II OZ 1352/14

Naczelny Sąd Administracyjny2014-12-30
NSAAdministracyjneŚredniansa
wstrzymanie wykonaniadecyzja środowiskowarozbudowa fermyprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnyminieodwracalne skutkiszkodawykonalność aktu

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania decyzji środowiskowej, uznając, że taka decyzja nie jest wykonalna.

Skarżąca domagała się wstrzymania wykonania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla rozbudowy fermy drobiu, argumentując, że inwestycja jest znacząco oddziałująca na środowisko i może spowodować nieodwracalne skutki. WSA odmówił wstrzymania, wskazując, że decyzja środowiskowa ma charakter przygotowawczy i nie jest wykonalna. NSA podzielił to stanowisko, podkreślając, że wstrzymanie wykonania może dotyczyć tylko aktów, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania, a decyzja środowiskowa takich cech nie posiada.

Sprawa dotyczyła zażalenia M. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gorzowie Wielkopolskim, utrzymującej w mocy decyzję Burmistrza S. w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie fermy drobiu. Skarżąca podnosiła, że inwestycja jest znacząco oddziałująca na środowisko, a jej nielegalne rozpoczęcie może spowodować trudne do odwrócenia skutki. Sąd pierwszej instancji odmówił wstrzymania, argumentując, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach ma charakter przygotowawczy, nie jest wykonalna i nie upoważnia do rozpoczęcia prac budowlanych, w związku z czym nie może powodować szkody ani trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, podzielił stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a., wstrzymanie wykonania może dotyczyć jedynie aktów, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Decyzja środowiskowa, będąca aktem przygotowawczym do uzyskania pozwolenia na budowę, nie posiada tych cech. Nie wiąże się z żadnym obowiązkiem dla stron ani nie pozwala na rozpoczęcie robót budowlanych, dlatego nie może powodować szkody ani trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu przepisów o wstrzymaniu wykonania. NSA oddalił zażalenie, uznając postanowienie WSA za zgodne z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia nie podlega wstrzymaniu wykonania, ponieważ nie jest aktem wykonalnym.

Uzasadnienie

Decyzja środowiskowa ma charakter przygotowawczy i nie upoważnia do rozpoczęcia prac budowlanych. Nie wiąże się z obowiązkiem działania ani znoszenia, ani nie pozwala na egzekucję, co wyklucza możliwość spowodowania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu przepisów o wstrzymaniu wykonania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_zażalenie

Przepisy (3)

Główne

P.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Instytucja wstrzymania wykonania może dotyczyć tylko takich aktów lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania, a także mogą spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia nie jest aktem wykonalnym. Wstrzymanie wykonania może dotyczyć tylko aktów, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania.

Odrzucone argumenty

Nielegalna realizacja inwestycji może spowodować nieodwracalne skutki dla środowiska i społeczeństwa. Decyzja środowiskowa, mimo że przygotowawcza, jest uprzednia w stosunku do pozwolenia na budowę i jej realizacja może być szkodliwa.

Godne uwagi sformułowania

nie ma ona przymiotu wykonalności Żadna ze stron nie nabyła na jego mocy prawa, zatem wstrzymanie wykonania byłoby bezprzedmiotowe nie może powodować niebezpieczeństwa wyrządzenia stronie skarżącej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie.

Skład orzekający

Małgorzata Masternak - Kubiak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wykonalności decyzji środowiskowych w kontekście wstrzymania ich wykonania."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki decyzji środowiskowych jako aktów przygotowawczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego w postępowaniach środowiskowych, jakim jest możliwość wstrzymania wykonania decyzji. Choć nie zawiera nietypowych faktów, stanowi cenne przypomnienie o przesłankach stosowania tej instytucji.

Czy decyzję środowiskową można wstrzymać? NSA wyjaśnia kluczowe przesłanki.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 1352/14 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2014-12-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-12-11
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Masternak - Kubiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
II SA/Go 433/14 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 2015-02-25
II OZ 389/15 - Postanowienie NSA z 2015-05-12
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 61 par 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Masternak – Kubiak po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 7 października 2014 r. sygn. akt II SA/Go 433/14 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 7 października 2014 r., sygn. akt II SA/Go 433/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odmówił M. S. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Burmistrza S. z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie fermy drobiu – budowa indycznika do chowu brojlera indyczego wraz z infrastrukturą towarzyszącą na działce [...] w obrębie ewidencyjnym nr [...] S.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarżąca we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podkreśliła, iż inwestycja jest kwalifikowana jako znacząco oddziaływująca na środowisko. Decyzja w tym przedmiocie poprzedza decyzję co do pozwolenia na budowę. Inwestor nie posiada koniecznych prawomocnych decyzji, jednak nielegalnie rozpoczął inwestycję. Brak wstrzymania wykonania decyzji może spowodować skutki trudne do odwrócenia.
Pismem z dnia [...] września 2014 r. M. S. ponowiła wniosek wskazując, że inwestor nielegalnie kontynuuje budowę.
Rozpoznając powyższy wniosek Sąd, powołując się na treść art. 61 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a.", podniósł, że instytucja wstrzymania wykonania może dotyczyć tylko takich aktów lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Analizując bowiem treść decyzji w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia stwierdzić należy, iż nie ma ona przymiotu wykonalności. Żadna ze stron nie nabyła na jego mocy prawa, zatem wstrzymanie wykonania byłoby bezprzedmiotowe. Jedynym przejawem wykonania tego aktu będzie wydanie na jego podstawie decyzji zmierzających do realizacji inwestycji. Rozstrzygnięcie uzgadniające warunki realizacji przedsięwzięcia ma charakter przygotowawczy dla postępowania w sprawie wydania m.in. decyzji o warunkach zabudowy lub lokalizacji inwestycji celu publicznego, decyzji o pozwoleniu na budowę i nie upoważnia do rozpoczęcia prac budowlanych. W związku z tym nie może powodować niebezpieczeństwa wyrządzenia stronie skarżącej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ewentualne prowadzenie przez inwestora robót budowlanych (na co skarżąca zwróciła uwagę we wniosku) należy rozpatrywać w kontekście posiadania ostatecznego pozwolenia na budowę, nie zaś decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia.
W zażaleniu na powyższe postanowienie M. S. stwierdziła, że inwestycja jest kwalifikowana jako znacząco oddziaływująca na środowisko. Decyzja w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań oddziaływania na środowisko jest uprzednia w stosunku do pozwolenia na budowę. Inwestor nie dysponuje zaś taką decyzją. Nielegalna realizacja inwestycji może spowodować nieodwracalne skutki dla środowiska i społeczeństwa.
Naczelny Sąd Administracyjny, zważył co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej "P.p.s.a.", sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej, w rozumieniu art. 61 P.p.s.a., mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Wykonaniu podlegać mogą jedynie akty administracyjne, z którymi wiąże się dla strony obowiązek określonego działania, zaniechania lub nakaz znoszenia zachowania innych podmiotów (por. Z. Kmieciak, glosa do postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 1997 r., sygn. akt SA/Rz 1382/96, opubl. OSP 1998/3/54).
W niniejszej sprawie skarżąca domaga się wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia [...] grudnia 2013 r. utrzymującej w mocy decyzję Burmistrza S. z dnia [...] września 2013 r. w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie fermy drobiu – budowa indycznika do chowu brojlera indyczego wraz z infrastrukturą towarzyszącą na działce [...] w obrębie ewidencyjnym nr [...] S.
Biorąc powyższe pod uwagę należy podzielić stanowisko Sądu I instancji, iż decyzja określająca środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia nie stanowi aktu, który dawałby podstawę do rozpoczęcia robót i realizacji inwestycji, a tym samym nie narusza na tym etapie inwestycyjnym żadnych praw skarżącej. Decyzja taka jest wydawana we wstępnej fazie postępowania dotyczącego zamierzenia inwestycyjnego i stanowi jedną z przesłanek warunkujących możliwość uzyskania przez inwestora kolejnych decyzji wymaganych przez prawo. To, że postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę poprzedzone jest warunkiem uzyskania decyzji o środowiskowych uregulowaniach zgody na realizuję przedsięwzięcia, nie oznacza wcale, ze zaskarżona decyzja prowadzi samoczynnie do wydania decyzji udzielającej pozwolenia na budowę. Nie ma zatem żadnych podstaw, by ocenę wystąpienia niebezpieczeństw, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. odnosić do skutków, jakie mogą wynikać z realizacji inwestycji.
Sama obawa, że w przyszłości zostaną podjęte akty administracyjne, które doprowadzą do rozpoczęcia procesu budowlanego – w ocenie skarżącej szkodliwego dla środowiska naturalnego - nie stanowi okoliczności uzasadniającej zastosowanie ochrony tymczasowej w niniejszej sprawie. Podkreślić należy, że wydanie zaskarżonej decyzji nie wiąże się dla stron z obowiązkiem działania, zaniechania, czy też nakazem znoszenia zachowania innych podmiotów. Decyzja ta nie wywołuje skutków materialnych, a organy administracji publicznej nie mają możliwości użycia przymusu państwowego do doprowadzenia do stanu zgodnego z treścią zaskarżonej decyzji.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, uznając, iż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI