II OW 52/08

Naczelny Sąd Administracyjny2008-10-30
NSAAdministracyjneWysokansa
prawo wodneodszkodowaniezalewanie działekpozwolenie wodnoprawnewłaściwość organówspór kompetencyjnyNSA

NSA wskazał Starostę Bydgoskiego jako organ właściwy do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za zalewanie działek, uznając szkodę za następstwo wydanego wcześniej pozwolenia wodnoprawnego, nawet jeśli wygasło.

Sprawa dotyczyła sporu kompetencyjnego między Starostą Bydgoskim a Wojewodą Kujawsko-Pomorskim w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za zalewanie działek. Wnioskodawcy domagali się odszkodowania za szkody powstałe od 2006 r. w związku z odprowadzaniem ścieków. Starosta twierdził, że właściwy jest Wojewoda, gdyż pozwolenie wodnoprawne wygasło. NSA uznał, że nawet po wygaśnięciu pozwolenia, jeśli szkoda jest jego następstwem, właściwy jest organ, który wydał pozwolenie, czyli starosta.

Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął spór kompetencyjny pomiędzy Starostą Bydgoskim a Wojewodą Kujawsko-Pomorskim dotyczący wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za zalewanie działek i obniżenie ich klasy bonitacyjnej. Wnioskodawcy domagali się odszkodowania za okres od 1 stycznia 2006 r. Wojewoda pierwotnie przekazał sprawę Staroście, uznając szkodę za następstwo pozwolenia wodnoprawnego. Starosta kwestionował swoją właściwość, argumentując, że pozwolenie wygasło z końcem 2005 r. Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na art. 186 ust. 3 Prawa wodnego oraz utrwalone orzecznictwo, stwierdził, że dla ustalenia organu właściwego do ustalenia odszkodowania istotne jest, czy szkoda jest następstwem udzielonego wcześniej pozwolenia wodnoprawnego, nawet jeśli powstała już po jego wygaśnięciu. Sąd podkreślił, że szkoda wynikła z odprowadzania ścieków rozpoczętego na podstawie pozwolenia wodnoprawnego wydanego przez Wojewodę w 1998 r., a postępowania dotyczące cofnięcia i wydania nowego pozwolenia trwały długo. W związku z tym, NSA wskazał Starostę Bydgoskiego jako organ właściwy do rozpoznania wniosku o odszkodowanie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Właściwy jest organ, który wydał pozwolenie wodnoprawne, jeśli szkoda jest jego następstwem, nawet jeśli pozwolenie już wygasło.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 186 ust. 3 Prawa wodnego, kluczowe jest ustalenie, czy szkoda jest następstwem udzielonego wcześniej pozwolenia wodnoprawnego. Nawet jeśli pozwolenie wygasło, a szkoda powstała po tym terminie, ale jest jego bezpośrednim skutkiem, właściwość pozostaje po stronie organu, który wydał pozwolenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (2)

Główne

u.p.w. art. 186 § ust. 3

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 15 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Szkoda jest następstwem udzielonego wcześniej pozwolenia wodnoprawnego, nawet jeśli powstała po jego wygaśnięciu.

Odrzucone argumenty

Organ właściwy do ustalenia odszkodowania jest inny, gdy pozwolenie wodnoprawne wygasło przed powstaniem szkody.

Godne uwagi sformułowania

dla ustalenia organu właściwego do ustalenia odszkodowania za szkodę wynikłą z korzystania z wód istotne jest to, czy szkoda ta jest następstwem udzielonego wcześniej pozwolenia wodnoprawnego chociażby powstała już po jego wygaśnięciu, czy nie wiąże się z takim pozwoleniem.

Skład orzekający

Włodzimierz Ryms

przewodniczący sprawozdawca

Jacek Chlebny

członek

Zygmunt Zgierski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości organu do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za szkody związane z pozwoleniem wodnoprawnym, zwłaszcza gdy pozwolenie wygasło."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sporów kompetencyjnych w zakresie prawa wodnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla właścicieli nieruchomości i organów administracji: kto odpowiada za szkody, gdy pozwolenie wodnoprawne wygasło. Pokazuje, jak sądy interpretują przepisy dotyczące odpowiedzialności za szkody środowiskowe.

