II OZ 1293/25

II OZ 1293/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-10-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-08-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Marzenna Linska - Wawrzon /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Sygn. powiązane
II SA/Kr 1517/24 - Wyrok WSA w Krakowie z 2025-01-31
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 202, art. 214 § 2 , art. 185 § 1, art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 24 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. F. i Powszechnej Spółdzielni Mieszkaniowej w C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 marca 2025 r. sygn. akt II SA/Kr 1517/24 w przedmiocie uzupełnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 31 stycznia 2025r. II SA/Kr 1517/24 w zakresie kosztów postępowania w sprawie ze skargi Powszechnej Spółdzielni Mieszkaniowej w C. i M. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 9 września 2024r. znak SKO.ZP/415/152/2024 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie ustalenia warunków zabudowy postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 24 marca 2025 r. sygn. akt II SA/Kr 1517/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uzupełnił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 31 stycznia 2025r. II SA/Kr 1517/24 w ten sposób, że po punkcie II-gim dodał punkt III o treści: "III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz M. F. kwotę 997 zł ( dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) w tym zakresie solidarnie z Powszechną Spółdzielnią Mieszkaniową w C., tytułem zwrotu kosztów postępowania.".
W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżący M. F. złożył wniosek o uzupełnienie wyroku w zakresie kosztów. W istocie, w wyroku w punkcie II orzeczenie o kosztach zawarto tylko w odniesieniu do Powszechnej Spółdzielni Mieszkaniowej w C., zatem w oparciu o art. 157 p.p.s.a. należało uzupełnić wyrok.
Co się tyczy sposobu rozstrzygnięcia o kosztach, Sąd wskazał, że Powszechna Spółdzielnia Mieszkaniowa w C. jest współwłaścicielem działki nr ... i zarządcą budynku przy ul. M. ... w C.. M. F. jest współwłaścicielem działki nr ... i zamieszkuje w budynku przy ul. M. ... w C. (por. uzasadnienia wyroków WSA w Krakowie II SA/Kr 199/23 i II SA/Kr 198/23). Oba podmioty swój interes prawny do żądania unieważnienia decyzji o warunkach zabudowy czerpały z faktu położenia ich nieruchomości względem nieruchomości objętej decyzją. Wniosły wobec tego do sądu jedną skargę, co było dopuszczalne w świetle art. 51 p.p.s.a. i były reprezentowane przez jednego pełnomocnika. Z uwagi na wspomnianą wspólność praw wezwano skarżących o jeden wpis ( art. 214 § 2 zdanie pierwsze p.p.s.a.).
W ocenie Sądu, w związku z uwzględnieniem skargi należał się skarżącym zwrot kosztów na zasadzie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (DZ.U. 1028.265 t.j.). Na kwotę zasądzonych kosztów składają się wpis w kwocie 200 zł, opłata kancelaryjna 17 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika – radcy prawnego w kwocie 480 zł.
Sąd zaznaczył, że gdy uprawnienia skarżących (współwłaścicieli jednej nieruchomości) są wspólne, zwrot kosztów następuje na ich rzecz solidarnie, o czym stanowi art. 202 § 2 p.p.s.a.
Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli M. F. i Powszechna Spółdzielnia Mieszkaniowa w C. zarzucając naruszenie przepisu art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 202§ 1 p.p.s.a i wnosząc o jego zmianę przez przyznanie zwrotu kosztów postępowania w kwocie po 997,- zł na rzecz każdej ze stron.
Postanowieniem z dnia 24 marca 2025r. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł o kosztach sądowych przyznając zwrot kosztów w kwocie 997,- zł na rzecz obu skarżących solidarnie.
W uzasadnieniu wskazano, że każdy ze skarżących uiścił opłatę od skargi oraz pełnomocnictwa udzielonego radcy prawnemu. Sąd przyjmując skargi nie zwrócił żadnej z dokonanych opłat jako zbędnej. W judykaturze ukształtował się pogląd, że w pewnych wypadkach możliwe jest odstępstwo od ogólnych zasad reprezentowania w postępowaniu administracyjnym podmiotów o charakterze zbiorowym takich jak Wspólnota Mieszkaniowa. Nie we wszystkich wypadkach za członka wspólnoty działa zarząd Wspólnoty. Jeżeli członek wykaże swój indywidualny, własny interes, to istnieje podstawa, by występował jako strona postępowania administracyjnego, w której może także występować Wspólnota. To obowiązkiem organu jest zbadać, czy taki interes strona wykazuje, czy też zainteresowanie sprawą nie wynika z interesu faktycznego, a nie prawnego.
W niniejszym postępowaniu na skutek rozpoznania wcześniejszej skargi M. F. (II SA/Kr 199/23) w związku z początkową odmową przyznania mu statusu strony uznano, iż wykazał on odrębny od Powszechnej Spółdzielni Mieszkaniowej sprawującej zarząd Wspólnoty interes prawny w tym postępowaniu. Nie sposób zatem twierdzić, że prawa i obowiązki obu skarżących są wspólne bowiem skarżący M. F. powołuje się w niniejszym postępowaniu na swój odrębny interes prawny jako właściciel odrębnego lokalu i współwłaściciel gruntu wspólnego.
W takim stanie rzeczy zasada określona w przepisie art. 202 § 2 p.p.s.a. nie powinna mieć zastosowania. Fakt iż dwa odrębne podmioty składają skargę w jednym piśmie nie oznacza iż przysługują im wspólne prawa i obowiązki, a jedynie to, że podnoszą te same zarzuty wobec decyzji.
Wobec powyższego każda ze stron winna otrzymać zwrot własnych kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługiwało na uwzględnienie.
W zaskarżonym postanowieniu Sąd Wojewódzki stwierdził, że oba podmioty (Powszechna Spółdzielnia Mieszkaniowa i M. F.) swój interes prawny do żądania uchylenia zaskarżonej decyzji czerpały z faktu położenia ich nieruchomości względem nieruchomości objętej decyzją o warunkach zabudowy.
Ponadto Sąd zaznaczył, że strony wniosły jedną skargę, były reprezentowane przez jednego pełnomocnika, a z uwagi na wspólność praw wezwano skarżących o jeden wpis. Tymczasem z akt sądowych wynika, że w przedmiotowej sprawie uiszczono dwie opłaty z tytułu wpisu od skargi w imieniu Powszechnej Spółdzielni Mieszkaniowej w C. w dniu 21 października 2024 r., oraz w imieniu M. F. w dniu 24 października 2024 r,. w wysokości po 500 zł (k-12 i 15 akt sądowych).
Wbrew temu co przyjął Sąd Wojewódzki w sprawie nie wystąpiło współuczestnictwo polegające na tym, że uprawnienia lub obowiązki skarżących związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, a w konsekwencji nie miał zastosowania art. 202 § 2 p.p.s.a.
Przypomnieć należy, że M. F. we wniosku o wznowienie postępowania wskazał, że posiada on odrębny od Spółdzielni Mieszkaniowej interes prawny bowiem kwestie takie jak linia zabudowy, długość i wysokość elewacji frontowej rzutują w bezpośredni sposób na jego prawa jako właściciela lokalu ze względu m.in. na ograniczenie dostępu światła słonecznego, zmniejszenie komfortu termicznego mieszkania.
Również w uzasadnieniu wyroku z dnia 7 czerwca 2023 r. w sprawie sygn. akt II SA/Kr 199/23 Sąd stwierdził, że skarżący M. F. występując z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Burmistrza Miasta C. z dnia 27 lipca 2020 r. powołał się nie tylko na współwłasność nieruchomości zabudowanej budynkiem wielorodzinnym (działki nr ...), ale również na fakt negatywnego odziaływania spornej nieruchomości na jego lokal (ograniczony dostęp światła słonecznego).
Zasadnie zatem w zażaleniu podniesiono, że M. F. w sprawie powoływał się na swój odrębny interes prawny jako właściciel lokalu i współwłaściciel gruntu wspólnego, a zatem mógł występować jako strona samodzielnie niezależnie od Spółdzielni mieszkaniowej.
Wobec powyższego należało uznać, że Powszechna Spółdzielnia Mieszkaniowa w C. i M. F., nie będąc zobowiązani solidarnie do uiszczenia wpisu, prawidłowo dokonali opłat z tytułu wpisu odrębnie. Podkreślić należy, iż pismo wnoszone przez kilka osób, których uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, podlega jednej opłacie. W przeciwnym razie każda z tych osób uiszcza opłatę oddzielnie, stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku (art. 214 § 2 p.p.s.a.). Wniesienie skargi jednym pismem nie przesądza o istnieniu wspólnych praw i obowiązków, o których mowa w art. 214 § 2 p.p.s.a. Wynikająca z art. 214 § 2 p.p.s.a. zasada, że wnoszone przez kilka osób pismo podlega jednej opłacie ma zastosowanie wyłącznie w przypadku współuczestnictwa materialnego, to jest wówczas, gdy dla kilku osób uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne. Odmienna sytuacja ma natomiast miejsce w przypadku współuczestnictwa formalnego, kiedy to każda z osób wnoszących pismo uiszcza opłatę oddzielnie, stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku.
Z tych względów Sąd Wojewódzki błędnie w zaskarżonym postanowieniu zastosował art. 202 § 2 p.p.s.a., podczas gdy powinien orzec o zwrocie kosztów postępowania według reguły określonej w art. 202 § 1 p.p.s.a.
W konsekwencji orzeczono o uchyleniu zaskarżonego postanowienia zgodnie z art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.
-----------------------
4