II OW 34/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny wskazał Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków jako organ właściwy do uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji na działce z kurhanem wpisanym do wojewódzkiej ewidencji zabytków, ale nie do gminnej.
Spór kompetencyjny dotyczył ustalenia organu właściwego do uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla budowy na działce z kurhanem wpisanym do wojewódzkiej ewidencji zabytków. Starosta Kartuski uważał, że nie ma kompetencji, ponieważ kurhan nie jest wpisany do gminnej ewidencji zabytków, a jedynie do wojewódzkiej. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz porozumienie między Wojewodą a Powiatem, uznał, że kompetencja do uzgodnienia dotyczy wyłącznie zabytków ujętych w gminnej ewidencji. W związku z tym, wskazał Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków jako organ właściwy.
Spór kompetencyjny powstał pomiędzy Starostą Kartuskim a Pomorskim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków w Gdańsku w przedmiocie wskazania organu właściwego do uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla planowanej budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z infrastrukturą techniczną na działce nr [...] w miejscowości L., na której znajduje się kurhan wpisany do wojewódzkiej ewidencji zabytków. Starosta Kartuski, wykonując sprawy powierzone w porozumieniu z Wojewodą Pomorskim, uznał, że nie posiada kompetencji do uzgodnienia projektu, ponieważ kurhan nie został włączony do gminnej ewidencji zabytków Gminy S., a jedynie do wojewódzkiej ewidencji zabytków. Zgodnie z ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, uzgodnienie z wojewódzkim konserwatorem zabytków jest wymagane w odniesieniu do obszarów i obiektów objętych formami ochrony zabytków oraz ujętych w gminnej ewidencji zabytków. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, zważył, że zgodnie z art. 60 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 4 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, decyzje o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków w odniesieniu do obszarów i obiektów objętych formami ochrony zabytków oraz ujętych w gminnej ewidencji zabytków. Analiza porozumienia między Wojewodą Pomorskim a Powiatem Kartuskim wykazała, że kompetencja do uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy została powierzona Staroście Kartuskiemu wyłącznie w odniesieniu do zabytków ujętych w gminnej ewidencji zabytków. Ponieważ z akt sprawy nie wynikało, aby przedmiotowy kurhan był ujęty w gminnej ewidencji zabytków, Sąd uznał, że nie zaistniała przesłanka do zastosowania porozumienia powierzającego kompetencję Staroście. W konsekwencji, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Gdańsku jako organ właściwy w sprawie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Organem właściwym jest wojewódzki konserwator zabytków, jeśli zabytek nie jest ujęty w gminnej ewidencji zabytków, a tym samym nie wchodzi w zakres porozumienia powierzającego kompetencje Staroście.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na przepisach ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, które wymagają uzgodnienia z wojewódzkim konserwatorem zabytków dla obszarów i obiektów objętych ochroną zabytków oraz ujętych w gminnej ewidencji zabytków. Analiza porozumienia między Wojewodą a Powiatem wykazała, że kompetencja Staroście została powierzona tylko w odniesieniu do zabytków z gminnej ewidencji. Brak wpisu kurhanu do gminnej ewidencji oznaczał, że kompetencja pozostaje przy wojewódzkim konserwatorze.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (8)
Główne
u.p.z.p. art. 60 § ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 53 § ust. 4 pkt 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
p.p.s.a. art. 15 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.o.z.i.o.z. art. 7
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z.i.o.z. art. 6 § ust. 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z.i.o.z. art. 6 § ust. 1 pkt 3 lit. c
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z.i.o.z. art. 22 § ust. 5
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kompetencja do uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy w odniesieniu do zabytków ujętych w gminnej ewidencji zabytków została powierzona Staroście Kartuskiemu na mocy porozumienia. Przedmiotowy kurhan nie został włączony do gminnej ewidencji zabytków Gminy S., a jedynie do wojewódzkiej ewidencji zabytków. Nie zaistniała przesłanka do zastosowania porozumienia powierzającego kompetencję Staroście, ponieważ zabytek nie był ujęty w gminnej ewidencji.
Godne uwagi sformułowania
spór kompetencyjny pomiędzy Starostą Kartuskim a Pomorskim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków w Gdańsku kurhan wpisany do wojewódzkiej ewidencji zabytków nie został włączony do gminnej ewidencji zabytków Gminy S. kompetencja do uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy wyłącznie w odniesieniu do zabytków ujętych w gminnej ewidencji zabytków.
Skład orzekający
Jerzy Stankowski
przewodniczący
Marzenna Linska - Wawrzon
sprawozdawca
Mirosław Gdesz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uzgadniania decyzji o warunkach zabudowy w przypadku zabytków wpisanych do rejestru wojewódzkiego, ale nie do ewidencji gminnej, oraz zakresu porozumień między organami administracji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy istnieje porozumienie między Wojewodą a Powiatem w zakresie ochrony zabytków i gdy zabytek nie jest ujęty w gminnej ewidencji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu planowania przestrzennego i ochrony dziedzictwa kulturowego, pokazując, jak kluczowe jest precyzyjne ustalenie właściwości organów w skomplikowanych sytuacjach prawnych.
“Kto decyduje o budowie obok zabytku? NSA rozstrzyga spór kompetencyjny.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OW 34/24 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2025-06-11 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-12-27 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jerzy Stankowski /przewodniczący/ Marzenna Linska - Wawrzon /sprawozdawca/ Mirosław Gdesz Symbol z opisem 6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego 643 Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami Hasła tematyczne Spór kompetencyjny/Spór o właściwość Skarżony organ Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego Treść wyniku Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 1130 art. 60 ust. 1 , art. 53 ust. 4 pkt 2 , Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j.) Dz.U. 2024 poz 935 art. 4, art. 15 § 1 pkt 4 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędziowie Sędzia NSA Marzenna Linska – Wawrzon (spr.) Sędzia NSA Mirosław Gdesz po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Starosty Kartuskiego z dnia 20 grudnia 2024 r. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Starostą Kartuskim a Pomorskim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków w Gdańsku w przedmiocie wskazania organu właściwego w sprawie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy postanawia: wskazać Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Gdańsku jako organ właściwy w sprawie. Uzasadnienie Wnioskiem z dnia 20 grudnia 2024 r. Starosta Kartuski wniósł o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy nim a Pomorskim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków w Gdańsku, w przedmiocie wskazania organu właściwego do uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla planowanej budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z infrastrukturą techniczną na dz. nr [...] obręb: L. w miejscowości L. gmina S. Starosta Kartuski wniósł o wskazanie Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Gdańsku jako organu właściwego w sprawie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla planowanej budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z infrastrukturą techniczną, na dz. nr [...] obręb: L. w miejscowości L. gmina S., na podstawie art. 60 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2024r. poz. 1130, dalej: u.p.z.p.). W uzasadnieniu wniosku wskazał, że 30 września 2021 r. Wójt Gminy S. zwrócił się do Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Gdańsku o uzgodnienie ww. projektu decyzji o warunkach zabudowy na dz. nr [...] obręb: L. w miejscowości L. gmina S. Na przedmiotowej działce znajduje się kurhan wpisany do wojewódzkiej ewidencji zabytków. Zarządzeniem nr 56/2015 Wójta Gminy S. z dnia 18 czerwca 2015 r. w sprawie założenia i prowadzenia Gminnej Ewidencji Zabytków z terenu Gminy S. Wójt Gminy S. włączył do gminnej ewidencji zabytków Gminy S. zabytki nieruchome będące dziełami architektury i budownictwa (art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, t.j. Dz. U. z 2024 r, poz. 1292), natomiast zabytki archeologiczne w tym kurhany (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. c) cyt. wyż. ustawy) nie zostały wymienione ani w Zarządzeniu ani w wykazie obiektów ujętych w gminnej ewidencji zabytków stanowiącym załącznik do Zarządzenia. W ocenie Starosty Kartuskiego kurhan w L. nie został włączony do gminnej ewidencji zabytków Gminy S.. Pomorski Wojewódzki Konserwator Zabytków w Gdańsku pismem z dnia 3 grudnia 2021 r. przekazał Staroście Kartuskiemu przedmiotowy projekt decyzji o warunkach zabudowy do uzgodnienia. Starosta Kartuski wykonuje sprawy powierzone w Porozumieniu z dn. 22 kwietnia 2011 r. pomiędzy Wojewodą Pomorskim a Powiatem Kartuskim w sprawie prowadzenia spraw z zakresu właściwości Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Gdańsku przez Powiat Kartuski i w swojej ocenie nie posiada kompetencji do uzgodnienia przedmiotowego projektu decyzji o warunkach zabudowy. W dniu 23 grudnia 2021 r. Starosta Kartuski złożył wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Pismem z dnia 11 grudnia 2024 r. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego skierowanym do Starosty Kartuskiego wskazał, że w sprawie wystąpił spór kompetencyjny między Pomorski Wojewódzki Konserwator Zabytków w Gdańsku a Starostą Kartuskim, a zatem do jego rozstrzygnięcia właściwy jest Naczelny Sąd Administracyjny (art. 15 § 1 pkt 4 w zw. z art. 4 p.p.s.a.). Pomorski Wojewódzki Konserwator Zabytków w Gdańsku nie złożył odpowiedzi na przedmiotowy wniosek, mimo wezwania Naczelnego Sądu Administracyjnego pismem z 21 stycznia 2025 r., doręczonym 23 stycznia 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje – na podstawie art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024r.poz. 935), spory o właściwość powstałe pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Przedmiotowa sprawa zainicjowana została wnioskiem Wójta Gminy S. o uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy odnośnie budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na terenie działki, na której znajduje się "kurhan ujęty w Ewidencji Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków". Zgodnie z art. 60 ust. 1 u.p.z.p. decyzję o warunkach zabudowy wydaje, z zastrzeżeniem ust. 3, wójt, burmistrz albo prezydent miasta po uzgodnieniu z organami, o których mowa w art. 53 ust. 4, i uzyskaniu uzgodnień lub decyzji wymaganych przepisami odrębnymi. Stosownie do art. 53 ust. 4 pkt 2 u.p.z.p. decyzje wydaje się po uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków - w odniesieniu do obszarów i obiektów objętych formami ochrony zabytków, o których mowa w art. 7 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz ujętych w gminnej ewidencji zabytków. Stosownie do § 1 pkt 5 Porozumienia z dnia 22 kwietnia 2011 r. zawartego pomiędzy Wojewodą Pomorskim a Powiatem Kartuskim w sprawie prowadzenia spraw z zakresu właściwości Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Gdańsku przez Powiat Kartuski, uzgodnienie w trybie art. 60 ust 1 ustawy z dnia z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w odniesieniu do obiektów i obszarów zabytkowych ujętych w gminnej ewidencji zabytków, o jakiej mowa w art. 22 ust. 5 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, zostało powierzone Powiatowi Kartuskiemu. Zgodnie z § 4 tego Porozumienia sprawy powierzone w imieniu Starosty Kartuskiego wykonuje Konserwator Zabytków Powiatu Kartuskiego, działający w strukturze organizacyjnej Starostwa Kartuskiego w ramach wyodrębnionego stanowiska. Z powyższego wynika, że na podstawie ww. Porozumienia powierzono kompetencję do uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy wyłącznie w odniesieniu do zabytków ujętych w gminnej ewidencji zabytków. Tymczasem z akt sprawy nie wynika, aby przedmiotowy obiekt zabytkowy był ujęty w gminnej ewidencji zabytków. Według oświadczenia Starosty zawartego w jego pismach, znajdujący się na działce ew. nr [...] (obręb: L. w miejscowości L., gmina S.) kurhan wpisany jest do wojewódzkiej ewidencji zabytków, a jednocześnie nie został włączony do gminnej ewidencji zabytków gminy S.. Tych ustaleń nie podważył Pomorski Wojewódzki Konserwator Zabytków, przy czym w piśmie z 3 grudnia 2021r. nie podał faktycznej podstawy przekazania sprawy w przedmiocie uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy do rozpoznania Konserwatorowi Zabytków Powiatu Kartuskiego. W takim stanie sprawy należało uznać, że nie zaistniała przesłanka do zastosowania § 1 pkt 5 ww. Porozumienia z 22 kwietnia 2011 r., na mocy którego Starosta Kartuski jest organem uzgadniającym projekt decyzji o warunkach zabudowy w odniesieniu do obiektów i obszarów ujętych w gminnej ewidencji zabytków. W konsekwencji wyznaczenie organu właściwego do uzgodnienia decyzji w przedmiotowej sprawie dokonane zostało na podstawie art. 60 ust 1 w zw. z art. 53 ust. 4 pkt 2 u.p.z.p., o czym orzeczono w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI