II OZ 1152/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił postanowienie WSA odmawiające przyznania prawa pomocy, nakazując ponowne rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem specyficznych potrzeb niepełnosprawnego dziecka.
Skarżący M.M. złożył zażalenie na postanowienie WSA odmawiające mu prawa pomocy w całkowitym zakresie. WSA uznał, że posiadane przez skarżącego oszczędności w kwocie 12.000 zł oraz samochód i udział w domu świadczą o możliwości poniesienia kosztów. Skarżący argumentował, że oszczędności są niezbędne na pokrycie kosztów leczenia i specjalistycznego sprzętu dla niepełnosprawnej córki. NSA uchylił postanowienie WSA, wskazując na konieczność ponownego rozpoznania sprawy i dokładniejszego zbadania sytuacji materialnej skarżącego w kontekście potrzeb dziecka.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie M.M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło przyznania prawa pomocy w całkowitym zakresie. WSA uzasadniał swoją decyzję posiadaniem przez skarżącego oszczędności w kwocie 12.000 zł, udziału w domu i garażu oraz samochodu, uznając, że skarżący nie wykazał niemożności poniesienia kosztów postępowania. Skarżący natomiast podniósł w zażaleniu, że zgromadzone oszczędności są niezbędne do zapewnienia bezpieczeństwa i normalnego funkcjonowania jego niepełnosprawnej córki, która wymaga specjalistycznego sprzętu rehabilitacyjnego, a koszt takiego sprzętu jest bardzo wysoki. NSA, analizując sprawę, zwrócił uwagę, że WSA nie odniósł się w uzasadnieniu do argumentów skarżącego dotyczących potrzeb dziecka. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA, przyznanie prawa pomocy następuje, gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. NSA wskazał, że w przypadku wątpliwości co do stanu majątkowego strony, sąd powinien wezwać do złożenia dodatkowych oświadczeń lub przedłożenia dokumentów, czego WSA nie uczynił. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu, nakazując dokładne wyjaśnienie, czy skarżący może uiścić koszty bez zagrożenia dla funkcjonowania niepełnosprawnego dziecka.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Posiadanie oszczędności, które są niezbędne do zapewnienia bezpieczeństwa i normalnego funkcjonowania niepełnosprawnego dziecka, może stanowić podstawę do przyznania prawa pomocy, jeśli wykaże się, że ich wydatkowanie na koszty postępowania zagroziłoby podstawowym potrzebom dziecka.
Uzasadnienie
NSA uznał, że WSA nie zbadał wystarczająco dokładnie sytuacji materialnej skarżącego w kontekście potrzeb jego niepełnosprawnej córki. Sąd podkreślił, że oszczędności przeznaczone na specjalistyczny sprzęt rehabilitacyjny dla dziecka mogą być traktowane jako środki konieczne do utrzymania, a nie jako zasoby pozwalające na pokrycie kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (4)
Główne
PPSA art. 246 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
PPSA art. 185 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania.
Pomocnicze
PPSA art. 255
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Strona na wezwanie Sądu jest obowiązana złożyć, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego, jeżeli oświadczenie złożone we wniosku budzi wątpliwości.
PPSA art. 197 § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Oszczędności skarżącego są niezbędne na pokrycie kosztów leczenia i specjalistycznego sprzętu dla niepełnosprawnej córki. WSA nie odniósł się do argumentów skarżącego dotyczących potrzeb dziecka. WSA nie skorzystał z możliwości wezwania do złożenia dodatkowych wyjaśnień w sprawie stanu majątkowego.
Godne uwagi sformułowania
Prawo pomocy oznacza bowiem przerzucenie kosztów tej pomocy na Skarb Państwa, a zatem na wszystkich podatników. Należy podnieść, iż opłacenie kosztów sądowych jest zasadą w postępowaniu sądowym i każdy wszczynający postępowanie sądowe powinien się z taką konsekwencją liczyć, a co za tym idzie tak planować swój budżet domowy, aby wygospodarować kwotę konieczną do uiszczenia.
Skład orzekający
Wojciech Chróścielewski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy w sytuacji, gdy strona posiada oszczędności niezbędne do utrzymania i zapewnienia bezpieczeństwa niepełnosprawnego dziecka."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji materialnej i rodzinnej skarżącego, ale stanowi ważny głos w kwestii priorytetów przy ocenie zdolności do ponoszenia kosztów sądowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje konflikt między formalnymi wymogami prawa pomocy a realnymi potrzebami rodziny, szczególnie w kontekście niepełnosprawności dziecka, co ma wymiar ludzki i społeczny.
“Czy oszczędności na chore dziecko to luksus, na który nie stać w sądzie?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OZ 1152/06 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2006-11-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-09-29 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Wojciech Chróścielewski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6099 Inne o symbolu podstawowym 609 6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym) Hasła tematyczne Prawo pomocy Administracyjne postępowanie Sygn. powiązane IV SA/Wa 1117/06 - Wyrok WSA w Warszawie z 2007-10-15 IV SA/Wa 1116/06 - Wyrok WSA w Warszawie z 2007-10-15 II OZ 1151/06 - Postanowienie NSA z 2006-11-09 II OSK 198/08 - Wyrok NSA z 2008-04-16 Skarżony organ Rada Miasta Treść wyniku Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w... Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 185 par. 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 września 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 1116/06, IV SA 1117/06 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi E. N. i M. M. na uchwałę Rady Miasta Zielonka z dnia 30 stycznia 2006 r., Nr [...] oraz z dnia 26 kwietnia 2005 r., Nr [...] w przedmiocie zaopatrzenia w wodę oraz odprowadzania ścieków postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie Uzasadnienie Jak wskazał Sąd w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia z dnia 7 września 2006 r. odmawiającego M. M. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, w niniejszej sprawie skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną oraz niepełnoletnią córką która jest niepełnosprawna. Rodzina utrzymuje się z emerytury żony skarżącego - ok. 915 zł netto a skarżący, ze względu na wiek i choroby, nie pracuje i nie ma żadnego dochodu. Bardzo wysokie są koszty związane z opieką nad niepełnosprawnym dzieckiem. W oświadczeniu o majątku wskazał: "1/3 domu drewnianego (rok budowy 1935) z mieszkaniem 50,78 m2 na poddaszu" oraz "1/2 garażu o pow. 30 m2". Ponadto oświadczył, że posiada oszczędności pieniężne w kwocie ok. 12.000,00 zł oraz samochód osobowy o wartości ok. 10.500,00 zł (rok produkcji: 2000). W oświadczeniu o dochodach zaś wskazał kwotę 767,00 zł (emerytura żony) oraz 257,00 zł (świadczenie rodzinne). Zdaniem Sądu, składając wniosek o udzielenie prawa pomocy na wnioskodawcy spoczywał ciężar wykazania, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania a jak wynika z oświadczenia skarżącego posiada on oszczędności w kwocie 12.000,00 zł. Skoro zatem strona posiada środki finansowe, powinna partycypować w kosztach postępowania. W tym wypadku nie można zatem stwierdzić, iż została spełniona ustawowa przesłanka warunkująca przyznanie prawa pomocy tj., że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego dla utrzymania siebie i rodziny. Zdaniem Sądu sytuacja wnioskodawcy nie jest krytyczna. Należy podnieść, iż opłacenie kosztów sądowych jest zasadą w postępowaniu sądowym i każdy wszczynający postępowanie sądowe powinien się z taką konsekwencją liczyć, a co za tym idzie tak planować swój budżet domowy, aby wygospodarować kwotę konieczną do uiszczenia. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazałyby się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. Prawo pomocy oznacza bowiem przerzucenie kosztów tej pomocy na Skarb Państwa, a zatem na wszystkich podatników. Na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 września 2006 r. M.M. złożył zażalenie, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Jak podniósł skarżący utrzymywanie oszczędności na poziomie 12000 zł spowodowane jest koniecznością zapewnienia bezpieczeństwa dziecku niepełnosprawnemu, które musi nosić specjalne aparaty słuchowe. Uszkodzenie takiego aparatu może powodować konieczność natychmiastowego zakupu nowego lub naprawy, ponieważ bez aparatu dziecko nie może normalnie funkcjonować. Problem polega na tym, że taki aparat kosztuje kwotę 6387,90 za 1 szt. co daje sumę 12775,80 za komplet. Nikt zaś nie zapewni skarżącym takiej kwoty do natychmiastowego zapłacenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z konstrukcji tego przepisu wynika, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. W sprawie niniejszej zarzuty podniesione w zażaleniu na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 7 września 2006 r. zostały wcześniej zawarte w sprzeciwie od postanowienia wydanego przez referendarza sadowego. Pomimo tego jednak Sąd I instancji rozpoznając po wniesionym sprzeciwie ponownie sprawę przyznania skarżącemu prawa pomocy nie odniósł się w ogóle w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia z dnia 7 września 2006 r. do argumentów strony wskazujących na to, że zgromadzone oszczędności są środkami zapewniającymi normalne funkcjonowanie i bezpieczeństwo niepełnosprawnego dziecka. Należy podnieść przy tym, iż jeżeli w ocenie Sądu oświadczenie strony zawarte we wniosku okazałoby się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budziłoby wątpliwości to zgodnie z art. 255 powołanej wyżej ustawy strona na wezwanie Sądu jest obowiązana złożyć, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W niniejszej sprawie Sąd z tego uprawnienia nie skorzystał. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ponownie rozpoznając sprawę przyznania prawa pomocy powinien więc wyjaśnić czy skarżący jest w stanie uiścić wymagane koszty sądowe oraz wynająć adwokata bez zagrożenia dla normalnego funkcjonowania niepełnosprawnego dziecka oraz jaki jest rzeczywisty koszt jego leczenia w tym sprzętu rehabilitacyjnego. Mając powyższe na uwadze Sąd na zasadzie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowił jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI