II OZ 1035/07

Naczelny Sąd Administracyjny2007-10-18
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocyzwolnienie od kosztów sądowychsądy administracyjnezagospodarowanie przestrzennezażalenieskarżącyNSAWSA

NSA oddalił zażalenie na odmowę przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że skarżący posiada wystarczające dochody i majątek.

Skarżący J. K. złożył zażalenie na postanowienie WSA we Wrocławiu odmawiające mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. WSA uzasadnił odmowę dochodami i posiadanym majątkiem skarżącego. NSA, analizując przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, potwierdził, że prawo pomocy przysługuje osobom w trudnej sytuacji materialnej, które nie są w stanie ponieść kosztów bez uszczerbku dla utrzymania. Stwierdził, że skarżący, posiadając dochody i majątek, nie spełnia tych kryteriów, a jego zażalenie nie zawierało argumentów podważających rozstrzygnięcie WSA.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 sierpnia 2007 r., które odmówiło skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Sąd I instancji uzasadnił swoją decyzję wysokością miesięcznego dochodu skarżącego i jego żony, a także posiadanym przez niego majątkiem, w tym oszczędnościami, akcjami i samochodem. WSA podkreślił, że instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy i jest przeznaczona dla osób w stanie ubóstwa, które nie posiadają środków do życia. Zdaniem WSA, skarżący nie wykazał takich okoliczności. Naczelny Sąd Administracyjny, odwołując się do art. 246 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wskazał, że prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Podkreślono, że przepisy te mają zastosowanie do osób nieosiągających dochodów lub osiągających dochód wybitnie niski, a także do tych, którzy mimo starań nie mogą poczynić oszczędności. NSA zaznaczył, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, dla których koszty sądowe stanowiłyby faktyczne ograniczenie prawa do sądu. W analizowanej sprawie, wobec dochodów skarżącego i jego żony oraz posiadanych przez niego oszczędności, akcji i samochodu, NSA uznał, że nie można przyjąć, iż skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Ponadto, NSA zauważył, że skarżący w zażaleniu nie odniósł się do meritum postanowienia WSA ani nie przedstawił argumentów podważających jego rozstrzygnięcie. W konsekwencji, zażalenie zostało uznane za niezasadne i oddalone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych przysługuje osobie fizycznej tylko wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co oznacza sytuację ubóstwa lub braku środków do życia mimo starań.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że prawo pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przeznaczone dla najuboższych. Analiza dochodów i majątku skarżącego wykazała, że nie znajduje się on w sytuacji uzasadniającej zwolnienie od kosztów sądowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 246 § 1 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 245 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 198

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego w zażaleniu nie odniosła się do istoty zaskarżonego postanowienia i nie przedstawiła argumentów podważających rozstrzygnięcie Sądu Wojewódzkiego.

Godne uwagi sformułowania

instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy prawo pomocy ma służyć najuboższym

Skład orzekający

Marzenna Linska-Wawrzon

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w kontekście posiadanych przez stronę dochodów i majątku."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i nie stanowi przełomu w orzecznictwie, ale utrwala standardową wykładnię przepisów o prawie pomocy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z prawem pomocy, która jest ważna dla praktyków, ale nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych rozstrzygnięć.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OZ 1035/07 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2007-10-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-09-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Marzenna Linska-Wawrzon /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6159 Inne o symbolu podstawowym 615
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
II SA/Wr 38/06 - Postanowienie WSA we Wrocławiu z 2006-08-31
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 246 par. 1 pkt 2, art. 245 par. 3, art. 124 w zw. z aart. 197 par. 2 i art. 198
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia del. WSA Marzenna Linska - Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 18 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 sierpnia 2007 r. sygn. akt II SA/Wr 38/06 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. K. na uchwałę Rady Miejskiej w L. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przystąpienia do sporządzenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta L. postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2007 r. odmówił J. K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał na wysokość osiąganego przez skarżącego miesięcznego dochodu (... zł), posiadany majątek (tj. akcje, oszczędności w kwocie (...) zł oraz samochód) i w oparciu o te okoliczności stwierdził, iż nie stanowią one podstawy uzasadniającej przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Sąd zwrócił uwagę, iż instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy i jest stosowany w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem np. bezrobotnych bez prawa do zasiłku, lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia. Zdaniem Sądu takie okoliczności wobec skarżącego nie występują.
Na powyższe postanowienie zażalenie złożył skarżący.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej zwanej p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym może obejmować zwolnienie od kosztów sądowych (§ 3 art. 245 p.p.s.a.).
Należy podkreślić, iż co do zasady, prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. Tak więc przepisy o prawie pomocy mają zastosowanie wyłącznie do osób, które mimo największych starań nie mogą poczynić oszczędności i ponieść kosztów postępowania sądowego.
Również w literaturze zwraca się uwagę, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H. Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36,39).
Należy także pamiętać, że w postępowaniu w sprawie przyznania prawa pomocy badaniu podlega nie tylko dochód wnioskodawcy, ale także posiadany majątek.
Z ustaleń poczynionych przez Sąd I instancji wynika, iż miesięczny dochód skarżącego i jego żony wynosi (...) zł (brutto). J. K. posiada także oszczędności w wysokości (...) zł, akcje oraz samochód. W tej sytuacji nie sposób przyjąć, iż skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zaznaczyć przy tym należy, że skarżący w zażaleniu nie odniósł się do istoty zaskarżonego postanowienia i nie przedstawił żadnych argumentów, które mogłyby podważyć rozstrzygnięcie Sądu Wojewódzkiego.
Trafnie Sąd I instancji ustalił, że skarżący nie jest z mocy ustawy zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych.
Reasumując, zażalenie jako niezasadne, podlega oddaleniu.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 i 198 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI