Orzeczenie · 2025-01-21

II OSK 998/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-01-21
NSAbudowlaneWysokansa
rozbiórkaegzekucja administracyjnanieruchomościprawo budowlanenastępstwo prawnesygnatura aktskarga kasacyjnaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. S. i J. S.-S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który utrzymał w mocy postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie rozbiórki obiektu budowlanego. Skarżący domagali się umorzenia postępowania, podnosząc, że nie są już właścicielami nieruchomości, na której znajduje się obiekt objęty nakazem rozbiórki. Sąd pierwszej instancji oraz organy nadzoru budowlanego uznały, że obowiązek rozbiórki nie wygasł, a zbycie nieruchomości nie stanowi przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny, związany granicami skargi kasacyjnej, zważył, że kluczową kwestią jest interpretacja art. 28a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.). Sąd potwierdził, że w przypadku przejścia obowiązku objętego tytułem wykonawczym na następcę prawnego, postępowanie egzekucyjne jest kontynuowane, a dokonane czynności pozostają w mocy. Podkreślono, że obowiązek rozbiórki jest związany z nieruchomością, a nie ściśle z osobą zobowiązanego. Zbycie nieruchomości, nawet w drodze darowizny lub sprzedaży, powoduje następstwo prawne, co oznacza, że nowy właściciel wstępuje w prawa i obowiązki poprzedniego właściciela w zakresie obciążeń administracyjnych. Sąd wyjaśnił, że egzekucja może być kontynuowana wobec nabywcy po wystawieniu nowego tytułu wykonawczego, a brak zgody nabywcy nie stanowi przeszkody do prowadzenia egzekucji. Wobec tego, NSA oddalił skargę kasacyjną jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących następstwa prawnego w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w szczególności w kontekście obowiązku rozbiórki po zbyciu nieruchomości.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy obowiązek administracyjny (tu: rozbiórka) jest związany z nieruchomością, a następuje jego przejście na następcę prawnego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zbycie nieruchomości, na której znajduje się obiekt objęty nakazem rozbiórki, stanowi przesłankę do umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec poprzednich właścicieli?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zbycie nieruchomości nie stanowi przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Obowiązek rozbiórki przechodzi na następcę prawnego, a postępowanie egzekucyjne jest kontynuowane wobec niego po wystawieniu nowego tytułu wykonawczego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 28a u.p.e.a. przewiduje kontynuację postępowania egzekucyjnego w przypadku przejścia obowiązku na następcę prawnego. Obowiązek rozbiórki jest związany z nieruchomością, a nie ściśle z osobą zobowiązanego. Zbycie nieruchomości powoduje następstwo prawne, a egzekucja może być prowadzona wobec nowego właściciela.

Czy błąd co do osoby zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym występuje, gdy nieruchomość została zbyta po wydaniu decyzji nakazującej rozbiórkę, ale przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, błąd co do osoby zobowiązanego nie występuje, jeśli decyzja i tytuł wykonawczy zostały skierowane do tych samych osób, a następnie nastąpiło przejście obowiązku na następcę prawnego.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że tożsamość pomiędzy adresatami obowiązku w decyzji rozbiórkowej a tytułem wykonawczym wyklucza błąd co do osoby zobowiązanego. Zbycie nieruchomości w toku postępowania nie wpływa na byt postępowania prowadzonego wobec poprzednich właścicieli, a egzekucja może być kontynuowana wobec następcy prawnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gdańsku, który oddalił skargę na postanowienie o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie rozbiórki obiektu budowlanego.

Przepisy (7)

Główne

u.p.e.a. art. 28a

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

W przypadku przejścia obowiązku objętego tytułem wykonawczym na następcę prawnego zobowiązanego, postępowanie egzekucyjne jest kontynuowane, a dokonane czynności egzekucyjne pozostają w mocy. Zastosowanie dalszych środków egzekucyjnych może nastąpić po wystawieniu przez wierzyciela nowego tytułu wykonawczego i skierowaniu go do organu egzekucyjnego wraz z urzędowym dokumentem wykazującym przejście dochodzonego obowiązku na następcę prawnego.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 59 § § 1 pkt 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przesłanka umorzenia postępowania egzekucyjnego, która nie została spełniona w sprawie.

k.p.a. art. 30 § § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Stosowany odpowiednio w postępowaniu egzekucyjnym (art. 18 u.p.e.a.) w sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedzicznych, w razie zbycia prawa lub śmierci strony w toku postępowania na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni.

P.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi przez WSA.

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasada związania NSA granicami skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 174

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej (naruszenie prawa materialnego lub postępowania).

Pb art. 52

Prawo budowlane

Podstawa do prowadzenia postępowania egzekucyjnego wobec posiadacza i zarządcy obiektu budowlanego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zbycie nieruchomości nie przerywa postępowania egzekucyjnego. • Obowiązek rozbiórki przechodzi na następcę prawnego. • Egzekucja może być kontynuowana wobec nowego właściciela po wystawieniu nowego tytułu wykonawczego. • Brak błędu co do osoby zobowiązanego, gdy decyzja i tytuł wykonawczy skierowane były do tych samych osób, a następnie nastąpiło następstwo prawne.

Odrzucone argumenty

Postępowanie egzekucyjne powinno zostać umorzone, ponieważ skarżący nie są już właścicielami nieruchomości. • Naruszenie przepisów postępowania poprzez niepełne ustalenia faktyczne i niewłaściwą ocenę materiału dowodowego. • Obrazę prawa materialnego poprzez błędne niezastosowanie art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a. i odmowę umorzenia postępowania. • Niewłaściwa wykładnia Prawa budowlanego i prowadzenie postępowania wobec osób, które nie są inwestorem, właścicielem ani zarządcą obiektu.

Godne uwagi sformułowania

Obowiązek rozbiórki obciąża osobę określoną w decyzji o rozbiórce i w wydanym na jej podstawie tytule wykonawczym. Obowiązek ten obciąża daną osobę, ale dotyczy określonej nieruchomości. • Wraz z przeniesieniem prawa własności na nabywcę zostały przeniesione również ograniczenia prawa własności wynikające z wydanych decyzji administracyjnych. • Ustawodawca przewidział możliwość kontynuowania postępowania egzekucyjnego wobec nowego nabywcy rzeczy obciążonej obowiązkiem określonym w tytule wykonawczym chcąc uniknąć sytuacji, kiedy pojawienie się następcy prawnego po wydaniu ostatecznej decyzji administracyjnej stwierdzającej obowiązek w razie wszczęcia postępowania egzekucyjnego, mogłoby skutecznie sparaliżować egzekucję obowiązków publicznoprawnych.

Skład orzekający

Jerzy Siegień

przewodniczący

Małgorzata Masternak - Kubiak

sprawozdawca

Grzegorz Rząsa

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących następstwa prawnego w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w szczególności w kontekście obowiązku rozbiórki po zbyciu nieruchomości."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy obowiązek administracyjny (tu: rozbiórka) jest związany z nieruchomością, a następuje jego przejście na następcę prawnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak przepisy dotyczące egzekucji administracyjnej i następstwa prawnego działają w praktyce, gdy właściciel próbuje uniknąć wykonania obowiązku rozbiórki poprzez sprzedaż nieruchomości. Jest to istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i nieruchomościami.

Sprzedałeś dom z nakazem rozbiórki? Egzekucja i tak Cię dopadnie!

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst