II OZ 1426/16

Naczelny Sąd Administracyjny2017-01-10
NSAbudowlaneŚredniansa
pozwolenie na budowęudział w postępowaniuinteres prawnyinteres faktycznysąd administracyjnyzażalenieprawo budowlanenieruchomości

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające dopuszczenia spółki do udziału w postępowaniu, uznając, że spółka wykazała jedynie interes faktyczny, a nie prawny.

Spółka zainteresowana nabyciem nieruchomości, której dotyczyło postępowanie o pozwolenie na budowę, wniosła o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik. WSA odmówił, uznając, że spółka posiada jedynie interes faktyczny. NSA oddalił zażalenie, potwierdzając, że interes prawny musi mieć oparcie w normie prawa materialnego, a nie tylko w faktycznym zainteresowaniu nabyciem nieruchomości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił dopuszczenia spółki [...] sp. z o.o. do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnika. Spółka argumentowała, że prowadzi działalność inwestycyjną i jest zainteresowana zakupem nieruchomości, której dotyczy postępowanie o pozwolenie na budowę, co uzasadnia jej interes prawny. Sąd I instancji uznał jednak, że posiadany przez spółkę interes jest jedynie faktyczny, a nie prawny, ponieważ nie znajduje on oparcia w normie prawa materialnego. NSA rozpoznał zażalenie spółki na to postanowienie. Sąd uznał, że ustalenie prawa do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w przedmiocie kontroli postanowień wpadkowych powinno poprzedzać ustalenie prawa do udziału w postępowaniu dotyczącym kontroli ostatecznej decyzji. NSA potwierdził stanowisko WSA, że interes prawny musi mieć oparcie w przepisach prawa materialnego, a nie tylko w faktycznym zainteresowaniu nabyciem nieruchomości. W związku z tym, NSA oddalił zażalenie, uznając, że spółka nie wykazała istnienia interesu prawnego uzasadniającego jej dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, spółka posiada jedynie interes faktyczny, który nie uzasadnia dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestnika.

Uzasadnienie

Interes prawny do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym musi mieć oparcie w normie prawa materialnego, a nie tylko w faktycznym zainteresowaniu nabyciem nieruchomości czy prowadzeniem działalności inwestycyjnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 33 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Udział w charakterze uczestnika może zgłosić m.in. osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. Rozpoznając wniosek, sąd obowiązany jest w oparciu o przepisy prawa ocenić wystąpienie interesu prawnego w danej sprawie administracyjnej rozstrzygniętej decyzją lub postanowieniem.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Konst. RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

EKPC art. 6 § ust. 1

Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 166

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spółka posiada jedynie interes faktyczny, a nie prawny, do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Odrzucone argumenty

Spółka posiada interes prawny do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym, uzasadniony faktem prowadzenia działalności inwestycyjnej i zainteresowaniem nabyciem nieruchomości. Zaskarżone postanowienie WSA jest wadliwe z powodu naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 33 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 45 ust. 1 Konst. RP oraz art. 6 ust. 1 EKPC. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia jest niewystarczające (naruszenie art. 141 § 4 w zw. z art. 166 p.p.s.a.).

Godne uwagi sformułowania

o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny. Aktualność interesu prawnego oznacza zaś, że nadaje się on do urzeczywistnienia w danej sytuacji faktycznej i prawnej i wiąże się z realnością, co oznacza, iż powinien on istnieć w dacie stosowania norm.

Skład orzekający

Barbara Adamiak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie kryteriów interesu prawnego do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym dla podmiotów niebędących stronami postępowania administracyjnego, zwłaszcza w kontekście postępowań dotyczących pozwoleń na budowę i nieruchomości."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki zainteresowanej nabyciem nieruchomości, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych przepisów prawa materialnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczową różnicę między interesem prawnym a faktycznym w kontekście udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Interes prawny czy faktyczny? Kiedy można wejść do gry w sądzie administracyjnym?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 1426/16 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2017-01-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-12-09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Barbara Adamiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II SA/Kr 771/16 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2017-01-31
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 718
art. 33 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] sp. z o.o. z/s w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 września 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 771/16 w przedmiocie dopuszczenia do udziału w postępowaniu w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. s.k.a. z/s w K. na postanowienie Wojewody M. z dnia [...] kwietnia 2016 r., znak [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 7 września 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 771/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił dopuszczenia do udziału w charakterze uczestnika postępowania [...] sp. z o.o. z/s w K. w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. s.k.a. z/s w K. na postanowienie Wojewody [...] z [...] kwietnia 2016 r., znak [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że motywując wniosek o dopuszczenie do udziału w przedmiotowym postępowaniu, [...] sp. z o.o. z/s w K. stwierdziła, że nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, ale jako że prowadzi na terenie Krakowa działalność inwestycyjną, jest zainteresowana zakupem nieruchomości, której dotyczy postępowanie o wydanie decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Nabycie przedmiotowej nieruchomości jest uzależnione od skutecznego przeniesienia na rzecz spółki praw i obowiązków wynikających z uzyskanych decyzji, w tym decyzji o pozwoleniu na budowę. Tym samym kwestia zaskarżenia postanowień wpadkowych w toku postępowania o wydanie pozwolenia na budowę jest przedmiotem zainteresowania [...] sp. z o.o. z/s w K. w tożsamym stopniu, co kwestia ostateczności i prawomocności decyzji rozstrzygających sprawę administracyjną. W ocenie spółki, posiada ona interes prawny niezbędny do uczestniczenia w przedmiotowym postępowaniu sądowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że w orzecznictwie sądowym i doktrynie utrwalony jest pogląd, iż o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny. Aktualność interesu prawnego oznacza zaś, że nadaje się on do urzeczywistnienia w danej sytuacji faktycznej i prawnej i wiąże się z realnością, co oznacza, iż powinien on istnieć w dacie stosowania norm.
Przechodząc do okoliczności przedmiotowej sprawy Sąd wskazał, że fakt, iż spółka [...] w ramach prowadzonej działalności inwestycyjnej na terenie Krakowa jest zainteresowana zakupem nieruchomości, której dotyczy postępowanie o wydanej decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, nie daje podstaw do uznania, że w przedmiotowej sprawie spółka ta posiada interes prawny. Przytoczone na uzasadnienie wniosku okoliczności dają podstawę do wyrażenia oceny, ż wnioskodawca posiada jedynie interes faktyczny, który nie uzasadnia dopuszczenia go do udziału w niniejszym postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 33 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) odmówił dopuszczenia spółki do udziału w postępowaniu sądowym.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła [...] sp. z o.o. z/s w K. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 33 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności poprzez dokonanie błędnej zawężającej wykładni art. 33 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odmawiającej dopuszczenia [...] sp. z o.o. z/s w K. do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania, co skutkowało oddaleniem wniosku, mimo że wnioskodawcy przysługuje interes prawny do wzięcia udziału w niniejszym postępowaniu,
b) art. 141 § 4 w zw. z art. 166 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez brak wymaganego tym przepisem wystarczającego uzasadnienia Sądu w zakresie motywów, jakimi kierował się oddalając wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu [...] sp. z o.o. z/s w K.
Wskazując na powyższe, wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotowe postępowanie sądowe dotyczy kontroli postanowienia o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, ustalenie, czy danemu podmiotowi będzie przysługiwać prawo do udziału w postępowaniu sądowym w przedmiocie kontroli postanowień wpadkowych podjętych w toku procedury dotyczącej wydania pozwolenia na budowę, powinno w zasadzie poprzedzać ustalenie, czy podmiot ten jest uprawniony, aby brać udział w postępowaniu sądowym dotyczącym kontroli ostatecznej decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę. Ze względu jednak na przedmiot zaskarżenia, będący konsekwencją ukształtowania postępowania administracyjnego, ocena przesłanek dopuszczenia spółki do udziału w postępowaniu przed sądem administracyjnym, powinna nastąpić na etapie wcześniejszym.
Stosownie do treści art. 33 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), udział w charakterze uczestnika może zgłosić m.in. osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. Udział takiego podmiotu w postępowaniu sądowoadministracyjnym na podstawie powołanego przepisu uwarunkowany jest zatem wykazaniem istnienia po stronie wnioskującego podmiotu interesu prawnego w rozstrzygnięciu danej sprawy administracyjnej. Rozpoznając wniosek, sąd obowiązany jest w oparciu o przepisy prawa ocenić wystąpienie interesu prawnego w danej sprawie administracyjnej rozstrzygniętej decyzją lub postanowieniem.
W zaskarżonym postanowieniu Sąd I instancji zasadnie wywiódł, że okoliczności podniesione przez [...] sp. z o.o. z/s w K. we wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu wskazują na istnienie interesu faktycznego spółki, nie zaś interesu prawnego, znajdującego oparcie w normie prawa materialnego. Uwzględniając aktualny tok przedmiotowego postępowania administracyjnego, jak również to, że [...] sp. z o.o. z/s w K. prowadzi działalność inwestycyjną na terenie K., w ramach której jest zainteresowana nabyciem nieruchomości, której dotyczy postępowanie ze skargi [...] sp. z o.o. s. k.a. z/s w K., [...] sp. z o.o. z/s w K. jest bezpośrednio zainteresowana rozstrzygnięciem przedmiotowej sprawy administracyjnej na obecnym jej etapie, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, które pozwalałyby wywieść sytuację prawną umożliwiającą dopuszczenie spółki do przedmiotowego postępowania sądowoadministracyjnego w charakterze jego uczestnika na podstawie art. 33 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Oznacza to, że powołane w zażaleniu zarzuty naruszenia w/w przepisu, jak również Konstytucji RP oraz Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności nie znajdują usprawiedliwionych podstaw.
Nie zasługuje na uwzględnienie również zarzut naruszenia art. 141 § 4 w zw. z art. 166 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jako że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia spełnia wszelkie wymogi, określone w powołanych przepisach.
Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI