I GZ 39/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił postanowienie WSA o odrzuceniu skargi, uznając, że skarżąca mogła nie otrzymać wezwania do uzupełnienia wpisu sądowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę spółki z powodu nieuzupełnienia wpisu sądowego. Spółka wniosła zażalenie, zarzucając sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym brak doręczenia wezwania do uzupełnienia wpisu. Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił zażalenie, uchylając postanowienie WSA.
Sprawa dotyczyła zażalenia spółki S. Sp. z o.o. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, które odrzuciło jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie określenia kwoty długu celnego i podatku VAT. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę, ponieważ spółka nie uzupełniła wpisu sądowego w wyznaczonym terminie. Spółka zarzuciła w zażaleniu naruszenie przepisów postępowania, twierdząc, że nie otrzymała od sądu wezwania do uzupełnienia wpisu, a jedynie pismo przewodnie i odpowiedź na skargę. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wyjaśnienia skarżącej zasługują na wiarę i że mogło dojść do błędu technicznego przy wysyłce korespondencji. Podkreślono, że domniemanie prawdziwości zwrotnego potwierdzenia odbioru może być podważone. Wobec wątpliwości co do prawidłowości doręczenia, NSA uchylił zaskarżone postanowienie, kierując się potrzebą merytorycznego zbadania sprawy i konstytucyjnym prawem do sądu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji nieprawidłowo odrzucił skargę, ponieważ istnieją wątpliwości co do prawidłowości doręczenia wezwania do uzupełnienia wpisu.
Uzasadnienie
NSA uznał, że wyjaśnienia skarżącej co do nieotrzymania wezwania do uzupełnienia wpisu zasługują na wiarę i mogło dojść do błędu technicznego przy wysyłce. Wobec wątpliwości, kwestię tę należy rozstrzygnąć na korzyść strony, kierując się prawem do sądu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (7)
Główne
p.p.s.a. art. 185 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia postanowienia w postępowaniu zażaleniowym.
p.p.s.a. art. 197 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy rozpoznawania zażaleń na postanowienia sądu pierwszej instancji.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 220 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy obowiązku uiszczenia wpisu od skargi i wezwania do jego uzupełnienia.
p.p.s.a. art. 220 § 53
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi.
p.p.s.a. art. 58 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa przesłanki odrzucenia skargi, w tym nieuzupełnienie braków formalnych.
p.p.s.a. art. 65 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy sposobu doręczania pism procesowych.
Konstytucja RP art. 45
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Gwarantuje prawo do sądu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżąca nie otrzymała wezwania do uzupełnienia wpisu sądowego, a jedynie pismo przewodnie i odpowiedź na skargę. Istnieją wątpliwości co do prawidłowości doręczenia zarządzeń nakładających na stronę obowiązki pod rygorem odrzucenia skargi.
Godne uwagi sformułowania
Domniemanie to może być jednak podważone, przy czym ustawa nie wprowadza ograniczeń, co do środków dowodowych, zmierzających do obalenia domniemania zgodności takiego dokumentu z prawdą. W ocenie Naczelnego Sąd Sądu Administracyjnego - co do zasady – brak jest, więc przeszkód ku temu, by strona podważała prawdziwość dokumentu także przez złożenie stosownych wyjaśnień. Wobec stanowiska autora zażalenia trzeba uznać, że w sprawie istnieją wątpliwości, co do tego, czy skarżąca faktycznie otrzymała wszelkie dokumenty, z których wynikały barki formalne skargi. Jeżeli istnieją wątpliwości, co do prawidłowości doręczenia zarządzeń nakładających na stronę określone obowiązki i to pod rygorem formalnego zakończenia sprawy poprzez odrzucenie skargi, to uwzględniając okoliczności sprawy, należy kierować się potrzebą doprowadzenia do merytorycznego jej zbadania. W tej sytuacji kwestię powyższych wątpliwości należy rozstrzygnąć na korzyść strony mając na uwadze przede wszystkim zagwarantowane konstytucyjnie prawo do Sądu - art. 45 Konstytucji RP.
Skład orzekający
Henryk Wach
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczeń pism procesowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, możliwość podważania domniemania prawdziwości dokumentów urzędowych (zwrotne potwierdzenie odbioru) oraz zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony w kontekście prawa do sądu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie skarżący kwestionuje faktyczne otrzymanie pisma sądowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne są prawidłowe doręczenia w postępowaniu sądowym i jak sąd może stanąć po stronie strony, gdy istnieją wątpliwości co do procedury, chroniąc prawo do sądu.
“Czy sąd może odrzucić skargę, jeśli nie doręczył prawidłowo wezwania? NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI GZ 39/24 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2024-02-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-01-29 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Henryk Wach /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celnych 6110 Podatek od towarów i usług Sygn. powiązane III SA/Lu 304/23 - Postanowienie WSA w Lublinie z 2023-09-06 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Uchylono zaskarżone postanowienie Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 29 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia S. Sp. z o.o. w L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 6 września 2023 r., sygn. akt III SA/Lu 304/23 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi S. Sp. z o.o. w L. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 20 kwietnia 2023 r. znak 0601-IGC.4310.14.2023 w przedmiocie określenia kwoty długu celnego oraz określenie kwoty podatku od towarów i usług postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z 6 września 2023 r. sygn. akt III SA/Lu 304/23 w pkt 1 odrzucił skargę S. Sp. z o.o. w L. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z 20 kwietnia 2023 r. w przedmiocie określenia kwoty długu celnego oraz określenie kwoty podatku od towarów i usług. W pkt 2 zwrócił skarżącej 127 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi. Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy: S. Sp. z o.o. w L. – dalej: skarżąca lub spółka – wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z 20 kwietnia 2023 r. Do skargi załączyła potwierdzenie uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 127 zł. Przewodniczący Wydziału III WSA w Lublinie Zarządzeniem z dnia 21 czerwca 2023 r. wezwał skarżącą do uzupełnienia wpisu od skargi, pod rygorem jej odrzucenia. Odpis zarządzenia został doręczony pełnomocnikowi skarżącej w dniu 30 czerwca 2023 r. (dowód doręczenia – k. 36 akt sądowych). WSA w Lublinie postanowieniem z 6 września 2023 r., sygn.. akt III SA/Wa 304/23 odrzucił skargę. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że spółka nieuzupełnieniem wpisu od skargi w terminie. Na powyższe orzeczenie Spółka wniosła zażalenie wnosząc o jego uchylenie w całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: - art 220 § 1 zd. 2 oraz 53 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2023 poz.1634; dalej jako: p.p.s.a.), poprzez brak wezwania pełnomocnika skarżącego przez przewodniczącego do uiszczenia brakującej części wpisu w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania i odrzucenie skargi mimo braku wezwania do uzupełnienia wpisu; - art. 65 § 1 p.p.s.a. poprzez brak doręczenia pełnomocnikowi skarżącej zarządzenia z 21 czerwca 2023 r. do uzupełnienia wpisu od skargi w kwocie 73 zł przez operatora pocztowego, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione przez sąd osoby lub organy albo za pomocą środków komunikacji elektronicznej; - błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że w przesyłce doręczonej pełnomocnikowi skarżącej w dniu 30 czerwca 2023 r. znajdowało się zarządzenie z dnia 21 czerwca 2023 r. wzywające do uzupełnienia wpisu, podczas gdy ta przesyłka zawierała jedynie pismo przewodnie Sądu informujące o doręczeniu odpisu odpowiedzi na skargę oraz samą odpowiedź na skargę. Argumentację na poparcie powyższych zarzutów spółka przedstawiła w uzasadnieniu wniesionego środka zaskarżenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Z uzasadnienia zażalenia wynika, że skarżąca kwestionuje przyjęcie przez Sąd I instancji, że stan faktyczny sprawy odpowiada dyspozycji art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Twierdzi, bowiem, że nie otrzymała w korespondencji z WSA w Lublinie – wezwania do uiszczenia brakującej części wpisu w kwocie 73 zł . W kopercie znajdowało się jedynie pismo przewodnie Sądu informujące o doręczeniu odpisu odpowiedzi na skargę oraz odpowiedź na skargę. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że WSA w Lublinie stwierdzając nieusunięcie w zakreślonym terminie braków formalnych skargi oparł się na zwrotnym potwierdzeniu odbioru spornej przesyłki (k. 36 akt sądowych). Przyjął, że zawierała ona odpis odpowiedzi na skargę oraz wezwanie do uzupełnienia wpisu od skargi. Niewątpliwie "zwrotne potwierdzenie odbioru" jest dokumentem urzędowym – korzystającym z domniemania prawdziwości. Domniemanie to może być jednak podważone, przy czym ustawa nie wprowadza ograniczeń, co do środków dowodowych, zmierzających do obalenia domniemania zgodności takiego dokumentu z prawdą. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego - co do zasady – brak jest, więc przeszkód ku temu, by strona podważała prawdziwość dokumentu także przez złożenie stosownych wyjaśnień. Ocenie podlega zaś wiarygodność takich wyjaśnień (tak postanowienie NSA z 7 lipca 2017 r., sygn. akt II GZ 390/17). Jak wynika z akt sądowych sprawy odpis odpowiedzi na skargę oraz wezwanie do uzupełnienia wpisu od skargi przesłano w jednej przesyłce, co z uwagi na potrzebę ograniczania kosztów funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości uznać należy za działanie zrozumiałe. Skarżąca twierdzi, że w korespondencji z Sądu I instancji doręczonej 30 czerwca 2023 r., nie otrzymała wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi w postaci: wezwanie do uzupełnienia wpisu od skargi. W korespondencji z WSA znajdował się jedynie odpis odpowiedzi na skargę. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyjaśnienia skarżącej zasługują na wiarę, (co potwierdzają dołączone do zażalenia kserokopie otrzymanej korespondencji z WSA) i uzasadniają przypuszczenie, że w toku technicznego wykonania zarządzeń WSA w Lublinie, mogło dojść do przypadkowego niezałączenia wezwania do usunięcia braków formalnych w postaci: wezwanie do uzupełnienia wpisu od skargi. W sprawie nie można ponad wszelką wątpliwość stwierdzić, że w sekretariacie Sądu I instancji umieszczono w kopercie wszystkie pisma, które zostały wymienione na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Wobec stanowiska autora zażalenia trzeba uznać, że w sprawie istnieją wątpliwości, co do tego, czy skarżąca faktycznie otrzymała wszelkie dokumenty, z których wynikały barki formalne skargi. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, jeżeli istnieją wątpliwości, co do prawidłowości doręczenia zarządzeń nakładających na stronę określone obowiązki i to pod rygorem formalnego zakończenia sprawy poprzez odrzucenie skargi, to uwzględniając okoliczności sprawy, należy kierować się potrzebą doprowadzenia do merytorycznego jej zbadania (por. postanowienie NSA z dnia 1 września 2011 r. o sygn. akt I OSK 1448/11; postanowienie NSA z dnia 26 września 2012 r. o sygn. akt I OSK 2161/12; postanowienie NSA z dnia 3 czerwca 2015 r., sygn. akt I OSK 1388/15). W tej sytuacji kwestię powyższych wątpliwości należy rozstrzygnąć na korzyść strony mając na uwadze przede wszystkim zagwarantowane konstytucyjnie prawo do Sądu - art. 45 Konstytucji RP (por. postanowienie NSA z dnia 5 stycznia 2010 r., sygn. akt II OZ 1150/09). W związku z tym zaskarżone postanowienie należało uchylić, o czym Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI