II OZ 108/26

Naczelny Sąd Administracyjny2026-02-24
NSAbudowlaneŚredniansa
nadzór budowlanynakaz rozbiórkiwpis sądowykoszty sądowezażalenieNSAWSAprawo budowlanepostępowanie administracyjne

NSA oddalił zażalenia stron na zarządzenie WSA wzywające do uiszczenia wpisu od skargi, a zażalenia osób niebędących stronami postępowania odrzucił.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrywał zażalenia na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału WSA w Warszawie, które wzywało skarżących do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję o nakazie rozbiórki. Sąd uznał, że wpis został prawidłowo naliczony i wezwanie było zasadne. Zażalenia stron zostały oddalone, a zażalenia osób, które nie były adresatami zarządzenia, odrzucono jako niedopuszczalne.

Sprawa dotyczyła zażaleń wniesionych na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII WSA w Warszawie, które wzywało skarżących K.P. i D.K. do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od skargi na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nakazu rozbiórki. Sąd pierwszej instancji ustalił wpis w kwocie 500 zł, zgodnie z przepisami dotyczącymi spraw z zakresu budownictwa i architektury. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenia K.P. i R.P. oraz D.K. i D.K. na to zarządzenie. Sąd uznał, że wpis został prawidłowo naliczony i wezwanie do jego uiszczenia było zasadne w świetle przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz rozporządzenia w sprawie wysokości wpisu. Argumenty dotyczące sytuacji finansowej skarżących nie mogły wpłynąć na ocenę legalności zarządzenia, a kwestie te miały być rozpatrywane w odrębnym postępowaniu w przedmiocie prawa pomocy. Sąd wskazał, że WSA odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W konsekwencji, zażalenia K.P. i D.K. zostały oddalone. Natomiast zażalenia D.K. i R.P. zostały odrzucone jako niedopuszczalne, ponieważ osoby te nie były adresatami zaskarżonego zarządzenia, a prawo do wniesienia zażalenia na zarządzenie przewodniczącego w przedmiocie kosztów sądowych przysługuje stronie, która nie wnosi środka odwoławczego co do istoty sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, zażalenie takie jest niedopuszczalne i podlega odrzuceniu.

Uzasadnienie

Zgodnie z przepisami PPSA, zażalenie na zarządzenie przewodniczącego przysługuje w określonych przypadkach, a jego dopuszczalność może wynikać z przyczyn podmiotowych, np. gdy zostało wniesione przez osobę niebędącą adresatem zarządzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

Ppsa art. 230 § 1 i 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 220 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

rozp. RM 2003 art. 2 § 3 pkt 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Ppsa art. 194 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 198

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 227 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 197 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 178

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenia D.K. i R.P. są niedopuszczalne, ponieważ nie były adresatami zarządzenia. Wpis sądowy został prawidłowo naliczony zgodnie z przepisami. Kwestie finansowe strony nie wpływają na legalność zarządzenia o wezwaniu do wpisu.

Odrzucone argumenty

Argumenty dotyczące sytuacji finansowej skarżących (choć nie były adresatami zarządzenia w przypadku R.P. i D.K.). Argumenty dotyczące zgodności z prawem zaskarżonej decyzji MWINB (nie miały znaczenia dla oceny zarządzenia o wpisie).

Godne uwagi sformułowania

zażalenia D.K. i R.P. podlegają odrzuceniu jako niedopuszczalne zażalenia skarżących nie zasługują na uwzględnienie i podlegają oddaleniu zażalenia złożone w niniejszej sprawie przez D.K. i R.P. [...] są niedopuszczalne i podlegają odrzuceniu, ponieważ osoby te nie były adresatami tego zarządzenia.

Skład orzekający

Robert Sawuła

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność wnoszenia zażaleń przez osoby niebędące stronami postępowania oraz kwestie związane z naliczaniem i obowiązkiem uiszczania wpisów sądowych w sprawach administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i rodzaju zarządzenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma znaczenie praktyczne dla prawników procesowych, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji, co ogranicza jej zainteresowanie dla szerszej publiczności.

Dane finansowe

WPS: 500 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 108/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-02-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-01-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Robert Sawuła /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 2209/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2025-05-16
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Odrzucono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 230 § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Dnia 24 lutego 2026 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Robert Sawuła, , , po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażaleń K.P. i R.P. oraz D.K. i D.K. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 grudnia 2025 r., VII SA/Wa 2209/24 o wezwaniu K.P. i D.K. do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi K.P. i D.K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 lipca 2025 r. Nr 740/2025 w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: 1. oddalić zażalenia K.P. i D.K., 2. odrzucić zażalenia D.K. i R.P.
Uzasadnienie
K.P. i D.K. wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej: WSA) w Warszawie skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (MWINB) z 8 lipca 2025 r. Nr 740/2025 w przedmiocie nakazu rozbiórki.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VII WSA w Warszawie z 4 grudnia 2025 r. wezwano K.P. i D.K. do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od skargi na ww. decyzję MWINB w kwocie 500 zł, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2021, poz. 535 ze zm., rozp. RM 2003).
K.P. i R.P. oraz D.K. i D.K. wnieśli zażalenia na ww. zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII. W uzasadnieniu zażaleń zawarto argumentację odnoszącą się do problemów finansowych, do zgodności z prawem zaskarżonej decyzji MWINB oraz wnioskując o zawieszenie postępowania administracyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenia skarżących nie zasługują na uwzględnienie i podlegają oddaleniu. Z kolei zażalenia wniesione przez D.K. i R.P. podlegają odrzuceniu jako niedopuszczalne.
Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2026, poz. 143, Ppsa) od skargi pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Stosownie do treści art. 220 § 3 Ppsa skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Stosownie zaś do § 2 ust. 3 pkt 1 rozp. RM 2003 wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności wynosi w sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu budownictwa i architektury – 500 zł.
Skoro przedmiotem skargi w niniejszej sprawie wniesionej przez obie skarżące jest decyzja organu nadzoru budowlanego dotycząca rozbiórki obiektu budowlanego, skarżące zasadnie zostały wezwane do uiszczenia solidarnie należnego wpisu, którego wysokość ustalona została zgodnie z obowiązującymi przepisami. Ponadto za prawidłową należy uznać podstawę prawną wezwania do uiszczenia żądanego wpisu od skargi, termin wykonania obowiązku i konsekwencje nieuiszczenia opłaty sądowej.
Na ocenę prawidłowości zaskarżonego zarządzenia nie mogły mieć wpływu argumenty zażaleń odwołujące się do sytuacji finansowej skarżących. Na obecnym etapie postępowania badaniu podlega zarządzenie o wezwanie do uiszczenia wpisu oceniane wyłącznie pod względem legalności. Podnoszone przez skarżące względy możliwości płatniczych będą natomiast brane pod uwagę w toku postępowań incydentalnych w zakresie prawa pomocy zainicjowanych wnioskami zawartymi w zażaleniach, co pozostaje jednak bez wpływu na prawidłowość kwestionowanego rozstrzygnięcia. Zdarzeniem, które zwalnia stronę od obowiązku uiszczenia wpisu jest złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ewentualne zakończenie postępowania w przedmiocie prawa pomocy w sposób korzystny dla skarżącego. W niniejszej sprawie wnioski takie zostały złożone wraz z zażaleniami i zostaną rozpatrzone w odrębnym postępowaniu. Jednakże okoliczność ta nie czyni wadliwym zaskarżonego zarządzenia. Nadto, WSA w Warszawie postanowieniem z 4 grudnia 2025 r. sygn. VII SPP/Wa 474/25 utrzymał w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego tego sądu z 3 listopada 2025 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
W związku z powyższym zażalenia skarżących należało oddalić.
Odnosząc się zaś do zażaleń wniesionych przez D.K. i R.P. wskazać należy, że zgodnie z art. 194 § 1 Ppsa zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia enumeratywnie wymienione w tym przepisie. Na podstawie art. 198 Ppsa przepis ten ma zastosowanie także do zarządzeń przewodniczącego, jeżeli ustawa przewiduje wniesienie zażalenia. Zgodnie natomiast z art. 227 § 1 Ppsa zażalenie przysługuje na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy.
Zgodnie zaś z art. 197 § 2 Ppsa do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 Ppsa przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Niedopuszczalność może natomiast wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem zarządzenia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego zarządzenia – w tym przypadku wyłącznie skarżące.
Tym samym zażalenia złożone w niniejszej sprawie przez D.K. i R.P. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII WSA w Warszawie z 4 grudnia 2025 r. wzywające skarżące do uiszczenia solidarnie wpisu od skargi są niedopuszczalne i podlegają odrzuceniu, ponieważ osoby te nie były adresatami tego zarządzenia.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Ppsa, orzekł jak w punkcie 1. W punkcie 2. postanowienia orzeczono na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 Ppsa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI