II OZ 1052/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił zażalenie na odmowę przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że inwestycje w gospodarstwo rolne i spłata kredytów nie świadczą o pogorszeniu sytuacji materialnej.
NSA rozpoznał zażalenie M. F. na postanowienie WSA odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący nie wykazał trudnej sytuacji majątkowej, posiadając dom, gospodarstwo rolne i osiągając wysokie dochody. NSA oddalił zażalenie, stwierdzając, że inwestycje w gospodarstwo i spłata kredytów nie oznaczają pogorszenia sytuacji materialnej i nie mogą mieć priorytetu nad kosztami sądowymi.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie M. F. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, które odmówiło przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. Sąd pierwszej instancji uzasadnił odmowę brakiem przekonującego wykazania trudnej sytuacji majątkowej przez skarżącego, wskazując na posiadanie przez niego domu, dużego gospodarstwa rolnego z wysokimi dochodami, a także na fakt, że inwestycje w rozwój gospodarstwa i spłata kredytów nie świadczą o pogorszeniu jego sytuacji materialnej. NSA, rozpoznając zażalenie, podkreślił, że sprawa dotycząca prawa pomocy była już prawomocnie rozstrzygnięta. Zgodnie z art. 165 P.p.s.a., postanowienia te mogą być zmienione w przypadku zmiany okoliczności, jednakże w przypadku prawa pomocy, zmiany te musiałyby uzasadniać jego przyznanie, np. poprzez pogorszenie sytuacji materialnej wnioskodawcy. NSA stwierdził, że skarżący nie wykazał takiej zmiany, a inwestycje w gospodarstwo rolne i spłata kredytów nie mogą być traktowane jako okoliczności uzasadniające zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż strona musiała liczyć się z koniecznością ich spłaty.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, inwestycje w rozwój gospodarstwa rolnego poprzez zakup nieruchomości i maszyn rolniczych nie świadczą o pogorszeniu sytuacji materialnej, a jedynie o zamianie środków płatniczych na inne dobra. Spłata kredytów również nie może być traktowana jako okoliczność uzasadniająca zwolnienie od kosztów, gdyż strona podejmując decyzję o ich zaciągnięciu musiała liczyć się z koniecznością ich spłaty.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że inwestycje w gospodarstwo rolne nie prowadzą do wyzbycia się majątku, a jedynie do jego transformacji. Podobnie, konieczność spłaty kredytów nie może mieć priorytetu nad kosztami sądowymi.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (4)
Główne
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Tekst jednolity.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 165
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylone lub zmienione wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 197 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Inwestycje w gospodarstwo rolne i spłata kredytów nie świadczą o pogorszeniu sytuacji materialnej. Konieczność spłaty kredytów nie ma priorytetu nad kosztami sądowymi. Brak wykazania istotnej zmiany okoliczności uzasadniającej przyznanie prawa pomocy po prawomocnym odmówieniu.
Odrzucone argumenty
Znaczne wydatki na rozwój gospodarstwa rolnego związane z zakupem nieruchomości i maszyn rolniczych uzasadniają przyznanie prawa pomocy.
Godne uwagi sformułowania
nie można w szczególności uznać, że inwestycja finansowa w rozwój prowadzonego gospodarstwa rolnego poprzez zakup nieruchomości rolnych oraz maszyn rolniczych wskazuje na pogorszenie sytuacji materialnej. Inwestycje poczynione przez skarżącego nie doprowadziły do wyzbycia się majątku, a jedynie do zamiany środków płatniczych na inne dobra materialne. Również spłata kredytów nie może być okolicznością uzasadniającą zwolnienie od kosztów sądowych. Podejmując bowiem decyzję o ich zaciągnięciu strona musiała też liczyć się z koniecznością ich spłaty. Konieczność spłaty zaciągniętych zobowiązań kredytowych nie może mieć priorytetu zapłaty przed ponoszeniem kosztów sądowych.
Skład orzekający
Paweł Miładowski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy, w szczególności oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy prowadzącego gospodarstwo rolne i ponoszącego wydatki inwestycyjne lub związane ze spłatą kredytów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawcy i oceny jego sytuacji majątkowej w kontekście prowadzonej działalności rolniczej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o prawie pomocy i kryteriów oceny sytuacji majątkowej, co jest istotne dla prawników procesowych. Pokazuje, jak sąd ocenia inwestycje i zobowiązania finansowe w kontekście kosztów sądowych.
“Czy inwestycje w ziemię i maszyny rolnicze to droga do zwolnienia z kosztów sądowych? NSA odpowiada.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OZ 1052/13 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2013-11-22 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2013-11-08 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Paweł Miładowski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6139 Inne o symbolu podstawowym 613 Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane II OZ 1101/11 - Postanowienie NSA z 2011-11-24 II OZ 1102/11 - Postanowienie NSA z 2011-11-24 II OZ 1103/11 - Postanowienie NSA z 2011-11-24 II OZ 1104/11 - Postanowienie NSA z 2011-11-24 II OZ 1105/11 - Postanowienie NSA z 2011-11-24 II OZ 1106/11 - Postanowienie NSA z 2011-11-24 II OZ 383/12 - Postanowienie NSA z 2012-05-15 II OZ 384/12 - Postanowienie NSA z 2012-05-15 II OZ 385/12 - Postanowienie NSA z 2012-05-15 II OZ 386/12 - Postanowienie NSA z 2012-05-15 II OZ 387/12 - Postanowienie NSA z 2012-05-15 II OZ 388/12 - Postanowienie NSA z 2012-05-15 II OZ 389/12 - Postanowienie NSA z 2012-05-15 II OZ 390/12 - Postanowienie NSA z 2012-05-15 II OZ 391/12 - Postanowienie NSA z 2012-05-15 II OZ 392/12 - Postanowienie NSA z 2012-05-15 II OZ 687/12 - Postanowienie NSA z 2012-08-31 II OZ 382/12 - Postanowienie NSA z 2012-05-15 IV SA/Po 803/11 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2013-04-25 II OSK 780/14 - Postanowienie NSA z 2015-10-28 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono zażalenie Powołane przepisy Dz.U. 2012 poz 270 art 165 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. F. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 września 2013 r., sygn. akt IV SA/Po 803/11 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym – zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L. F. i M. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia [...] maja 2011 r., nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia postanawia: oddalić zażalenie. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 17 września 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił M. F. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym – zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L. F. i M. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia [...] maja 2011 r., w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżący nie wykazał w przekonujący sposób swej trudnej sytuacji majątkowej, która uniemożliwiłaby Jemu w sposób obiektywny uiszczenie wpisu od złożonej skargi w kwocie 100,00 zł. Ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i synem. Sąd wskazał również, że skarżący jest właścicielem domu o wielkości 150 m2, 92-hektarowego gospodarstwa rolnego, stodoły, garaży, obory. Z prowadzonego gospodarstwa rolnego skarżący uzyskuje według przelicznika miesięczny dochód w wysokości 8.500 zł. Skarżący wskazując na zaciągnięte kredyty, budowę infrastruktury gospodarstwa rolnego, w żaden sposób nie uprawdopodobnił ponoszonych w tym przedmiocie wydatków. W dalszej części uzasadnienia postanowienia podniesiono także, że skarżący w trakcie prowadzonego postępowania złożył już wniosek o przyznanie prawa pomocy i postanowieniem z 15 maja 2012 r., sygn. akt II OZ 389/12 (k. 461-464 akt sądowych), NSA oddalił zażalenie od powyższego postanowienia. Skarżący nie wykazał we wniosku rozpoznawanym w niniejszej sprawie w dostateczny sposób, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, a tym samym brak było podstaw do przyznania mu prawa pomocy. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł M. F. wskazując, że podniósł znaczne wydatki na rozwój prowadzonego przez siebie gospodarstwa rolnego związane m.in. z zakupem nieruchomości oraz odpowiednich maszyn rolniczych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Słusznie zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji, że sprawa z wniosku skarżącego o udzielenie prawa pomocy została prawomocnie rozstrzygnięta postanowieniem sądu z dnia 6 marca 2013 r. , którym odmówiono przyznania skarżącemu prawa pomocy i od którego zażalenie rozpoznał Naczelny Sąd Administracyjny nie znajdując podstaw do przyznania prawa pomocy (postanowienie NSA z 15 maja 2012 r., sygn. akt II OZ 389/12). Postanowienia w przedmiocie prawa pomocy należą do tzw. postanowień niekończących postępowania w sprawie, które zgodnie z treścią art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) mogą być uchylone lub zmienione wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W przypadku sprawy dotyczącej przyznania prawa pomocy, którego przyznania wskazanym powyżej postanowieniem prawomocnie odmówiono, zmiany uzasadniające odmienne rozstrzygnięcie musiałyby być tego rodzaju, żeby w ich świetle przyznanie prawa pomocy stało się uzasadnione. Musiałyby to zatem być zmiany polegające na pogorszeniu sytuacji materialnej wnioskodawcy i okoliczności te musiałyby być wykazane przez zainteresowanego. Tymczasem skarżący składając kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy nie wykazał, aby jego sytuacja majątkowa uległa takiemu pogorszeniu uzasadniającej odmienne rozstrzygnięcie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Nie można w szczególności uznać, że inwestycja finansowa w rozwój prowadzonego gospodarstwa rolnego poprzez zakup nieruchomości rolnych oraz maszyn rolniczych wskazuje na pogorszenie sytuacji materialnej. Inwestycje poczynione przez skarżącego nie doprowadziły do wyzbycia się majątku, a jedynie do zamiany środków płatniczych na inne dobra materialne. Nie można zatem mówić o pogorszeniu sytuacji majątkowej skarżącego. Również spłata kredytów nie może być okolicznością uzasadniającą zwolnienie od kosztów sądowych. Podejmując bowiem decyzję o ich zaciągnięciu strona musiała też liczyć się z koniecznością ich spłaty. Konieczność spłaty zaciągniętych zobowiązań kredytowych nie może mieć priorytetu zapłaty przed ponoszeniem kosztów sądowych. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił zażalenie oddalić.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI