Orzeczenie · 2025-08-19

II OZ 1155/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-08-19
NSAAdministracyjneWysokansa
postępowanie sądowoadministracyjneuzasadnienie wyrokuuczestnik postępowaniaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymidoręczenieobwieszczeniezażalenieNaczelny Sąd AdministracyjnyWojewódzki Sąd Administracyjnykontrola sądowa

Sprawa dotyczyła zażalenia M. W. i D. W. na postanowienie WSA w Warszawie, które odmówiło im sporządzenia uzasadnienia wyroku oddalającego skargę B. Ż. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. WSA uznał, że wnioskodawcy nie byli stronami postępowania sądowego, ponieważ nie złożyli wniosku o przystąpienie do niego przed rozprawą, a doręczenie decyzji administracyjnej nastąpiło w trybie obwieszczenia. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za zasadne. Sąd odrzucił zarzut naruszenia Konstytucji RP dotyczący składu orzekającego, wskazując na konieczność badania niezależności sędziego lub asesora ad casum. W kwestii meritum, NSA stwierdził, że WSA przedwcześnie uznał wnioskodawców za niebędących stronami. Analiza akt wykazała niekonsekwencję w ustalaniu kręgu uczestników przez WSA. Kluczowe było ustalenie, czy doszło do prawidłowego zawiadomienia o przekazaniu skargi wraz z odpowiedzią na skargę przez obwieszczenie zgodnie z art. 54 § 4 p.p.s.a., co jest warunkiem zastosowania art. 33 § 1a p.p.s.a. Brak takiego zawiadomienia uniemożliwił skuteczne powołanie się na ten przepis. NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA, który ma ustalić kwestię zawiadomienia, zastosowanie art. 49a kpa oraz czy pismo wnioskodawców mogło stanowić wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących statusu uczestnika postępowania sądowoadministracyjnego, w szczególności w przypadku doręczenia decyzji administracyjnej w trybie obwieszczenia oraz wymogów formalnych zawiadomienia o możliwości przystąpienia do postępowania.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i wymaga analizy konkretnych zarządzeń i zawiadomień w aktach sprawy.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wnioskodawcy, którzy nie złożyli wniosku o przystąpienie do postępowania sądowego przed rozprawą, a których doręczenie decyzji administracyjnej nastąpiło w trybie obwieszczenia, mogą być uznani za uczestników postępowania sądowego na prawach strony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli nie doszło do prawidłowego zawiadomienia o przekazaniu skargi wraz z odpowiedzią na skargę przez obwieszczenie zgodnie z art. 54 § 4 p.p.s.a., a WSA nie wykazał, że takie zawiadomienie miało miejsce.

Uzasadnienie

NSA wskazał na niekonsekwencję WSA w ustalaniu kręgu uczestników i brak dowodów na prawidłowe zawiadomienie o możliwości przystąpienia do postępowania na podstawie art. 33 § 1a p.p.s.a. Brak takiego zawiadomienia uniemożliwia odmowę sporządzenia uzasadnienia wyroku.

Czy udział asesora sądowego powołanego na stanowisko na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w określonym trybie, stanowi samoistną podstawę do stwierdzenia nieważności postępowania?

Odpowiedź sądu

Nie, sam fakt udziału w powołaniu na urząd sędziego lub asesora sądowego w procedurze przed tak ukształtowaną KRS nie przesądza a priori o wadliwości postępowania. Konieczne jest badanie konkretnych faktów uzasadniających wątpliwości co do bezstronności i niezależności.

Uzasadnienie

NSA powołał się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, zgodnie z którym sędzia lub asesor powołany przez Prezydenta RP jest sędzią Rzeczypospolitej Polskiej i europejskim, nawet jeśli procedura powołania mogła być wadliwa. Wnoszący zażalenie nie podali konkretnych okoliczności wskazujących na brak niezależności czy bezstronności asesora.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżone postanowienie WSA odmawiające sporządzenia uzasadnienia wyroku zostało uchylone.

Przepisy (12)

Główne

p.p.s.a. art. 141 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 33 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 33 § 1a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 54 § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 33 § 1b

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 49a

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Konstytucja RP art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 141 § 2 w zw. z art. 33 § 1a p.p.s.a. poprzez bezzasadne przyjęcie, że wnioskodawcy nie są uczestnikami postępowania sądowego na prawach strony. • Naruszenie art. 54 § 4 p.p.s.a. poprzez brak prawidłowego zawiadomienia o przekazaniu skargi wraz z odpowiedzią na skargę.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 45 ust. 1 Konstytucji RP dotyczący składu sądu orzekającego.

Godne uwagi sformułowania

Stwierdzenie to zostało wyrażone przez Sąd I instancji co najmniej przedwcześnie. • Analiza akt sprawy, w tym wydanych zarządzeń z dnia 17 października 2023 r. i 16 stycznia 2025 r., nie pozwala zidentyfikować co legło u podstaw pominięcia określonych podmiotów jako uczestników postępowania na prawach strony. • Rzuca się jedynie niekonsekwencja w działaniu Sąd I instancji przy procedowaniu niniejszej sprawy.

Skład orzekający

Tomasz Zbrojewski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących statusu uczestnika postępowania sądowoadministracyjnego, w szczególności w przypadku doręczenia decyzji administracyjnej w trybie obwieszczenia oraz wymogów formalnych zawiadomienia o możliwości przystąpienia do postępowania."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i wymaga analizy konkretnych zarządzeń i zawiadomień w aktach sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego – prawa do uzasadnienia wyroku i statusu uczestnika postępowania, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej. Pokazuje też potencjalne problemy z konsekwencją w orzekaniu sądów niższej instancji.

Czy możesz stracić prawo do uzasadnienia wyroku przez błąd sądu?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst