II OZ 749/25

II OZ 749/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-07-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-04-18
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Tomasz Bąkowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Odrzucenie zażalenia
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Odrzucono zażalenia
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 178, art. 194 § 1, art. 252 § 3, art. 258 § 1 i 2, art. 260
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Bąkowski po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażaleń D.K. oraz K.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 stycznia 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 382/24 utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2024 r. w sprawie ze skargi D.K. oraz K.P. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 lutego 2024 r., nr 256/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: odrzucić zażalenia.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 15 stycznia 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 382/24, utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego w sprawie ze skargi D.K. oraz K.P. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 6 lutego 2024 r., nr 256/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia.
Wymienionym wyżej postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny na skutek sprzeciwu wniesionego przez D.K. utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z 26 listopada 2024 r. o odmowie przyznania D.K. prawa pomocy.
Pismem z 27 stycznia 2025 r. (zatytułowanym jako "skarga kasacyjna") D.K. oraz K.P. wniosły zażalenia na powyższe postanowienie.
W uzasadnieniu podniesiono argumentację wskazującą na niezasadność odmowy udzielenia pomocy i zwolnienia z kosztów sądowych oraz kwestionującą czynności organu wskazując na zasadność wniesionej skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenia podlegają odrzuceniu.
Stosownie do treści art. 258 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: "p.p.s.a."), czynności w zakresie przyznania prawa pomocy wykonuje referendarz sądowy.
Zgodnie z art. 260 p.p.s.a., wniesienie sprzeciwu od zarządzeń lub postanowień referendarza sądowego, wymienionych w art. 258 § 2 pkt 6-8 p.p.s.a. (zarządzenia o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, postanowienia o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy oraz o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy, a także postanowienia o przyznaniu zawodowemu pełnomocnikowi wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy), nie powoduje automatycznej utraty mocy takiego orzeczenia, ale stosownie do art. 260 § 2 p.p.s.a., wstrzymuje jego wykonalność. Sprzeciw jest rozpoznawany przez wojewódzki sąd administracyjny, który w takich przypadkach orzeka jako sąd II instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu, co oznacza, że od postanowień wojewódzkiego sądu administracyjnego wydanych w tych sprawach nie przysługują już środki prawne do Naczelnego Sądu Administracyjnego (M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. IX, Warszawa 2024, art. 260).
Od prawomocnego postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie referendarza sądowego w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy nie przysługuje żaden środek odwoławczy. Ani bowiem w art. 194 § 1 p.p.s.a., ani w żadnym innym przepisie tej ustawy, nie przewidziano możliwości wniesienia zażalenia bądź też sprzeciwu od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego wydanego na podstawie art. 260 p.p.s.a.
Podnoszone w zażaleniu okoliczności związane z sytuacją życiową, prowadzonymi postępowaniami oraz ponowna argumentacja w zakresie udzielenia prawa pomocy nie podlegały rozpoznaniu merytorycznemu w niniejszym postępowaniu, gdyż nie mają one wpływu na ocenę zasadności odrzucenia niedopuszczalnego zażalenia.
Zgodnie z art. 252 § 3 p.p.s.a., zażalenie na postanowienie w przedmiocie prawa pomocy przysługuje wyłącznie wnioskodawcy. Oznacza to, że zażalenie na postanowienie w przedmiocie prawa pomocy wydane w stosunku do D.K. mogła wnieść tylko sama wnioskodawczyni (jak w niniejszym przypadku – D.K.). W związku z tym, skoro K.P. nie była wnioskodawcą w tej sprawie, to wniesione przez nią zażalenie było niedopuszczalne i również z tej przyczyny podlegało odrzuceniu.
Na podstawie art. 197 § 2 p.p.s.a., do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2, zatem stosownie do art. 178 p.p.s.a., skarga kasacyjna podlega odrzuceniu, gdy została wniesiona po upływie terminu lub stała się z innych przyczyn niedopuszczalna, jak również gdy posiada braki, których strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.