II OSK 977/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną B. S. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (GDOŚ) odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla budowy jedenastu budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Organy ochrony środowiska odmówiły uzgodnienia, powołując się na potencjalne negatywne oddziaływanie inwestycji na cele ochrony obszaru Natura 2000, w szczególności na chronione gatunki ptaków: lerki, błotniaka łąkowego i świergotka polnego. WSA uznał, że organy ochrony środowiska jedynie wskazały na potencjalne ryzyko, które wymaga dalszej analizy przez organ prowadzący postępowanie główne. NSA uznał jednak skargę kasacyjną za zasadną. Sąd stwierdził, że organy ochrony środowiska błędnie zastosowały zasadę przezorności, przerzucając ciężar wykazania braku negatywnego oddziaływania na inwestora. Podkreślono, że budowa budynków mieszkalnych jest inwestycją typową, a organ uzgadniający powinien samodzielnie ocenić jej wpływ na cele ochrony Natura 2000, opierając się na aktualnych danych, a nie tylko na potencjalnym ryzyku. NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz postanowienia organów niższych instancji, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zasady przezorności w kontekście oceny wpływu inwestycji na obszary Natura 2000 oraz obowiązki organów ochrony środowiska w procedurze uzgodnieniowej.
Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji mieszkaniowej na terenie objętym obszarem Natura 2000.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ ochrony środowiska w procedurze uzgodnieniowej projektu decyzji o warunkach zabudowy może odmówić uzgodnienia, powołując się jedynie na potencjalne ryzyko negatywnego oddziaływania na obszar Natura 2000, zamiast przeprowadzić szczegółową analizę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ ochrony środowiska nie może odmówić uzgodnienia, opierając się wyłącznie na potencjalnym ryzyku. Powinien przeprowadzić szczegółową analizę wpływu inwestycji na cele ochrony obszaru Natura 2000, a nie przerzucać ten obowiązek na inwestora lub organ prowadzący postępowanie główne.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że budowa budynków mieszkalnych jest inwestycją typową, a organ uzgadniający powinien samodzielnie ocenić jej wpływ na cele ochrony Natura 2000, stosując zasady prawa, a nie zasadę przezorności w sposób przerzucający ciężar dowodu na inwestora.
Czy sąd administracyjny pierwszej instancji prawidłowo oddalił skargę, odmawiając dopuszczenia dowodów uzupełniających, które miały wykazać brak negatywnego wpływu inwestycji na środowisko?
Odpowiedź sądu
Nie, w tym konkretnym przypadku odmowa dopuszczenia dowodów mogła być wadliwa, choć NSA skupił się na błędach organu administracji.
Uzasadnienie
NSA uznał zarzut naruszenia art. 106 § 3 P.p.s.a. za nieskuteczny, wskazując, że sąd nie jest zobowiązany do prowadzenia postępowania dowodowego, a odmowa dopuszczenia dowodów była uzasadniona, gdyż nie przyczyniłyby się one do lepszej oceny meritum sprawy.
Czy uzasadnienie wyroku WSA było wadliwe z powodu nieodniesienia się do wszystkich zarzutów skargi, w tym kwestionowania inwentaryzacji przyrodniczej?
Odpowiedź sądu
Nie, NSA uznał, że uzasadnienie wyroku WSA spełnia wymogi formalne, mimo że strona skarżąca kwestionowała sposób jego sporządzenia.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. nie był zasadny, ponieważ uzasadnienie wyroku WSA zawierało wszystkie wymagane elementy i poddawało się kontroli kasacyjnej, nawet jeśli strona nie zgadzała się z przyjętym stanem faktycznym lub wykładnią prawa.
Przepisy (23)
Główne
u.o.o.ś. art. 33 § ust. 1
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Zabrania się podejmowania działań mogących znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000.
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.o.p. art. 33 § ust. 1
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
Zakaz podejmowania działań mogących znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000.
Pomocnicze
u.o.o.ś. art. 97 § ust. 1
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.o.o.ś. art. 33 § ust. 3
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Przedsięwzięcia, które nie są bezpośrednio związane z ochroną obszaru Natura 2000 lub nie wynikają z tej ochrony, a mogą znacząco oddziaływać na te obszary, wymagają przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko.
u.o.o.ś. art. 33 § ust. 4
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.o.o.ś. art. 6 § ust. 2
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Kto podejmuje działalność, której negatywne oddziaływanie na środowisko nie jest jeszcze w pełni rozpoznane, jest obowiązany, kierując się przezornością, podjąć wszelkie możliwe środki zapobiegawcze.
u.p.z.p. art. 53 § ust. 4 pkt 8
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 64 § ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 53 § ust. 5
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
P.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 106 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 203 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
K.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
u.o.p. art. 6
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy ochrony środowiska błędnie zastosowały zasadę przezorności, przerzucając ciężar dowodu na inwestora. • Organ uzgadniający powinien samodzielnie ocenić wpływ inwestycji na cele ochrony Natura 2000, a nie opierać się jedynie na potencjalnym ryzyku. • Budowa budynków mieszkalnych jest inwestycją typową, dla której wpływ na środowisko jest możliwy do oceny przez wyspecjalizowane organy.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. i art. 106 § 3 P.p.s.a. nie zostały uwzględnione przez NSA.
Godne uwagi sformułowania
Organ uzgadniający powołując się na zasadę przezorności przeniósł cały ciężar wykazania braku znaczącego negatywnego oddziaływania planowanie inwestycji na cele ochrony obszaru Natura 2000. • Budowa 11 budynków mieszkalnych jednorodzinnych należy do typowych inwestycji, w odniesieni do której organ uzgodnieniowy powinien zająć stanowisko co do jej ewentualnego negatywnego znaczącego wpływu na cele ochrony Natura 2000 [...], a nie przerzucać ten obowiązek na skarżącą.
Skład orzekający
Arkadiusz Despot - Mładanowicz
przewodniczący
Małgorzata Masternak - Kubiak
sprawozdawca
Magdalena Dobek - Rak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady przezorności w kontekście oceny wpływu inwestycji na obszary Natura 2000 oraz obowiązki organów ochrony środowiska w procedurze uzgodnieniowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji mieszkaniowej na terenie objętym obszarem Natura 2000.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy konfliktu między rozwojem budownictwa mieszkaniowego a ochroną cennych siedlisk przyrodniczych w ramach sieci Natura 2000, co jest aktualnym tematem.
“Budowa domu na terenach Natura 2000: Czy zasada przezorności chroni przyrodę, czy blokuje inwestycje?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.