II OW 93/05

II OW 93/05 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2006-04-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-12-19
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Stahl /sprawozdawca/
Maria Wiśniewska /przewodniczący/
Zdzisław Kostka
Symbol z opisem
6161 Lasy oraz zalesianie gruntów rolnych
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.15 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wiśniewska, Sędziowie NSA Zdzisław Kostka, Małgorzata Stahl (spr.), Protokolant Justyna Nawrocka, po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Starosty Tomaszowskiego o rozstrzygniecie sporu kompetencyjnego pomiędzy Starostą Tomaszowskim a Kierownikiem Powiatowego Biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Tomaszowie Mazowieckim w przedmiocie rozpatrzenia zgłoszenia właściciela o dokonaniu zalesienia gruntów rolnych postanawia wskazać Starostę Tomaszowskiego jako właściwego do rozpatrzenia zgłoszenia właściciela o dokonaniu zalesienia gruntów rolnych.
Uzasadnienie
Starosta Tomaszowski wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy nim a Kierownikiem Powiatowego Biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w sprawie rozpatrzenia zgłoszenia właściciela gruntów z dnia 30 października 2003 r. o dokonaniu zalesienia gruntów rolnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 15 listopada 2005 r. stwierdził swą niewłaściwość i przekazał sprawę Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu.
We wniosku Starosta Tomaszowski wyjaśnił, że decyzją z dnia 22 września 2003 r. wydaną na podstawie przepisów ustawy z dnia 8 czerwca 2001 r. o przeznaczeniu gruntów rolnych do zalesienia (Dz.U. Nr 73,poz.764 ze zm.)Starosta zezwolił właścicielowi gruntu na przeznaczenie gruntów rolnych do zalesienia. Następnie decyzją z dnia 14 czerwca 2004 r. stwierdził prowadzenie uprawy leśnej i brak uprawnień właściciela do uzyskania ekwiwalentu za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji rolniczej z uwagi na otrzymywanie renty( w myśl art.7 ust.6 pow. ustawy właściciel miał otrzymywać ekwiwalent do czasu nabycia prawa do emerytury lub renty, nie dłużej niż przez okres 20 lat).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznając odwołanie uchyliło wskazaną decyzję i umorzył postępowanie I instancji. Powodem uchylenia było wydanie decyzji bez podstawy prawnej, bo w dacie jej wydania straciła już moc, z dniem 15 stycznia 2004 r., ustawa z 8 czerwca 2001 r. na mocy art. 15 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej(Dz.U. Nr 229,poz.2273 ze zm.).Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznając skargę właściciela gruntu wyrokiem z dnia 22 czerwca 2005 r. uchylił zaskarżona decyzję organu odwoławczego i poprzedzającą ją decyzję Starosty. Sąd stwierdził, że w dacie wydawania decyzji II instancji obowiązywało już rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesienie gruntów rolnych objętych planem rozwoju obszarów wiejskich(Dz.U. Nr 187,poz. 1929), wydane na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. Rozporządzenie to przewiduje kilka rodzajów pomocy .W tej sytuacji organ odwoławczy winien uchylić decyzję wydaną bez podstawy prawnej i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania co otworzyłoby drogę do orzekania na podstawie nowych przepisów.
Analizując przepisy nowej ustawy Starosta ustalił , że właściwy do przyjęcia zgłoszenia i udzielania pomocy finansowej jest kierownik Powiatowego Biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa i postanowieniem z dnia 23 września 2005 r. jemu przekazał sprawę według właściwości.
Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Tomaszowie Mazowieckim postanowieniem 1/05 z dnia 13 października 2005 r. stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę według właściwości Staroście Tomaszowskiemu. Wyjaśnił, że jego właściwość dotyczy spraw wszczętych i prowadzonych na podstawie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. oraz rozporządzenia RM z 11 sierpnia 2004 r. Brak zatem podstaw do wydawania przez niego decyzji w sprawach w których zalesienie nastąpiło w oparciu o ustawę o przeznaczeniu gruntów rolnych do zalesienia z 2001 r. Podstawą taką nie jest przepis art.5 ustawy z 28 listopada 2003 r., bo zgodnie z jej art.1 określa ona zadania i właściwość organów w zakresie wspierania rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej określonych przepisami Unii Europejskiej oraz postanowieniami Traktatu akcesyjnego z 16 kwietnia 2003 r. Płatności realizowane na podstawie ustawy z dnia 8 czerwca 2001 r. finansowane były i są z innych Funduszy i w związku z tym nie ma do nich zastosowania ustawa z 28 listopada 2003 r. Ponadto płatności z Sekcji Gwarancji mogą być realizowane na podstawie planu rozwoju obszarów wiejskich zatwierdzonego przez Radę Ministrów i przyjętego przez Komisję. Dopiero wtedy Rada Ministrów mogła określić, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki i tryb udzielania pomocy na działania objęte planem, w tym na zalesienie oraz przestrzenny zasięg wdrażania tych działań, mając na względzie ustalenia dokonane z Komisją Europejską. Zgodnie z § 6 pow. rozporządzenia Kierownik Biura jest właściwy do przyznania pomocy wyłącznie w sprawach wszczętych w trybie i na zasadach w nim określonych. Podstawą właściwości Kierownika nie może być uchylenie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r.
Podobne stanowisko zajął Kierownik Powiatowego Biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w odpowiedzi na wniosek Starosty Tomaszowskiego w sprawie rozstrzygnięcia sporu kompetencyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.
W sprawie bezsporne jest że w dacie wydawania , w oparciu o zawiadomienie Kazimierza Świątka o wykonaniu zalesiania, przez Starostę Tomaszowskiego uchylonej później decyzji z dnia 14 czerwca 2004 r.nie obowiązywała już ustawa z dnia 8 czerwca 2001 r. o przeznaczeniu gruntów rolnych do zalesiania gruntów rolnych (Dz.U. Nr 73,poz.764 ze zm.).Została ona uchylona przepisem art.15 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej(Dz.U. Nr 229,poz.2273 ze zm.),który wszedł w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia tej ustawy.Przepisy przejściowe zawarte w tej ustawie nie mogą być uznane za wyczerpujące, nie odnoszą się bowiem do wszystkich sytuacji które były regulowane przepisami ustawy z dnia 8 czerwca 2001 r. Przepis art.14 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. stanowi, że do miesięcznego ekwiwalentu za wyłączenie gruntów z upraw rolnych i prowadzenie uprawy leśnej przyznanego przed dniem wejścia w życie tej ustawy na podstawie przepisów ustawy, o której mowa w art. 15, stosuje się zasady dotychczasowe.Także, zgodnie z ust.3 tego artykułu,do spraw w zakresie wyrażania zgody na przeznaczenie gruntu rolnego do zalesienia objętych przepisami ustawy z 2001 r. o przeznaczeniu gruntów rolnych do zalesienia, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Sprawa , której rozstrzygnięcia domaga się właściciel gruntów mieści się "pomiędzy " tymi dwiema uregulowanymi sytuacjami. Właściciel otrzymał już wcześniej zgodę, decyzją Starosty Tomaszowskiego z dnia 22 września 2003 r., na zalesienie gruntu , dokonał zalesienia i zgłosił je w celu otrzymania ekwiwalentu o jakim była mowa na gruncie ustawy z 2001 r.Z powołanych przepisów przejściowych wynika , że do spraw , wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną,w zakresie wyrażenia zgody na przeznaczenie gruntu do zalesienia stosuje się "stare "przepisy.Ta kwestia została już rozstrzygnięta, do rozstrzygnięcia pozostaje sprawa ewentualnego miesięcznego ekwiwalentu za wyłączenie gruntu z produkcji rolnej, przewidywanego przepisami "starej" ustawy. Skoro do ekwiwalentu za wyłączenie gruntów z upraw rolnych i prowadzenie uprawy leśnej, już przyznanego przed dniem wejścia w życie ustawy z 2003 r., stosuje się przepisy ustawy z 2001 r. o przeznaczeniu gruntów rolnych do zalesienia to przepisy tej ustawy mają także zastosowanie do sytuacji w której ekwiwalentu jeszcze nie przyznano a zgłoszono wykonanie zalesienia i wystąpiono o ten ekwiwalent. Ponieważ na gruncie przepisów tej ustawy organem właściwym do załatwiania spraw tego rodzaju był starosta to – do czasu ewentualnej zmiany regulacji prawnej - tę konkretną sprawę powinien załatwić Starosta Tomaszowski.
Potwierdzają tę tezę szczególne okoliczności, podniesione także przez Kierownika Powiatowego Biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, związane z zasadami i trybem przyznawania pomocy z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej , wynikające z ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. Z art. 14a tej ustawy wynika, że w r. 2004 rozporządzenie wykonawcze do niej, na podstawie art.3 ust.2 pkt 1,Rada Ministrów może wydać dopiero po przyjęciu projektu planu rozwoju obszarów wiejskich przez Komisję Europejską a wcześniej musi zatwierdzić ten projekt planu. Ustawa z 2003 r. określa zadania oraz właściwość jednostek organizacyjnych i organów w zakresie wspierania rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji. Pomoc finansowa , jaka przewidywała ustawa z 2001 r., udzielana była z innych środków i na innych zasadach.
W tej sytuacji należało, na podstawie art.15 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U. Nr 153,poz. 1270 ze zm,.) wskazać jako organ właściwy do rozpoznania sprawy Starostę Tomaszowskiego.