Kto odpowiada za szkody po wygaśnięciu pozwolenia wodnoprawnego? NSA rozstrzyga spór.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OW 52/08 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2008-10-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-07-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jacek Chlebny
Włodzimierz Ryms /przewodniczący sprawozdawca/
Zygmunt Zgierski
Symbol z opisem
6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne
Wodne prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 239 poz 2019
art. 186
Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne - tekst jednolity
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 15 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Włodzimierz Ryms (spr.) Sędziowie sędzia NSA Jacek Chlebny sędzia NSA Zygmunt Zgierski Protokolant Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 30 października 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy z wniosku Starosty B. z dnia [...] nr [...] o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Starostą B. a Wojewodą K. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za zalewanie działek postanawia: wskazać Starostę B. jako organ właściwy do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za zalewanie działek.
Uzasadnienie
Starosta Bydgoski wystąpił z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego między nim a Wojewodą Kujawsko-Pomorskim w sprawie ustalenia odszkodowania za zalewanie działek [...] i [...] w obrębie ewidencyjnym B. B., czego skutkiem jest obniżenie ich klasy bonitacyjnej. W uzasadnieniu wniosku organ wskazał, że postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2008 r. Wojewoda Kujawsko- Pomorski przekazał według właściwości wniosek K. i J. P. z dnia [...] kwietnia 2008 r. o ustalenie, na podstawie art. 186 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 ze zm.), odszkodowania za zalewanie działek oraz za obniżenie ich klasy bonitacyjnej i przekraczanie ładunku dopuszczalnych zanieczyszczeń odprowadzanych przez gminę B. B. oraz Zakład Wodociągów i Usług Komunalnych w B. B.. Zdaniem Starosty Bydgoskiego wysokość odszkodowania ustala starosta tylko w przypadku, gdy szkoda jest następstwem pozwolenia wodnoprawnego wydanego przez tego starostę. W dniu awarii, której następstwem była przedmiotowa szkoda oczyszczalnia ścieków B. B. funkcjonowała bez ważnego pozwolenia wodnoprawnego, które wygasło w dniu 31 grudnia 2005 r. Zatem właściwym do rozpatrzenia wniosku jest Wojewoda Kujawsko - Pomorski.
W odpowiedzi na wniosek Wojewoda Kujawsko-Pomorski podniósł, że organem właściwym do rozpatrzenia wniosku K. i J. P. jest Starosta Bydgoski, ponieważ szkoda (zalewanie działek nr ewid. [...] i [...], obniżenie ich klasy bonitacyjnej i przekroczenie ładunku dopuszczalnych zanieczyszczeń) jest następstwem pozwolenia wodnoprawnego. Obowiązujące przepisy nie określają, czy szkoda będąca wynikiem korzystania z pozwolenia wodnoprawnego musi powstać w okresie jego ważności, czy już po jego wygaśnięciu. Dla ustalenia organu właściwego do ustalenia odszkodowania za szkodę wynikłą z korzystania z wód istotne jest to, czy szkoda ta jest następstwem udzielonego wcześniej pozwolenia wodnoprawnego, chociażby powstała już po jego wygaśnięciu, czy nie wiąże się z takim pozwoleniem.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] września 1998 r. Wojewoda Kujawsko-Pomorski udzielił gminie B. B. pozwolenia wodnoprawnego m.in. na odprowadzanie oczyszczonych ścieków z gminnej oczyszczalni ścieków w B. B.. Decyzją z dnia [...] września 2001 r. Starosty Bydgoski nakazał Gminie B. B. wypłatę, tytułem odszkodowania w związku z korzystaniem przez nią z urządzeń melioracji wodnych stanowiących własność K. i J. P., kwoty w wysokości 9 000 zł rocznie za lata 1998 - 2000 włącznie (łącznie 27 000 zł) oraz w przypadku dalszego korzystania przez gminę B. B. z tych urządzeń melioracji wodnych nakazał wypłacanie odszkodowania w kwocie 9 000 zł rocznie. W kwietniu 2008 r. K. i J. P. wystąpili do Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z wnioskiem o ustalenie odszkodowania za zalewanie działek nr [...] i nr [...], leżących w obrębie ewidencyjnym B. B., obniżenie klasy bonitacyjnej i przekraczanie ładunku dopuszczalnych zanieczyszczeń odprowadzonych przez Gminę oraz ustalenie comiesięcznej odpłatności z tytułu bieżących szkód w kwocie 3 000 zł począwszy od dnia 1 stycznia 2006 r. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2008 r. Wojewoda Kujawsko-Pomorski przekazał wniosek K. i J. P. według właściwości Staroście Bydgoskiemu, wskazując, że szkoda jest następstwem pozwolenia wodnoprawnego. W tym stanie rzeczy Starosta Bydgoski wystąpił z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego.
Stosowanie do treści art. 186 ust. 3 Prawa wodnego, na żądanie poszkodowanego organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego, a jeżeli szkoda nie jest następstwem pozwolenia wodnoprawnego - właściwy wojewoda, ustala wysokość odszkodowania w drodze decyzji. Zasadnicze znaczenie dla wskazania organu właściwego do ustalenia wysokości odszkodowania ma zatem to, czy szkoda jest następstwem pozwolenia wodnoprawnego.
W rozpoznawanej sprawie należy uznać, iż szkoda jest następstwem pozwolenia wodnoprawnego. K. i J. P. określili w swoim wniosku z dnia [...] marca 2008 r. o odszkodowanie, że od momentu udzielenia gminie B. B. pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie oczyszczonych ścieków z gminnej oczyszczalni ścieków, Gmina narusza w sposób ciągły wszelkie normy dotyczące ilości i stężeń odprowadzanych ścieków. Jakkolwiek Starosta Bydgoski podnosił we wniosku, iż decyzja o pozwoleniu wodnoprawnym wygasła z dniem 31 grudnia 2005 r., to należy podzielić stanowisko zaprezentowane w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 września 2006 r., sygn. akt II OW 25/06, że dla ustalenia organu właściwego do ustalenia odszkodowania za szkodę wynikłą z korzystania z wód istotne jest to, czy szkoda ta jest następstwem udzielonego wcześniej pozwolenia wodnoprawnego chociażby powstała już po jego wygaśnięciu, czy nie wiąże się z takim pozwoleniem. Należy również podkreślić, iż Starosta Bydgoski już wcześniej rozstrzygał kwestię dotyczącą przyznania odszkodowania K. i J. P. decyzją z dnia [...] września 2001 r. nakazując gminie B. B. wypłatę, tytułem odszkodowania w związku z korzystaniem przez nią z urządzeń melioracji wodnych stanowiących własność K. i J. P., kwoty w wysokości 9 000 zł rocznie za lata 1998 - 2000 włącznie (łącznie 27 000 zł) oraz w przypadku dalszego korzystania przez gminę B. B. z tych urządzeń melioracji wodnych wypłacania małżeństwu odszkodowania w kwocie 9 000 zł rocznie. Okoliczność, że pozwolenie wodnoprawne wygasło z dniem 31 grudnia 2005 r. nie zmienia tego, że źródłem szkody powstałej na nieruchomości jest odprowadzanie ścieków, które rozpoczęło się na podstawie wydanego pozwolenia wodnoprawnego. Należy przy tym mieć na uwadze, że sprawa cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego Gminnej Oczyszczalni Ścieków w B. B. z 1998 r. została zakończona dopiero w 2006 r. umorzeniem postępowania, a odrębne postępowanie o wydanie nowego pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie ścieków z oczyszczalni gminnej w B. B. zakończyło się decyzją Starosty Bydgoskiego w 2007 r. Skoro więc małżonkowie K. i J. P. domagają się odszkodowania za okres od 2006 r., to należy przyjąć, iż szkoda której naprawienia żądają pozostaje w związku z udzieleniem pozwolenia wodnoprawnego i jest następstwem korzystania z tego pozwolenia w rozumieniu art. 186 ust. 3 Prawa wodnego, a wobec tego organem właściwym do wydania decyzji o odszkodowaniu jest organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego, tj. starosta.
Z przytoczonych względów należało wskazać Starostę Bydgoskiego jako organ właściwy do rozpoznania wniosku K. i J. P. o ustalenie odszkodowania.
W tym stanie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 15 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI