II OZ 1199/05

Naczelny Sąd Administracyjny2005-12-19
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocysąd administracyjnyzażaleniepostanowienieubóstwokoszty postępowaniaskarżącyorganorzecznictwo

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA o przyznaniu prawa pomocy, uznając, że skarżący wykazali swoją trudną sytuację materialną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny przyznał prawo pomocy małżonkom H. przez ustanowienie adwokata, uzasadniając to niskimi dochodami z renty i pomocy społecznej. Skarżący organ wniósł zażalenie, podnosząc nieprawdziwość oświadczeń o stanie majątkowym. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, stwierdzając, że ciężar dowodu spoczywa na stronie ubiegającej się o prawo pomocy, a skarżący wykazali swoją sytuację materialną.

Sprawa dotyczyła zażalenia L. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, które przyznało M. H. i J. H. prawo pomocy przez ustanowienie adwokata. Sąd pierwszej instancji uznał, że małżonkowie H., utrzymujący się z niskiej renty i pomocy społecznej, nie są w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku dla siebie i rodziny. W zażaleniu organ podniósł zarzuty o nieprawdziwości oświadczeń majątkowych, wskazując na posiadanie nieruchomości, wynajmowanie lokali, samochód oraz rzekome czerpanie dochodów z gospodarstwa rolnego. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę, zważył, że przyznanie prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i wymaga od strony wykazania ubóstwa. Sąd podkreślił, że ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy. W ocenie NSA, skarżący wykazali swoją trudną sytuację materialną, a zarzuty podniesione w zażaleniu nie znalazły żadnego poparcia ani uprawdopodobnienia. W związku z tym, NSA oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, strona wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku dla siebie i rodziny.

Uzasadnienie

Ciężar dowodu spoczywa na stronie ubiegającej się o prawo pomocy. Strona musi przekonać sąd, że znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej poniesienie kosztów. W tym przypadku, niska renta i pomoc społeczna, przy braku dowodów na posiadanie innych znaczących dochodów lub majątku, uzasadniały przyznanie prawa pomocy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (3)

Główne

PPSA art. 246

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określenie "gdy wykaże" oznacza, że strona ma przekonać sąd, iż znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania lub poniesienie pełnych kosztów.

PPSA art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

PPSA art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Strona ubiegająca się o prawo pomocy wykazała swoją trudną sytuację materialną (niska renta, pomoc społeczna). Zarzuty organu dotyczące zatajenia majątku nie zostały uprawdopodobnione.

Odrzucone argumenty

Zarzuty organu dotyczące nieprawdziwości oświadczeń majątkowych strony (posiadanie domów, wynajem lokali, samochód, dochody z dzierżawy).

Godne uwagi sformułowania

Przyznanie prawa pomocy powinno mieć charakter wyjątkowy i być stosowane w stosunku do osób charakteryzujących się ubóstwem. Ciężar dowodu spoczywa na stronie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy. Strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy.

Skład orzekający

Anna Orłowska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności ciężaru dowodu i sposobu wykazywania trudnej sytuacji materialnej."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i wymaga indywidualnej oceny sytuacji materialnej strony.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie przepisów o prawie pomocy, co jest istotne dla prawników procesowych. Pokazuje, jak sąd ocenia dowody w kontekście ubóstwa.

Jak udowodnić ubóstwo przed sądem? Kluczowe zasady przyznawania prawa pomocy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 1199/05 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2005-12-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-10-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Orłowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Prawo pomocy
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA – Anna Orłowska (spr) po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia L. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 2 września 2005 r., sygn. akt II SA/Lu 363/05 o przyznanie M. H. i J. H. prawa pomocy przez ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. H.i J. H. o wznowienie postępowania sądowego w sprawi zakończonej prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z dnia 10 czerwca 2003 r., sygn. akt II SA/Lu 47/02 postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 2 września 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie przyznał M. H. i J. H. prawo pomocy przez ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że rodzina skarżących utrzymuje się z renty M. H. w kwocie 441, 52 zł oraz pomocy społecznej, a z posiadanych przez J. H. gruntów rolnych rodzina nie osiąga żadnych dochodów. W ocenie Sądu skarżący wykazali, że nie są w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika, bez uszczerbku koniecznego dla siebie i rodziny.
W zażaleniu na postanowienie z dnia 2 września 2005 r. L. S. wniósł o jego uchylenie podnosząc, że oświadczenia małżonków H. są nie prawdziwe, gdyż posiadają oni dwa domy mieszkalne we Włodawie, w których wynajmują lokale mieszkalne, samochód marki Skoda oraz że gospodarstwo rolne w miejscowości S. jest fikcyjnie oddane w dzierżawę, zaś J. H. "sam je obrabia i czerpie dochody". Ponadto L. S. podnosi, że J. H. prowadzi wiele spraw sądowych dla osób trzecich.
W odpowiedzi na zażalenie L. S. M. H. i J. H. podnieśli, że wszystkie postawione w zażaleniu zarzuty są "fałszywymi oskarżeniami".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Przyznanie prawa pomocy powinno mieć charakter wyjątkowy i być stosowane w stosunku do osób charakteryzujących się ubóstwem. Ciężar dowodu spoczywa na stronie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy. Z użycia w przepisie art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) określenia "gdy wykaże" wynika, że strona ma przekonać sąd, iż znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania lub poniesienie pełnych kosztów postępowania. Strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jeżeli fakty podane we wniosku nie znajdują pokrycia w aktach sprawy lub pozostają w sprzeczności z zawartymi tam informacjami o stanie majątkowym strony, istnieją podstawy do odmowy przyznania prawa pomocy.
Trafnie Sąd pierwszej instancji stwierdził, że skarżący wykazali, iż nie są w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika. Renta M. H. w kwocie 440 zł brutto, jest kwotą niską i nie pokryje niezbędnych kosztów utrzymania rodziny skarżących. Przytoczone zaś w zażaleniu przez Leona Siwca zarzuty nie mają żadnego poparcia i nie zostały w żaden sposób uprawdopodobnione.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił zażalenie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI