II OZ 1305/25

II OZ 1305/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-09-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-08-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Tomasz Bąkowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Sygn. powiązane
IV SA/Po 198/25 - Postanowienie WSA w Poznaniu z 2025-04-11
II OZ 838/25 - Postanowienie NSA z 2025-06-05
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 65 § 1 i 2, art. 73 § 1, art. 87 § 1 i 2, art. 88
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Bąkowski po rozpoznaniu w dniu 10 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S.N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 czerwca 2025 r., sygn. akt IV SA/Po 198/25 o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi S.N. na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 7 stycznia 2025 r., nr WOA.7722.214.2024.HG w przedmiocie grzywny w celu przymuszenia postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 27 czerwca 2025 r., sygn. akt IV SA/Po 198/25, odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi S.N. na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 7 stycznia 2025 r., nr WOA.7722.214.2024.HG w przedmiocie grzywny w celu przymuszenia.
Postanowienie to zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej: "p.p.s.a.") w zw. z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. i art. 220 § 3 tej ustawy, odrzucił skargę S.N. na wyżej powołane postanowienie. Powodem odrzucenia skargi było nieuzupełnienie przez skarżącego braków formalnych skargi w postaci wskazania jego numeru PESEL oraz brak uzupełnienia wpisu sądowego od skargi w niniejszej sprawie w terminie wskazanym w wezwaniu do uiszczenia wpisu.
Skarżący wniósł zażalenie na to postanowienie, a ponadto pismem z 22 kwietnia 2025 r. złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W uzasadnieniu wskazał, że niedochowanie terminu wynikało z nieprawidłowości P., tj. że nie pozostawiono w jego skrzynce zawiadomienia o pozostawieniu na okres 14 dni awizowanej przesyłki w placówce pocztowej. Możliwe jest, że nawet nie podjęto próby doręczenia tejże przesyłki.
Postanowieniem z dnia 5 czerwca 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie o sygn. akt II OZ 838/25 oddalił zażalenie skarżącego na postanowienie o odrzuceniu skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd stwierdził, że skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braków w ustawowym 7-dniowym terminie oraz uzupełnił baki skargi poprzez podanie numeru PESEL oraz uiszczenie wpisu uzupełniającego w kwocie 1.900 zł. Jednakże, w ocenie Sądu, skarżący nie uprawdopodobnił fundamentalnej przesłanki umożliwiającej przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej, tj. braku swojej winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi.
Sąd wyjaśnił, że w aktach sprawy (k. 25) znajduje się przesyłka skierowana do skarżącego z wezwaniem o usunięcie braków skargi zwrócona do Sądu po dwukrotnym awizowaniu z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie" (k. 24 akt sąd.). Skarżący twierdził, że w jego skrzynce nie umieszczono ani pierwotnego, ani powtórnego zawiadomienia o pozostawieniu na okres 14 dni w placówce pocztowej zgodnie z art. 73 § 1 p.p.s.a. Na uprawdopodobnienie swoich twierdzeń załączył do akt skargę na niedoręczenie przesyłki datowaną na 22 kwietnia 2025 r., złożoną do P., dotyczącą nieprawidłowości związanych z doręczeniem korespondencji. Zdaniem Sądu, nie jest wykluczona potencjalna możliwość popełnienia błędu przez publicznego operatora pocztowego, lecz zakwestionowanie prawidłowości doręczenia musi być uprawdopodobnione w przekonujący sposób. W ocenie Sądu, skarżący nie uprawdopodobnił, że nastąpiły jakiekolwiek nieprawidłowości z doręczeniem korespondencji z wezwaniem do uzupełnienia braków skargi. Sam fakt złożenia skargi na działanie P., bez informacji o tym, czy została uwzględniona, nie może skutecznie podważyć prawidłowości doręczenia korespondencji sądowej do skarżącego. Dopiero uwzględnienie reklamacji przesyłki lub choćby potwierdzenie sytuacji braków kadrowych, które mogły wpływać na doręczanie przesyłek mogłoby skutkować uznaniem za prawdopodobne, że wezwania nie zostały doręczone.
S.N. złożył zażalenie na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia, przywrócenie terminu do wniesienia skargi na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 7 stycznia 2025 r., znak WOA. 7722.214.2024.HG.
Żalący podniósł tożsamą argumentację jak we wniosku, dodając że jak wynika z wniosku o przywrócenie terminu, złożył skargę do placówki pocztowej, która obsługuje rejon skarżącego. Skarga została przekazana do centrali P. S.A. W odpowiedzi na pismo otrzymał informacje, że operator pocztowy nie ma możliwości dokonania szczegółowych ustaleń w zgłoszonej sprawie, ponieważ listonosz obsługujący rejon doręczeń z miejscem zamieszkania skarżącego nie jest już pracownikiem P. S.A.
Żalący wskazał, że odpowiedź na reklamację operatora pocztowego nie potwierdziła prawidłowości doręczenia przesyłki sądowej. W związku z tym nie może on być obarczany skutkami nierzetelnego działania operatora pocztowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Natomiast stosownie do art. 88 p.p.s.a., spóźniony wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuca. Z brzmienia powołanych przepisów wynika, że Sąd w pierwszej kolejności bada, czy wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony z zachowaniem terminu. Dopiero w razie uznania, że termin ten został zachowany, badaniu podlegają przesłanki uprawdopodobniające brak winy w uchybieniu terminu do dokonania danej czynności procesowej.
W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji sprostał powyższym wymogom.
Przedmiotem wywiedzionego zażalenia jest odmowa przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w postaci wskazania numeru PESEL skarżącego oraz uiszczenia wpisu sądowego.
W związku z ustaleniem Sądu Wojewódzkiego o spełnieniu wymogu nadesłania wniosku o przywrócenie terminu powyższych braków w terminie siedmiu dni od dnia ustania przyczyny, istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie czy trafnie Sąd I instancji ocenił, że skarżący nie uprawdopodobnił braku swojej winy w zakresie dochowania terminu do dokonania czynności procesowej, jaką jest uzupełnienie braków formalnych. Na tak postawione pytanie należało udzielić odpowiedzi twierdzącej.
Zgodnie z art. 65 § 1 p.p.s.a., sąd dokonuje doręczeń w postępowaniu sądowoadministracyjnym przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe. W § 2 tego artykułu przewidziano, że do doręczania pism w postępowaniu sądowym przez operatora pocztowego, stosuje się tryb doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym, jeżeli przepisy niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej, jako odesłanie do przepisów wykonawczych regulujących sposób doręczania pism sądowych w sprawach cywilnych, tj. do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 6 maja 2020 r. w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym (Dz. U. z 2024 r. poz. 19).
Fikcja prawna doręczenia, przewidziana w art. 73 p.p.s.a., pociąga za sobą wszelkie skutki doręczenia. Doręczenie jest oparte na domniemaniu, według którego zawiadomienie o złożeniu pisma w urzędzie pocztowym dotarło do rąk adresata. Oznacza to, że skuteczność doręczenia dokonanego w tym trybie zależy w szczególności od prawidłowego zawiadomienia adresata o pozostawieniu pisma, które może być odebrane.
Sąd I instancji w zaskarżonym postanowieniu prawidłowo odniósł się do poglądu zgodnie, z którym dokument urzędowy, jakim jest zwrotne potwierdzenie wraz z adnotacjami urzędowymi zamieszczonymi na przesyłce, jeżeli został sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Korzysta więc on z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone, zaś jednym ze sposób obalenia tego domniemania jest skuteczne przeprowadzenie postępowania reklamacyjnego (por. wyrok NSA z 28.01.2015 r., I FSK 1029/14, oraz postanowienia NSA: z 27.09.2012 r., II OZ 811/12, i z 17.11.2015 r., II FZ 857/15).
Wyjaśnienia przedstawione w piśmie P. w zakresie braku możliwości weryfikacji twierdzeń skarżącego nie mogą stanowić podstawy dla obalenia domniemania prawdziwości dokumentu urzędowego, jakim jest zwrotne potwierdzenie wraz z adnotacjami urzędowymi zamieszczonymi na przesyłce. Zatem Sąd I instancji prawidłowo oparł odmowę przywrócenia terminu na domniemaniu skuteczności doręczenia zastępczego, które wynika z treści potwierdzenia zwrotnego.
W tych okolicznościach należy zaznaczyć, że do obalenia domniemania skuteczności doręczenia zastępczego, które wymaga uprawdopodobnienia, że adresat nie wiedział o złożeniu pisma w urzędzie pocztowym, nie jest wystarczające samo zaprzeczenie adresata pisma, że nie powziął wiadomości o złożeniu go w urzędzie pocztowym (por. postanowienie SN z 4.09.1970 r., I PZ 53/70, OSNCP nr 6/1971, poz. 100). Jeżeli z adnotacji czynionych przez doręczyciela na kopercie zawierającej przesyłkę jednoznacznie wynika, że nie odebrano przesyłki mimo prawidłowego jej awizowania, nie mogą powstać wątpliwości co do prawidłowości doręczenia zastępczego (zob. wyrok NSA z 17.11.2017 r., I GSK 1944/15).
Z tych też względów przytoczone w zażaleniu zarzuty należy uznać za niezasadne.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.