II OZ 1276/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-09-18
NSAbudowlaneŚredniansa
wpis sądowykoszty sądoweprawo pomocyrozbiórkanadzór budowlanypostępowanie administracyjnesądownictwo administracyjnezażalenie

NSA oddalił zażalenia skarżących na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, a zażalenia innych osób odrzucił jako niedopuszczalne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wezwał skarżących do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję o nakazie rozbiórki. Skarżący wnieśli zażalenia, powołując się na sytuację finansową i wnosząc o prawo pomocy. NSA uznał, że zarządzenie o wezwaniu do wpisu było prawidłowe, a kwestie finansowe będą badane w odrębnym postępowaniu o prawo pomocy. Zażalenia osób niebędących stronami postępowania zostały odrzucone jako niedopuszczalne.

Sprawa dotyczy skargi na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego. Przewodniczący Wydziału WSA wezwał skarżących do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł, pouczając o rygorze odrzucenia skargi. Skarżący wnieśli zażalenia na to zarządzenie, jednocześnie składając wnioski o prawo pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu było prawidłowe, a wysokość wpisu została określona zgodnie z przepisami. Kwestie finansowe skarżących będą rozpatrywane w odrębnym postępowaniu o prawo pomocy. NSA oddalił zażalenia skarżących. Ponadto, NSA odrzucił zażalenia wniesione przez osoby, które nie były stronami postępowania, uznając je za niedopuszczalne z uwagi na podmiotowy charakter zarządzenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, zarządzenie jest prawidłowe, a kwestie finansowe będą badane w odrębnym postępowaniu o prawo pomocy.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu jest oceniane pod kątem legalności, a wnioski o prawo pomocy rozpatrywane są incydentalnie i nie wpływają na prawidłowość samego zarządzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 227 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 230 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi § § 2 ust. 3 pkt 1

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 178

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenia skarżących nie zasługują na uwzględnienie. Zażalenia wniesione przez R. P. i D. K.1 podlegają odrzuceniu jako niedopuszczalne.

Godne uwagi sformułowania

Na ocenę prawidłowości zaskarżonego zarządzenia nie mogły mieć wpływu argumenty zażaleń odwołujące się do sytuacji finansowej skarżących. Podnoszone przez skarżące względy możliwości płatniczych będą natomiast brane pod uwagę w toku postępowań incydentalnych w zakresie prawa pomocy zainicjowanych wnioskami zawartymi w zażaleniach, co pozostaje jednak bez wpływu na prawidłowość kwestionowanego rozstrzygnięcia. Tym samym zażalenia złożone w niniejszej sprawie przez R. P. i D. K.1 na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII WSA w Warszawie z 20 maja 2025 r. wzywające skarżące do uiszczenia solidarnie wpisu od skargi są niedopuszczalne i podlegają odrzuceniu, ponieważ osoby te nie były adresatami tego zarządzenia.

Skład orzekający

Arkadiusz Despot-Mładanowicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wpisu sądowego w sprawach budowlanych oraz dopuszczalności zażaleń wnoszonych przez osoby niebędące stronami."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wpisem sądowym i prawem pomocy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter proceduralny i dotyczy kwestii wpisu sądowego oraz dopuszczalności zażaleń. Jest to typowa sprawa dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym.

Dane finansowe

WPS: 500 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 1276/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-09-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-08-01
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Arkadiusz Despot - Mładanowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenia
Odrzucono zażalenia
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 184 w zw. z art. 197 § 2, art. 178 w zw. z art. 197 § 2, art. 227 § 1, art. 230 § 1 i § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 18 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażaleń K. P. i R. P. oraz D. K. i D. K.1 na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 maja 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 1115/25 wzywające D. K. i K. P. do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego w sprawie ze skargi D. K. i K. P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 12 marca 2025 r. nr 246/2025 w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: 1. oddalić zażalenia D. K. i K. P.; 2. odrzucić zażalenia D. K.1 i R. P.
Uzasadnienie
K. P. i D. K. (dalej: skarżące) wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 12 marca 2025 r. nr 246/2025 w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 20 maja 2025 r., VII SA/Wa 1150/25, skarżące zostały wezwane do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od powyższej skargi w kwocie 500 zł, zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r. poz. 535; dalej: rozporządzenie), w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi.
Pismem z 2 lipca 2025 r. K. P. i R. P. wnieśli zażalenie na powyższe zarządzenie. W treści pisma zawarto wniosek o przyznanie prawa pomocy ("wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych").
Pismem z 7 lipca 2025 r. D. K. i D. K.1 wnieśli zażalenie na powyższe zarządzenie. W treści pisma zawarto wniosek o przyznanie prawa pomocy ("wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych").
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenia skarżących nie zasługują na uwzględnienie i podlegają oddaleniu. Z kolei zażalenia wniesione przez R. P. i D. K.1 podlegają odrzuceniu jako niedopuszczalne.
Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) od skargi pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Stosownie do treści art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Stosownie zaś do § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności wynosi w sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu budownictwa i architektury – 500 zł.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 12 marca 2025 r., którą nakazano skarżącym rozbiórkę obiektu budowlanego. Sprawa, w której wniesiono skargę, jest niewątpliwie sprawą z zakresu budownictwa. Wpis sądowy od takiej skargi należny jest w wysokości 500 zł, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 1 powołanego rozporządzenia.
Uwzględniając przytoczone przepisy należy stwierdzić, że skarżące zostały prawidłowo wezwane do uiszczenia solidarnie wpisu zaskarżonym zarządzeniem oraz pouczone o rygorze niezastosowania się do wezwania. Również wysokość należnego wpisu została określona prawidłowo.
Na ocenę prawidłowości zaskarżonego zarządzenia nie mogły mieć wpływu argumenty zażaleń odwołujące się do sytuacji finansowej skarżących. Na obecnym etapie postępowania badaniu podlega zarządzenie o wezwanie do uiszczenia wpisu oceniane wyłącznie pod względem legalności. Podnoszone przez skarżące względy możliwości płatniczych będą natomiast brane pod uwagę w toku postępowań incydentalnych w zakresie prawa pomocy zainicjowanych wnioskami zawartymi w zażaleniach, co pozostaje jednak bez wpływu na prawidłowość kwestionowanego rozstrzygnięcia. Zdarzeniem, które zwalnia stronę od obowiązku uiszczenia wpisu jest złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ewentualne zakończenie postępowania w przedmiocie prawa pomocy w sposób korzystny dla skarżącego. W niniejszej sprawie wnioski takie zostały złożone wraz z zażaleniami i zostaną rozpatrzone w odrębnym postępowaniu. Jednakże okoliczność ta nie czyni wadliwym zaskarżonego zarządzenia.
W związku z powyższym zażalenia skarżących należało oddalić.
Odnosząc się do zażaleń wniesionych przez R. P. i D. K.1 wskazać należy, że zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia enumeratywnie wymienione w tym przepisie. Na podstawie art. 198 p.p.s.a. przepis ten ma zastosowanie także do zarządzeń przewodniczącego, jeżeli ustawa przewiduje wniesienie zażalenia. Zgodnie natomiast z art. 227 § 1 p.p.s.a. zażalenie przysługuje na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy.
Zgodnie zaś z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 p.p.s.a. przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Niedopuszczalność może natomiast wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem zarządzenia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego zarządzenia – w tym przypadku wyłącznie skarżących.
Tym samym zażalenia złożone w niniejszej sprawie przez R. P. i D. K.1 na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII WSA w Warszawie z 20 maja 2025 r. wzywające skarżące do uiszczenia solidarnie wpisu od skargi są niedopuszczalne i podlegają odrzuceniu, ponieważ osoby te nie były adresatami tego zarządzenia.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1. W punkcie 2. postanowienia orzeczono na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI