II GZ 196/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-04-29
NSAAdministracyjneŚredniansa
kara pieniężnaprzetwarzanie danychdane pasażerastraż granicznapostępowanie administracyjnewstrzymanie wykonania decyzjizażaleniebezprzedmiotowość postępowania

Naczelny Sąd Administracyjny umorzył postępowanie zażaleniowe dotyczące odmowy wstrzymania wykonania decyzji o karze pieniężnej, ponieważ sprawa została już rozstrzygnięta wyrokiem sądu pierwszej instancji.

Skarżąca spółka wniosła zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania decyzji o karze pieniężnej. Po wniesieniu zażalenia, WSA oddalił skargę spółki wyrokiem. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w tej sytuacji postępowanie zażaleniowe stało się bezprzedmiotowe i na tej podstawie umorzył postępowanie.

Sprawa dotyczy zażalenia spółki E. w D., Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Komendanta Głównego Straży Granicznej w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązku przetwarzania danych dotyczących przelotu pasażera. Spółka zarzucała sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, że wstrzymanie wykonania decyzji nie jest uzasadnione, mimo groźby znacznej szkody finansowej (800 tys. zł kar i towarzyszących kosztów). Jednakże, po wniesieniu zażalenia, WSA wydał wyrok oddalający skargę spółki. Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., uznał, że w związku z wydaniem wyroku przez sąd pierwszej instancji, postępowanie zażaleniowe stało się bezprzedmiotowe i na tej podstawie postanowił umorzyć postępowanie zażaleniowe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie zażaleniowe staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.

Uzasadnienie

Po wydaniu przez sąd pierwszej instancji orzeczenia kończącego postępowanie (wyroku), kompetencja do wstrzymania wykonania aktu administracyjnego przechodzi na sąd drugiej instancji (NSA) lub wygasa, a wniosek o wstrzymanie wykonania staje się bezprzedmiotowy. W konsekwencji, zażalenie na postanowienie w przedmiocie wstrzymania wykonania również staje się bezprzedmiotowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzono

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 161 § § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie zażaleniowe stało się bezprzedmiotowe po wydaniu wyroku przez sąd pierwszej instancji.

Odrzucone argumenty

Zażalenie na postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania powinno zostać rozpoznane merytorycznie mimo wydania wyroku przez WSA.

Godne uwagi sformułowania

Istotą ochrony tymczasowej (...) jest zabezpieczenie interesów strony skarżącej przez wstrzymanie wykonalności aktu administracyjnego do czasu zakończenia postępowania przed sądem. Zakończenie postępowania sądowoadministracyjnego przed sądem pierwszej instancji (...) powoduje, że sąd ten nie ma już uprawnienia do udzielenia ochrony tymczasowej. bezprzedmiotowe jest rozpoznawanie zażalenia na postanowienie w przedmiocie wstrzymania wykonania aktu lub czynności, a postępowanie wszczęte zażaleniem podlega umorzeniu.

Skład orzekający

Wojciech Kręcisz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania zażaleniowego w sytuacji, gdy sprawa została już rozstrzygnięta wyrokiem sądu pierwszej instancji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie zażalenie na postanowienie o wstrzymaniu wykonania zostało złożone po wydaniu wyroku przez sąd pierwszej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter proceduralny i dotyczy specyficznej sytuacji w postępowaniu sądowoadministracyjnym, co czyni ją interesującą głównie dla prawników procesowych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GZ 196/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-04-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-03-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Wojciech Kręcisz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Hasła tematyczne
Umorzenie postępowania
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 1860/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-11-05
II GSK 605/25 - Postanowienie NSA z 2025-11-18
II GZ 198/25 - Postanowienie NSA z 2025-04-29
II SA/Go 652/24 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 2025-07-09
Skarżony organ
Komendant Straży Granicznej
Treść wyniku
Umorzono postępowanie zażaleniowe
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 161 § 1 pkt 3, art. 61 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia E. w D., Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 sierpnia 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 1860/24 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi E. w D., Z. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 5 marca 2024 r. sygn. akt 2018-12-UAE-42-O w przedmiocie kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązku o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera postanawia: umorzyć postępowanie zażaleniowe.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 20 sierpnia 2024 r. sygn. akt VI SA/Wa 1860/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił E. w D., Z. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 5 marca 2024 r. nr 2018-12-UAE-42-O w przedmiocie kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązku o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła Skarżąca spółka, zaskarżając to postanowienie w całości oraz wnosząc o jego zmianę w ten sposób, aby wstrzymać jego wykonanie w całości, ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisu postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, że wstrzymanie wykonania decyzji nie jest uzasadnione tym, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, podczas gdy wykonanie decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody E., przede wszystkim z uwagi na bardzo wysoką łączną sumę kar nałożonych na E. (na kwotę 800 tys. zł), a także koszty towarzyszące ewentualnemu wyegzekwowaniu decyzji, jak również szkodę, jaką może ponieść E. w związku ze zwrotem wyegzekwowanych kar pieniężnych.
Po wniesieniu zażalenia, a przed jego przekazaniem do Naczelnego Sądu Administracyjnego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 5 listopada 2024 r. sygn. akt VI SA/Wa 1860/24 oddalił skargę spółki.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Z kolei art. 61 § 3 p.p.s.a. stanowi, że po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Istotą ochrony tymczasowej udzielanej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. jest zabezpieczenie interesów strony skarżącej przez wstrzymanie wykonalności aktu administracyjnego do czasu zakończenia postępowania przed sądem. Zakończenie postępowania sądowoadministracyjnego przed sądem pierwszej instancji wskutek wydania wyroku lub postanowienia powoduje, że sąd ten nie ma już uprawnienia do udzielenia ochrony tymczasowej, a w przypadku wniesienia skargi kasacyjnej kompetencja w tym zakresie przechodzi na Naczelny Sąd Administracyjny, co jednak wymaga złożenia przez stronę odrębnego wniosku (por. np. postanowienia NSA z: 3 października 2018 r. sygn. akt II GZ 325/18; 26 listopada 2021 r. sygn. akt II GZ 414/21).
Oznacza to, że po wydaniu przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji, bezprzedmiotowe jest rozpoznawanie przez ten sąd wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. W konsekwencji bezprzedmiotowe jest także rozpoznawanie zażalenia na postanowienie w przedmiocie wstrzymania wykonania aktu lub czynności, a postępowanie wszczęte zażaleniem podlega umorzeniu (por. postanowienia NSA z: 18 lipca 2018 r. sygn. akt II OZ 770/18; 13 listopada 2019 r. sygn. akt II GZ 261/19, 30 stycznia 2024 r. sygn. akt II GZ 499/23). W przypadku bowiem zasadności takiego zażalenia sąd pierwszej instancji nie miałby podstawy do ponownego rozpatrzenia wniosku strony skarżącej.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy – i podzielając pogląd wyrażony m. in. w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 marca 2025 r. sygn. akt II GZ 134/25 wydany na gruncie tożsamego stanu faktycznego – wobec oddalenia skargi skarżącej spółki przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, przedmiotowe postępowanie zażaleniowe przed Naczelnym Sądem Administracyjnym należy umorzyć z powodu jego bezprzedmiotowości.
Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 193 i art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI