Orzeczenie · 2025-02-19

II OSK 999/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-02-19
NSAAdministracyjneWysokansa
planowanie przestrzennezagospodarowanie przestrzenneochrona środowiskastudium uwarunkowańochrona drzewostanuwysokość zabudowytereny zieleniNSAuchwałaskarga kasacyjna

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Rady Miasta Gdańska od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który stwierdził nieważność części miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Brzeźno. NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając zasadność części zarzutów skargi kasacyjnej. Sąd kasacyjny stwierdził, że WSA błędnie ocenił zgodność planu ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, szczególnie w zakresie dopuszczenia zabudowy mieszkaniowej na terenach przeznaczonych pod usługi ponadpodstawowe oraz w zakresie funkcji turystycznych. Ponadto, NSA uznał, że WSA nie w pełni ocenił materiał dowodowy dotyczący wysokości zabudowy i zachowania drzewostanu, nie odnosząc się wystarczająco do wyjaśnień organu i przedstawionych analiz. Sąd kasacyjny wskazał na potrzebę ponownej oceny tych kwestii przez WSA, z uwzględnieniem całokształtu materiału dowodowego i wyjaśnień specjalistycznych. W pozostałym zakresie, dotyczącym dopuszczenia funkcji usługowych w terenach zieleni urządzonej oraz kwestii określenia maksymalnej wysokości zabudowy dla obiektów telekomunikacyjnych, NSA uznał argumentację Rady Miasta za zasadną lub wymagającą ponownego rozważenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja relacji między studium uwarunkowań a planem miejscowym, zasady sporządzania planów miejscowych, wymogi ochrony środowiska w planowaniu przestrzennym, ocena materiału dowodowego w sprawach planistycznych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki planowania przestrzennego w kontekście zgodności z studium i ochrony środowiska, z uwzględnieniem specyfiki terenów nadmorskich i przyrodniczych.

Zagadnienia prawne (4)

Czy dopuszczenie zabudowy mieszkaniowej na terenach przeznaczonych w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego wyłącznie pod usługi ponadpodstawowe stanowi istotne naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, dopuszczenie zabudowy mieszkaniowej w postaci mieszkań integralnie związanych z działalnością gospodarczą, zwłaszcza w odrębnym budynku i o znacznej powierzchni, na terenach przeznaczonych w studium wyłącznie pod usługi ponadpodstawowe, stanowi istotne naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego.

Uzasadnienie

Studium wyraźnie rozróżnia tereny pod zabudowę mieszkaniową, mieszkaniowo-usługową i usługi ponadpodstawowe. Dopuszczenie zabudowy mieszkaniowej na terenach usługowo-rekreacyjnych o znaczeniu ponadlokalnym, w tym w odrębnych budynkach, jest sprzeczne z ustaleniami studium.

Czy ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczące wysokości zabudowy i zachowania drzewostanu są zgodne z wymogami ochrony środowiska wynikającymi z opracowania ekofizjograficznego i prognozy oddziaływania na środowisko?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Kwestia ta wymaga ponownego rozpoznania przez sąd niższej instancji, z uwagi na niepełną ocenę materiału dowodowego przez WSA i potrzebę wszechstronnej analizy wyjaśnień organu oraz przedstawionych analiz.

Uzasadnienie

WSA uznał, że plan nie zapewniał ograniczenia wysokości zabudowy do wysokości koron drzew i nie zapewnił maksymalnego zachowania drzewostanu, opierając się na inwentaryzacjach drzewostanu. NSA stwierdził, że WSA nie ocenił w pełni materiału dowodowego, w tym analiz organu, i nie odniósł się do wszystkich wyjaśnień Rady Miasta, co wymaga ponownej analizy.

Czy dopuszczenie funkcji usługowych (np. gastronomia, szalety) na terenach zieleni urządzonej ogólnodostępnej, zgodnie z ustaleniami studium, stanowi istotne naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, dopuszczenie funkcji usługowych jako uzupełniających na terenach zieleni urządzonej, zgodnie z ustaleniami studium, nie stanowi istotnego naruszenia zasad sporządzania planu, nawet jeśli nie zostało to jednoznacznie oznaczone na rysunku planu.

Uzasadnienie

Studium przewiduje funkcje uzupełniające w parkach miejskich i terenach zieleni. Brak jednoznacznego oznaczenia funkcji uzupełniającej na rysunku planu, przy jednoczesnym jej opisaniu w części tekstowej, nie jest istotnym naruszeniem zasad sporządzania planu.

Czy brak określenia maksymalnej wysokości zabudowy dla obiektów innych niż budynki (np. masztów telekomunikacyjnych) stanowi naruszenie art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. i czy jest dopuszczalne w świetle przepisów o wspieraniu rozwoju usług telekomunikacyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Brak określenia maksymalnej wysokości zabudowy dla obiektów innych niż budynki, w tym masztów telekomunikacyjnych, może stanowić naruszenie art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p., jednakże wymaga ponownej oceny przez sąd niższej instancji z uwzględnieniem zasad kształtowania krajobrazu i wyjaśnień organu.

Uzasadnienie

NSA uznał, że gmina ma prawo określać ograniczenia wysokości zabudowy, nawet dla obiektów telekomunikacyjnych, nie naruszając przepisów odrębnych. Jednakże, WSA przedwcześnie stwierdził wadliwość, nie uwzględniając w pełni wyjaśnień organu dotyczących zasad kształtowania krajobrazu i możliwości maskowania takich obiektów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok WSA w Gdańsku został uchylony, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez WSA.

Przepisy (14)

Główne

p.p.s.a. art. 185

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

u.p.z.p. art. 9 § ust. 4

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych.

u.p.z.p. art. 15 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Obowiązek sporządzenia projektu planu miejscowego zgodnie z zapisami studium.

u.p.z.p. art. 15 § ust. 2

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Obligatoryjne elementy treści planu miejscowego, w tym wysokość zabudowy.

u.p.z.p. art. 28 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Skutek istotnego naruszenia zasad sporządzania planu miejscowego - nieważność.

p.o.ś. art. 72 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Wymogi dotyczące utrzymania równowagi przyrodniczej i racjonalnej gospodarki środowiskowej w planach miejscowych.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy oceny materiału dowodowego i ustaleń faktycznych.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy wymogów uzasadnienia wyroku.

p.p.s.a. art. 147 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do stwierdzenia nieważności uchwały.

u.p.z.p. art. 20 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Obowiązek oceny nienaruszenia ustaleń studium przez radę gminy.

p.o.ś. art. 72 § ust. 5

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Zawartość opracowania ekofizjograficznego.

u.s.g. art. 91 § ust. 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Podstawa prawna skargi wojewody na uchwałę rady gminy.

u.s.g. art. 93 § ust. 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Tryb wnoszenia skargi przez wojewodę.

Ustawa z dnia 7 maja 2019 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych art. 46 § ust. 1

Ograniczenia dotyczące zakazu lokalizacji stacji bazowych telefonii komórkowej i ich warunków.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez WSA przepisów postępowania (art. 15 ust. 1, art. 20 u.p.z.p., art. 133 § 1, art. 141 § 4 p.p.s.a.) poprzez błędną ocenę zgodności planu ze studium. • Naruszenie przez WSA przepisów postępowania (art. 133 § 1, art. 141 § 4 p.p.s.a.) poprzez niepełną ocenę materiału dowodowego dotyczącego wysokości zabudowy i zachowania drzewostanu. • Naruszenie przez WSA art. 15 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. w odniesieniu do terenów zieleni urządzonej. • Naruszenie przez WSA art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. w odniesieniu do określenia maksymalnej wysokości zabudowy dla obiektów innych niż budynki.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące naruszenia art. 72 ust. 1 pkt 5, ust. 3 i ust. 4 Prawa ochrony środowiska oraz art. 1 ust. 2 pkt 3 u.p.z.p. w związku z art. 15 ust. 2 pkt 3 u.p.z.p. w zakresie ochrony środowiska zostały uznane za przedwczesne lub niezasadne w kontekście zarzutów proceduralnych. • Zarzut naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. w odniesieniu do obiektów małej architektury został uznany za niezasadny.

Godne uwagi sformułowania

Ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych. • Plan miejscowy ma jedynie doprecyzować zasady ustalone w studium i to w taki sposób, aby nie doprowadzić do ich zmiany lub modyfikacji. • W przypadku gdy weryfikacja postanowień planu odnosi się do parametrów urbanistycznych, wynikających ze specjalistycznej wiedzy, pożądane jest, aby Sąd przy ocenie poszczególnych dokumentów skorzystał z wyjaśnień pracowników organu na rozprawie. • Nie każde miasto w Polsce posiada tak bogate uwarunkowania przyrodnicze...

Skład orzekający

Jerzy Stankowski

przewodniczący

Marzenna Linska - Wawrzon

sprawozdawca

Anna Szymańska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja relacji między studium uwarunkowań a planem miejscowym, zasady sporządzania planów miejscowych, wymogi ochrony środowiska w planowaniu przestrzennym, ocena materiału dowodowego w sprawach planistycznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki planowania przestrzennego w kontekście zgodności z studium i ochrony środowiska, z uwzględnieniem specyfiki terenów nadmorskich i przyrodniczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowych kwestii planowania przestrzennego, zgodności planów z dokumentami strategicznymi (studium) oraz ochrony środowiska, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie oraz dla samorządów.

NSA uchyla plan zagospodarowania przestrzennego w Gdańsku – kluczowe zasady zgodności ze studium i ochrony przyrody pod lupą.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst