II OZ 1048/11

Naczelny Sąd Administracyjny2011-11-04
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocywpis sądowykoszty postępowaniasądy administracyjnezażalenieprawo budowlaneskarżącyNSAWSA

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA w Warszawie o przyznaniu prawa pomocy w zakresie częściowym, uznając, że skarżący są w stanie ponieść część kosztów postępowania.

Skarżący D.W. i M.W. domagali się przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie, jednak WSA przyznał je jedynie częściowo, zwalniając ich z części wpisów sądowych i opłat, a także ustanawiając pełnomocnika z urzędu. W zażaleniu skarżący argumentowali, że konieczność poniesienia jakichkolwiek kosztów pozbawia ich prawa do obrony. NSA oddalił zażalenie, stwierdzając, że łączny dochód skarżących z emerytur (2453 zł) nie uzasadnia przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie, a przyznany zakres jest już bardzo szeroki.

Sprawa dotyczyła zażalenia D. W. i M. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które przyznało im prawo pomocy w zakresie częściowym. Prawo pomocy obejmowało zwolnienie od wpisu sądowego od skargi (200 zł), ewentualnego wpisu od skargi kasacyjnej (100 zł), ewentualnej opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie został oddalony. Skarżący domagali się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, argumentując, że konieczność poniesienia jakichkolwiek kosztów sądowych pozbawia ich prawa do obrony i sprawiedliwego wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, uznając, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Sąd podkreślił, że prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stanowiącą odstępstwo od zasady odpłatności postępowania. Przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie wymaga wykazania obiektywnej niemożności poniesienia jakichkolwiek kosztów. W ocenie NSA, łączny dochód skarżących z emerytur w kwocie 2453 zł miesięcznie nie uzasadnia przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Sąd wskazał, że przyznany przez WSA zakres pomocy jest już bardzo szeroki i partycypowanie w pozostałych kosztach nie przekroczy możliwości finansowych skarżących.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, taki dochód nie uzasadnia przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie, ponieważ skarżący są w stanie ponieść część kosztów postępowania.

Uzasadnienie

Prawo pomocy jest instytucją wyjątkową. Przyznanie go w pełnym zakresie wymaga wykazania obiektywnej niemożności poniesienia jakichkolwiek kosztów. Dochód z emerytur w kwocie 2453 zł nie spełnia tego kryterium, a przyznany częściowo zakres pomocy jest już znaczący.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 246 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, wymagając wykazania niemożności poniesienia jakichkolwiek kosztów.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje postępowanie w przedmiocie zażalenia.

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje postępowanie w przedmiocie zażalenia.

p.p.s.a. art. 199

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wyraża ogólną zasadę odpłatności postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dochód skarżących z emerytur w kwocie 2453 zł nie uzasadnia przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie. Przyznany przez WSA zakres prawa pomocy jest szeroki i partycypowanie w pozostałych kosztach nie przekroczy możliwości finansowych skarżących.

Odrzucone argumenty

Postanowienie WSA o przyznaniu prawa pomocy w zakresie częściowym jest niesprawiedliwe i pozbawia skarżących prawa do obrony. Konieczność poniesienia jakichkolwiek kosztów sądowych pozbawia skarżących prawa do obrony i sprawiedliwego wyroku.

Godne uwagi sformułowania

prawo pomocy [...] jest instytucją wyjątkową, stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasady odpłatności postępowania prawo pomocy w zakresie całkowitym [...] może być przyznane wówczas, gdy osoba o nie wnioskująca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.

Skład orzekający

Jerzy Siegień

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w kontekście dochodów z emerytur."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji finansowej skarżących i ogólnych zasad przyznawania prawa pomocy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z prawem pomocy, która jest ważna dla prawników procesowych, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych rozstrzygnięć.

Dane finansowe

WPS: 200 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 1048/11 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2011-11-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-10-14
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Siegień /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 855/11 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2013-04-16
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 246 par. 1 pkt 1 oraz art. 184 w zw. z art. 197 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia del. WSA Jerzy Siegień po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. W. i M. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 sierpnia 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 855/11 o przyznaniu D. W. i M. W. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym: zwolnienie od wpisu sądowego od skargi w wysokości 200,00 złotych, ewentualnego wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w wysokości 100,00 złotych, ewentualnej opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz ustanowienie adwokata, a także o oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie w sprawie ze skargi D. W. i M. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2011 r. znak : [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 25 sierpnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyznał D. W. i M. W. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym: zwolnienie od wpisu sądowego od skargi w wysokości 200,00 złotych, ewentualnego wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w wysokości 100,00 złotych, ewentualnej opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz ustanowił pełnomocnika z urzędu.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że prawo pomocy, uregulowane w art. 243 i przepisach następnych ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a", jest instytucją wyjątkową, stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasady odpłatności postępowania wyrażonej w art. 199 p.p.s.a. Prawo pomocy w zakresie całkowitym, jakiego domagali się skarżący, może być przyznane wówczas, gdy osoba o nie wnioskująca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Tymczasem skarżący uzyskują stały dochód z tytułu emerytur w wysokości 2453 zł. W tych okolicznościach Sąd uznał, że skarżący są w stanie częściowo ponieść koszty związane z postępowaniem w sprawie.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący żądali przyznania im prawa pomocy w zakresie całkowitym, wskazując, że zaskarżone postanowienie jest niesprawiedliwe, bowiem wynikająca z treści jego rozstrzygnięcia konieczność poniesienia kosztów sądowych, w przypadku wniesienia w sprawie zażalenia, pozbawia skarżących prawa do obrony i sprawiedliwego wyroku.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.
Ze złożonego przez skarżących wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika natomiast, że D. W. i M. W. prowadzą wspólne gospodarstwo domowe i uzyskują comiesięczny, łączny dochód w kwocie 2453 zł z tytułu emerytur. Powyższa sytuacja finansowa nie wskazuje na zasadność przyznania skarżącym prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ nie mieści się w dyspozycji przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Wskazać należy, że przyznany zaskarżonym postanowieniem zakres prawa pomocy jest bardzo szeroki, bowiem obejmuje: zwolnienie z wpisu od skargi, ewentualnego wpisu od skargi kasacyjnej i ewentualnej opłaty kancelaryjnej za sporządzenia uzasadnienia wyroku Sądu pierwszej instancji, a także ustanowienie pełnomocnika z urzędu, zaś ustalony obowiązek partycypowania w kosztach sądowych stanowić będzie wydatek nieprzekraczający możliwości finansowych skarżących.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI