II OW 76/09

Naczelny Sąd Administracyjny2009-12-30
NSAAdministracyjneŚredniansa
spór kompetencyjnyegzekucja administracyjnaopłata za wyłączenie gruntów rolnychochrona gruntów rolnychPrezydent MiastaNaczelnik Urzędu SkarbowegoNSAprawo administracyjne

NSA rozstrzygnął spór kompetencyjny, wskazując Prezydenta Miasta P. jako organ właściwy do egzekucji opłat za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji.

Sprawa dotyczyła sporu kompetencyjnego między Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w P. a Prezydentem Miasta P. w kwestii egzekucji opłat rocznych za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji. Prezydent Miasta P. uznał się za właściwego do egzekucji, podczas gdy Naczelnik Urzędu Skarbowego twierdził, że to on powinien się tym zająć. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, rozstrzygnął spór na korzyść Prezydenta Miasta P.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrzył spór kompetencyjny dotyczący egzekucji należności z tytułu opłaty rocznej za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji. Spór toczył się pomiędzy Prezydentem Miasta P. a Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w P. Prezydent Miasta P. zwrócił się do NSA o wskazanie organu właściwego, argumentując, że Naczelnik Urzędu Skarbowego przekazał mu tytuł wykonawczy, uznając go za właściwego do egzekucji. Prezydent Miasta twierdził, że jest właściwy do ustalenia opłaty, ale nie do jej pobierania, które powinno należeć do organów dysponujących środkami Funduszu Ochrony Gruntów Rolnych. Naczelnik Urzędu Skarbowego z kolei wnosił o wskazanie Prezydenta Miasta jako organu właściwego, podnosząc, że pojęcie dysponowania środkami nie jest równoznaczne z pobieraniem należności i że Prezydent Miasta jest organem właściwym do ustalenia opłaty, a tym samym do jej egzekucji. NSA, powołując się na art. 19 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 5 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, uznał, że organ właściwy do ustalenia opłaty jest również właściwy do jej egzekucji. W związku z tym, że Prezydent Miasta P. jest organem właściwym do ustalenia opłaty rocznej za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji, NSA wskazał go jako organ właściwy do prowadzenia egzekucji tych należności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Prezydent Miasta P. jest organem właściwym do egzekucji należności z tytułu opłaty rocznej za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 19 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ gminy o statusie miasta jest organem egzekucyjnym właściwym do stosowania wszystkich środków egzekucyjnych (z wyjątkiem egzekucji z nieruchomości) w sprawach należności pieniężnych, dla których ustalania lub określania jest właściwy. Ponieważ Prezydent Miasta P. jest właściwy do ustalenia opłaty (art. 5 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych), jest on również właściwy do jej egzekucji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (6)

Główne

u.p.e.a. art. 19 § 1 i 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.o.g.r.l. art. 5 § ust. 1

Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych

p.p.s.a. art. 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 15 § par. 1 pkt 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.o.g.r.l. art. 23 § ust. 2

Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych

u.o.g.r.l. art. 24 § ust. 4

Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ właściwy do ustalenia opłaty jest również właściwy do jej egzekucji na podstawie art. 19 § 2 u.p.e.a. i art. 5 ust. 1 u.o.g.r.l.

Odrzucone argumenty

Argument Naczelnika Urzędu Skarbowego, że dysponowanie środkami funduszu jest odrębne od pobierania należności. Argument Prezydenta Miasta, że nie jest organem właściwym do pobierania opłat, a jedynie do ich ustalania.

Godne uwagi sformułowania

organ właściwy do ustalenia opłaty jest zarazem organem właściwym do egzekucji ustalonych przez siebie należności pieniężnych

Skład orzekający

Krystyna Borkowska

przewodniczący sprawozdawca

Alicja Plucińska-Filipowicz

sędzia

Jerzy Siegień

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości organu do egzekucji opłat za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji w przypadku sporów kompetencyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sporu kompetencyjnego między Prezydentem Miasta a Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w kontekście opłat rolnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowego sporu kompetencyjnego, choć związana z ważną kwestią opłat za grunty rolne. Brak nietypowych faktów czy zaskakującego rozstrzygnięcia.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OW 76/09 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2009-12-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-10-08
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Alicja Plucińska- Filipowicz
Jerzy Siegień
Krystyna Borkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6160 Ochrona gruntów rolnych i leśnych
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Naczelnik Urzędu Skarbowego
Treść wyniku
Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
art. 19 par. 1 i par. 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
Dz.U. 2004 nr 121 poz 1266
art. 5 ust. 1
Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych - tekst jedn.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 4, art. 15 par. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Krystyna Borkowska ( spr. ) Sędziowie Sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz Sędzia del. WSA Jerzy Siegień Protokolant Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy z wniosku Prezydenta Miasta P. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w P. a Prezydentem Miasta P. przez wskazanie właściwego organu w sprawie dotyczącej egzekucji należności z tytułu opłaty rocznej za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji postanawia: wskazać Prezydenta Miasta P. jako organ właściwy w sprawie dotyczącej egzekucji należności z tytułu opłaty rocznej za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji, na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] wystawionego przez Prezydenta Miasta P.
Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 24 lipca 2009 (data stempla pocztowego) Prezydent Miasta P. zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość, między nim a Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w P., przez wskazanie organu właściwego w sprawach dotyczących egzekucji należności z tytułu opłaty rocznej za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji.
W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że postanowieniem z dnia 23 czerwca 2009 roku Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. na podstawie art. 65 § 1 K.p.a. przekazał tytuł wykonawczy wystawiony przez Prezydenta Miasta P. na należności z tytułu opłaty rocznej za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji, uznając że organem właściwym do egzekucji tych należności jest Prezydent Miasta P. zgodnie z art. 19 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.). Zdaniem wnioskodawcy prezydent miasta jest organem właściwym jedynie do określenie wysokości przedmiotowych należności (art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1266)). Natomiast pobieranie ich należy do organu, któremu przysługują dochody z przedmiotowych należności. Zgodnie z art. 23 ust. 2 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych przedmiotowe opłaty te stanowią dochód Funduszu Ochrony Gruntów Rolnych, a środkami funduszu dysponują samorządy terytorialne (art. 24 ust. 4 cytowanej ustawy). W konsekwencji do pobierania przedmiotowych opłat upoważnione są organy samorządu wojewódzkiego. We wniosku podniesiono, że zgodnie z art. 19 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ gminy o statusie miasta nie jest uprawniony do przeprowadzania egzekucji z nieruchomości, w egzekucji administracyjnej należności pieniężnych, dla których ustalania lub określania właściwy jest ten organ. Zatem należało uznać, że właściwy w przedmiotowej sprawie jest Naczelnik Urzędu Skarbowego w P.
Odpowiadając na powyższy wniosek Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. wniósł o wskazanie Prezydenta Miasta P. jako organu właściwego w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu swojego stanowiska Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. podniósł, że we wniosku nie wskazano jednoznacznie jaki organ jest uprawniony do dysponowania środkami funduszu. Stwierdził również, że pojęcie dysponowania środkami nie może być traktowane na równi z uprawnieniem do pobierania należności. Ponadto zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych organem właściwym w sprawach ochrony gruntów rolnych jest starosta (w miastach na prawach powiatu funkcję tę wykonuje Prezydent Miasta). W związku z tym, skoro w ustawie nie przyznaje się innym organom uprawnienia do pobierania opłat rocznych, to właściwym w tym zakresie jest starosta, a odpowiednio w miastach na prawach powiatu Prezydent Miasta.
Zdaniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w P., jeżeli Prezydent Miasta jest organem uprawnionym do nałożenia opłaty związanej z wyłączeniem gruntów rolnych z produkcji, to do niego należy także dopilnowanie wykonania tego obowiązku. Tym bardziej, że organ ten wystawił tytuł wykonawczy oraz wskazał w nim własne konto w celu przekazania kwot uzyskanych w toku egzekucji. Zatem uznał się on za organ właściwy do żądania wykonania obowiązku, a w konsekwencji stosownie do art. 19 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest on organem właściwym w sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory kompetencyjne między organami jednostek samorządu terytorialnego i samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Może to uczynić w odniesieniu do załatwienia konkretnej sprawy, w której dwa organy jednocześnie uznaje się za właściwe do załatwienia sprawy (tzw. spór pozytywny) lub też żaden z organów nie uznaje się za właściwy w sprawie (tzw. spór negatywny).
W niniejszej sprawie mamy do czynienia z negatywnym sporem kompetencyjnym pomiędzy Prezydentem Miasta P. a Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w P., co do tego, który z tych organów jest organem właściwym w sprawie egzekucji należności z tytułu opłaty rocznej za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji.
W sprawie tej zastosowanie będą miały przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W artykule 19 tej ustawy wskazane zostały organy, które posiadają uprawnienia do prowadzenia egzekucji administracyjnej. Z paragrafu 2 art. 19 powołanej ustawy wynika, że "właściwy organ gminy o statusie miasta, wymienionej w odrębnych przepisach oraz gminy wchodzącej w skład powiatu warszawskiego jest organem egzekucyjnym uprawnionym do stosowania wszystkich środków egzekucyjnych, z wyjątkiem egzekucji z nieruchomości, w egzekucji administracyjnej należności pieniężnych, dla których ustalania lub określania i pobierania jest właściwy ten organ". W przedmiotowej sprawie poza sporem jest, że organem właściwym do ustalenia opłaty rocznej za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji jest Prezydent Miasta P. Stosownie bowiem do art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych "(...) właściwym w sprawach ochrony gruntów rolnych jest starosta (...)". W tej sytuacji, skoro Prezydent Miasta P. jest właściwy do ustalenia opłaty, jest on zarazem – zgodnie z art. 19 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – organem właściwym do egzekucji ustalonych przez siebie należności pieniężnych.
Uwzględniając powyższe, Naczelny Sad Administracyjny rozstrzygając niniejszy spór kompetencyjny uznał, iż organem egzekucyjnym w przedmiotowej sprawie jest Prezydent Miasta P.
Z wymienionych wyżej przyczyn, na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, postanowiono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI