Orzeczenie · 2025-04-29

II OSK 970/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-04-29
NSAAdministracyjneWysokansa
warunki zabudowyplanowanie przestrzenneanaliza urbanistycznazasada dobrego sąsiedztwalinia zabudowywskaźnik powierzchni zabudowywysokość zabudowygeometria dachudostęp do drogi publicznejNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargi kasacyjne wniesione przez wspólnoty mieszkaniowe i spółki od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił ich skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie budynku szkoły. Sąd pierwszej instancji uznał, że organy administracji prawidłowo ustaliły warunki zabudowy, opierając się na analizie urbanistycznej. Jednak NSA, związany granicami skarg kasacyjnych, uznał je za uzasadnione. Wskazano na istotne wady analizy urbanistycznej, w tym nieprawidłowe wyznaczenie obszaru analizowanego, brak szczegółowego uzasadnienia jego wielkości oraz charakterystyki obszaru. Podniesiono również zarzuty dotyczące wadliwego ustalenia linii zabudowy, która powinna być nieprzekraczalna i zgodna z przepisami o drogach publicznych. Ponadto, wskaźnik powierzchni zabudowy został ustalony jedynie jako wartość maksymalna (do 75%), co jest sprzeczne z przepisami rozporządzenia. Podobnie, wysokość zabudowy została określona zbyt szerokim przedziałem (od I do VII kondygnacji), co pozostawia inwestorowi nadmierną swobodę. Wątpliwości wzbudziło również ustalenie geometrii dachu oraz brak jednoznacznego potwierdzenia dostępu do drogi publicznej. NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje administracyjne, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących ustalania warunków zabudowy, w szczególności wymogów dotyczących analizy urbanistycznej, wyznaczania obszaru analizowanego, linii zabudowy, wskaźników zabudowy oraz dostępu do drogi publicznej.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz rozporządzenia wykonawczego, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnego stanu faktycznego.

Zagadnienia prawne (5)

Czy analiza funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu, stanowiąca podstawę decyzji o warunkach zabudowy, została przeprowadzona prawidłowo, w szczególności w zakresie wyznaczenia obszaru analizowanego i jego parametrów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, analiza została przeprowadzona wadliwie, co stanowiło podstawę do uchylenia decyzji.

Uzasadnienie

NSA uznał, że analiza urbanistyczna była wadliwa z powodu nieprawidłowego wyznaczenia obszaru analizowanego, braku szczegółowego uzasadnienia jego wielkości i charakterystyki, a także nieprzekazania jej stronom postępowania.

Czy linia zabudowy została ustalona prawidłowo, zgodnie z przepisami rozporządzenia i ustawy o drogach publicznych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, linia zabudowy została ustalona nieprawidłowo, w sposób niezgodny z przepisami.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że linia zabudowy powinna być nieprzekraczalna i ustalona zgodnie z przepisami, a w tym przypadku została wyznaczona poza linią zabudowy istniejącej i z naruszeniem odległości od jezdni.

Czy wskaźnik powierzchni zabudowy do powierzchni działki został ustalony prawidłowo?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wskaźnik został ustalony nieprawidłowo, jedynie jako wartość maksymalna.

Uzasadnienie

NSA uznał, że ustalenie wskaźnika powierzchni zabudowy jedynie jako wartości maksymalnej (do 75%) jest niedopuszczalne i sprzeczne z przepisami rozporządzenia, które wymaga ustalenia go na podstawie średniego wskaźnika dla obszaru analizowanego.

Czy wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej została określona w sposób jednoznaczny i zgodny z przepisami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, parametr został określony nieprecyzyjnie, w zbyt szerokim przedziale.

Uzasadnienie

NSA uznał, że określenie wysokości zabudowy w przedziale 'od I do VII kondygnacji' jest nadmiernie szerokie i pozostawia inwestorowi zbyt dużą swobodę, co narusza przepisy rozporządzenia.

Czy dostęp do drogi publicznej został prawidłowo ustalony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, dostęp do drogi publicznej nie został prawidłowo ustalony.

Uzasadnienie

NSA zgodził się ze skarżącymi, że brak jest faktycznego wjazdu na działkę z drogi publicznej, co podważa ustalenia organów w tym zakresie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok WSA oraz zaskarżona decyzja SKO i poprzedzająca ją decyzja Zarządu Dzielnicy zostały uchylone w całości.

Przepisy (19)

Główne

u.p.z.p. art. 61 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 3 § 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 3 § 2

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 2 § 5

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 4 § 4

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 5 § 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 6 § 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 7 § 4

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 8

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 203 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych art. 43 § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wady analizy urbanistycznej, w tym nieprawidłowe wyznaczenie obszaru analizowanego i brak jego uzasadnienia. • Niewłaściwe ustalenie linii zabudowy. • Nieprawidłowe ustalenie wskaźnika powierzchni zabudowy jako wartości maksymalnej. • Nieprecyzyjne określenie wysokości zabudowy. • Wady dotyczące geometrii dachu. • Brak dostępu do drogi publicznej.

Godne uwagi sformułowania

zasada dobrego sąsiedztwa nie oznacza ograniczenia nowej zabudowy do możliwości powstania w danym miejscu jedynie obiektów tożsamych z już istniejącymi • wymaga ona jedynie, aby przy ustalaniu warunków nowej zabudowy dostosować je do cech i parametrów architektonicznych i urbanistycznych wyznaczonych przez stan dotychczasowej zabudowy w celu zachowania ładu przestrzennego • Wyznaczenie obszaru analizowanego powinno być zatem poparte szczegółową argumentacją przedstawioną w uzasadnieniu decyzji, ponieważ jest to czynność w sposób oczywisty determinująca wyznaczenie wskaźników i parametrów projektowanej zabudowy. • gabarytów tych nie można domniemywać.

Skład orzekający

Andrzej Jurkiewicz

przewodniczący

Magdalena Dobek-Rak

członek

Małgorzata Masternak - Kubiak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ustalania warunków zabudowy, w szczególności wymogów dotyczących analizy urbanistycznej, wyznaczania obszaru analizowanego, linii zabudowy, wskaźników zabudowy oraz dostępu do drogi publicznej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz rozporządzenia wykonawczego, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnego stanu faktycznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowych aspektów planowania przestrzennego i ustalania warunków zabudowy, które mają bezpośredni wpływ na inwestycje i życie mieszkańców. Wskazuje na częste błędy popełniane przez organy administracji i sądy niższej instancji.

NSA: Błędy w analizie urbanistycznej uchylają decyzję o warunkach zabudowy – kluczowe zasady planowania przestrzennego.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst