II OZ 1845/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-11-26
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocyzażalenieniedopuszczalnośćpostanowienie referendarzasąd administracyjnyNSAWSApostępowanieodrzucenieoddalenie

NSA oddalił zażalenie D. K. i odrzucił zażalenie D. K. na postanowienie WSA odrzucające ich zażalenie na postanowienie referendarza w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy, uznając oba zażalenia za niedopuszczalne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił zażalenie D. K. na postanowienie utrzymujące w mocy odmowę przyznania prawa pomocy przez referendarza. NSA rozpoznał zażalenia D. K. i D. K. na to postanowienie. Sąd uznał, że od postanowienia WSA wydanego na podstawie art. 260 p.p.s.a. (utrzymującego w mocy zarządzenie referendarza w przedmiocie prawa pomocy) nie przysługuje środek odwoławczy. W związku z tym zażalenie D. K. zostało oddalone jako nieskuteczne, a zażalenie D. K. odrzucone jako niedopuszczalne, gdyż nie była stroną postępowania o przyznanie prawa pomocy.

Sprawa dotyczyła zażaleń wniesionych przez D. K. i D. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło ich zażalenie na wcześniejsze postanowienie WSA utrzymujące w mocy odmowę przyznania prawa pomocy przez referendarza sądowego. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał te zażalenia. Sąd wskazał, że zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), w szczególności art. 260 p.p.s.a., od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego utrzymującego w mocy zarządzenie referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy nie przysługuje dalszy środek odwoławczy. W związku z tym, zażalenie D. K. zostało uznane za niedopuszczalne i w konsekwencji oddalone. Natomiast zażalenie D. K. zostało odrzucone jako niedopuszczalne, ponieważ zgodnie z art. 252 § 3 p.p.s.a. stroną postępowania o przyznanie prawa pomocy jest wyłącznie wnioskodawca, a D. K. nie była wnioskodawcą w pierwotnym postępowaniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wydanego na podstawie art. 260 p.p.s.a. (utrzymującego w mocy zarządzenie referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy) nie przysługuje dalszy środek odwoławczy.

Uzasadnienie

Przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym art. 260 p.p.s.a., nie przewidują możliwości zaskarżenia postanowienia WSA wydanego na podstawie tego przepisu. Postępowanie w przedmiocie prawa pomocy kończy się na etapie postanowienia WSA wydanego w wyniku rozpoznania sprzeciwu od zarządzenia referendarza.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 178

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 194 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 258 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 260 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 252 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Od postanowienia WSA wydanego na podstawie art. 260 p.p.s.a. nie przysługuje środek odwoławczy. D. K. nie była stroną postępowania o przyznanie prawa pomocy, a zatem nie miała legitymacji do wniesienia zażalenia.

Godne uwagi sformułowania

nie przewidziano możliwości zaskarżenia postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego utrzymującego w mocy zarządzenie referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy nie przysługuje już żaden środek odwoławczy stroną postępowania o przyznanie prawa pomocy jest jedynie wnioskodawca

Skład orzekający

Andrzej Jurkiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie braku możliwości zaskarżenia postanowień WSA w przedmiocie prawa pomocy oraz brak legitymacji procesowej osób niebędących wnioskodawcami."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z prawem pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z prawem pomocy, co jest istotne dla praktyków, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 1845/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-11-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-11-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Jurkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Odrzucenie zażalenia
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Odrzucono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 178, 185, 194, 197, 258, 260
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. K. i D. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 lipca 2025 r. sygn. akt VII SPP/Wa 615/24 w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi K. P., D. K. i D. K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 lipca 2024 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: 1. oddalić zażalenie D. K.; 2. odrzucić zażalenie D. K.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 31 lipca 2025 r. sygn. akt VII SPP/Wa 615/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił zażalenie D. K. od postanowienia tego Sądu z dnia 28 marca 2025 r. sygn. akt VII SPP/Wa 615/24 utrzymujące w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lutego 2025 r. odmawiające D. K. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W uzasadnieniu orzeczenia Sąd przywołał treść art. 194 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2024, poz. 935, dalej: p.p.s.a.) oraz stwierdził, że w przepisach ww. ustawy nie przewidziano możliwości zaskarżenia postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego utrzymującego w mocy zarządzenie referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy. W ocenie Sądu wniesione zażalenie, jako niedopuszczalne, podlegało zatem odrzuceniu na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.
Zażaleniem D. K. i D. K. zaskarżyli powyższe postanowienie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie D. K. nie zasługiwało na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 258 § 1 p.p.s.a. czynności w zakresie przyznania prawa pomocy wykonuje referendarz sądowy. W świetle art. 260 § 1 p.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień referendarza sądowego, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie (lub zarządzenie) referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Zgodnie zaś z § 2 tego przepisu sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Jak wynika z powyższych regulacji, od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego utrzymującego w mocy zarządzenie (starszego) referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy, nie przysługuje już żaden środek odwoławczy. Ani bowiem art. 194 § 1 p.p.s.a., ani żaden inny przepis tej ustawy, nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia bądź też sprzeciwu od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego wydanego na podstawie art. 260 p.p.s.a..
W przedmiotowej sprawie D. K. skorzystała z możliwości wniesienia sprzeciwu od postanowienia starszego referendarza sądowego z 17 lutego 2025 r. Tym samym złożenie przez nią pisma zatytułowanego jako zażalenie na postanowienie Sądu z 28 marca 2025 r., którym utrzymano w mocy postanowienie wydane przez starszego referendarza sądowego, było niedopuszczalne, w związku z tym zażalenie to podlegało odrzuceniu. Zaskarżone postanowienie jest więc prawidłowe. W efekcie obecnie rozpatrywane zażalenie wniesione przez D. K. nie mogło odnieść zamierzonego skutku i podlegało oddaleniu.
Zażalenie wniesione przez D. K. podlegało natomiast odrzuceniu jako niedopuszczalne. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 p.p.s.a. przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą w szczególności wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem postanowienia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego postanowienia. Z takim przypadkiem mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Z art. 252 § 3 p.p.s.a. jednoznacznie wynika, iż stroną postępowania o udzielenie prawa pomocy jest jedynie wnioskodawca, czyli podmiot domagający się przyznania prawa pomocy. Skoro zaskarżone postanowienie zapadło w postępowaniu wywołanym wnioskiem D. K. i dotyczyło wyłącznie jej uprawnień procesowych brak było podstaw do uznania, iż stroną tego postępowania jest D. K.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt 1 sentencji na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. oraz jak w pkt 2 w oparciu o art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI