobocza.
W skardze skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podnosząc, że ewentualne zastosowanie się do ostatecznej decyzji czyniłoby bezprzedmiotowym postępowanie sądowoadministracyjne wobec wykonania nałożonego obowiązku, z drugiej zaś strony brak uczynienia zadość treści obowiązku naraża skarżącą na postępowanie przymuszające oraz grzywny ze strony organu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zaznaczył, że stosownie do postanowień art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.) po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Sąd nie podzielił argumentacji wnioskodawczyni, sprowadzającej się do wskazania, iż wykonanie zaskarżonej decyzji uczyni bezprzedmiotowym postępowanie sądowoadministracyjne. Sąd Wojewódzki zważył, iż skarżąca nie wykazała okoliczności uzasadniających możliwość spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła M. P. zarzucając naruszenie:
- art. 63 § 3 p.p.s.a. - przez nieprawidłowe przyjęcie, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodziły podstawy do uwzględnienia wniosku skarżącej albowiem nie zostały wykazane okoliczności uzasadniające możliwość spowodowania trudnych do odwrócenia skutków,
- art. 49 § 1 p.p.s.a. - przez zaniechanie wezwania skarżącej do usunięcia braków formalnych wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Skarżąca wniosła o zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 września 2023 r. przez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji - na zasadzie art. 61 § 3 p.p.s.a.
W uzasadnieniu wskazała, że faktem pozostaje, że wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie podnosił bezpośrednio okoliczności, o jakich mowa w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a., zawężając się do zarzutu, iż wykonanie zaskarżonej decyzji uczyni postępowanie sądowoadministracyjne bezprzedmiotowym. Jednakże w istocie treść nałożonego na skarżąca obowiązku sprowadza się do konieczności rozebrania własnych robót budowlanych oraz wykonania dalszych robót budowlanych celem przywrócenia stanu poprzedniego w obrębie skrzyżowania z drogą wojewódzką wraz z odtworzeniem jej pasa drogowego, w tym pobocza. Nawet przy braku naprowadzenia przez skarżącą we wniosku o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji pogłębionej argumentacji celem wykazania okoliczności uzasadniających możliwość spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, sama treść zaskarżonej decyzji świadczy o tym, że wykonanie prac rozbiórkowych przed prawomocnym zakończeniem postępowania sądowoadministracyjnego, w którym może dojść do rozstrzygnięcia kasatoryjnego, wywoła trudne do odwrócenia skutki.
Nadto wskazano, że wobec stwierdzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie braków wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonalności decyzji wobec niepowołania okoliczności uzasadniających możliwość spowodowania trudnych do odwrócenia skutków jej wykonaniem, zachodziła w sprawie możliwość wezwania skarżącej w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. do uzupełnienia wniosku w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania. Sąd I instancji zaniechał skorzystania z procedury określonej art. 49 § 1 p.p.s.a. i nie wezwał skarżącej do poprawienia braków wniosku.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Jest to wyjątek od zasady, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności (art. 61 § 1 p.p.s.a.).
W przedmiotowej sprawie decyzją z dnia 20 lutego 2023 r. WINB nakazał skarżącej doprowadzenie drogi gminnej do stanu poprzedniego, tj. do stanu sprzed jej przebudowy w obrębie skrzyżowania z drogą wojewódzką wraz z odtworzeniem pasa drogowego drogi wojewódzkiej na przedmiotowym odcinku, w tym jej pobocza. Należy zatem zgodzić się z argumentacją zażalenia, że w istocie treść nałożonego na skarżącą obowiązku sprowadza się do konieczności rozebrania własnych robót budowlanych oraz wykonania dalszych robót celem przywrócenia stanu poprzedniego. Nie ulega też wątpliwości, że wykonanie obowiązku wynikającego z decyzji łączyć się będzie z szeregiem kosztownych prac.
Nie oznacza to jednak, że w sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oczywiście rację ma strona skarżąca, że zasadniczo przyjmuje się, iż w razie rozbiórki obiektu budowlanego nieuchronne są trwałe skutki, a zatem uzasadnione jest zastosowanie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowym. Jednak w niniejszej sprawie obowiązek nałożony decyzją organu nadzoru budowlanego dotyczy robót budowlanych związanych z przebudową skrzyżowania i pobocza drogi publicznej, a zatem charakter wymaganych prac nie jest taki, że występuje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenie skutków.
Ponadto należało uwzględnić eksponowane w zaskarżonej decyzji kwestie związane z potrzebą zapewnienia bezpieczeństwa dla uczestników ruchu kołowego i pieszego w miejscu wykonanych robót budowlanych. Warto wskazać, że w toku postępowania administracyjnego zarządca drogi w piśmie z dnia 3 sierpnia 2023 r. wskazał, iż w obecnym stanie przebudowane skrzyżowanie dróg publicznych w połączeniu z wykonanym układem komunikacyjnym działek zabudowanych budynkiem usługowym (sklepem) stwarza realne zagrożenie dla życia i zdrowia uczestników ruchu kołowego i pieszego korzystających z pasa drogowego. Zarząd Dróg Wojewódzkich w powołanym piśmie szeroko wyjaśnił jakie nieprawidłowości wynikają z dokonanych robót budowlanych, zwłaszcza wskazał jakie zagrożenia dla bezpieczeństwa ruchu drogowego występują.
Mając zatem na uwadze względy związane z ochroną dobra o szczególnym znaczeniu, jakim jest bezpieczeństwo zdrowia i życia oraz mienia osób korzystających z drogi nie można było dać pierwszeństwa priorytetom ekonomicznym skarżącej. Dlatego podana przez skarżącą argumentacja nie mogła stanowić podstawy do ustalenia przesłanek warunkujących uwzględnienie wniosku w trybie art. 61 § 3 p.p.s.a.
Z tych względów zażalenie podlegało oddaleniu, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.
-----------------------
4

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI