II OSK 965/22

II OSK 965/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-09-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-04-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Czerwiński /sprawozdawca/
Jerzy Stankowski
Paweł Miładowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II SA/Ol 911/21 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2022-01-13
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 51 ust. 3, art. 50 ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 7, art. 77 § 1 i art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2003 nr 169 poz 1650
§ 77 pkt 4
ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SOCJALNEJ z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i  higieny pracy - tekst jednolity
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 145 § 1 punkt 1 lit. a) i c), art. 182 § 2 i 3, art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) Sędzia del. NSA Jerzy Stankowski po rozpoznaniu w dniu 19 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej W. Sp. z o.o. z siedzibą w O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 13 stycznia 2022 r. sygn. akt II SA/Ol 911/21 w sprawie ze skargi W. Sp. z o.o. z siedzibą w O. na decyzję Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 września 2021 r., nr P.7721.25.2021 16ME w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązku polegającego na dostarczeniu ekspertyzy technicznej dotyczącej wykonanych robót budowlanych oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 13 stycznia 2022 r., sygn. akt II SA/Ol 911/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę W. Sp. z o.o. z siedzibą w O. (dalej jako "skarżący" lub "Spółka") na decyzję Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 września 2021 r., nr P.7721.25.2021 16ME w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązku polegającego na dostarczeniu ekspertyzy technicznej dotyczącej wykonanych robót budowlanych.
Powyższy wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym w sprawie.
Warmińsko-Mazurski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako: "WINB", "organ odwoławczy"), w wyniku wykonania prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 16 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Ol 932/17, po przeprowadzeniu postępowania, uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Olsztyna (dalej jako: "PINB", "organ I instancji") z dnia 25 kwietnia 2017 r. w całości i stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego decyzją PINB z dnia 12 października 2015 r., polegającego na dostarczeniu ekspertyzy dotyczącej wykonanych robót budowlanych, związanych z budową dwutorowej linii elektroenergetycznej napowietrznej [...] - drugostronnego zasilenia stacji energetycznej "[...]" (obręb [...], działki nr [...], [...], [...], [...], [...]), wykonanych na odcinku o długości 47 m od bramki "[...]" do pierwszego projektowanego słupa [...].
Organ odwoławczy mając na uwadze ustalony w sprawie stan faktyczny oraz wskazania wynikające z wyroku WSA w Olsztynie z 16 stycznia 2018 r. (sygn. akt II SA/Ol 932/17) oraz utrzymującego go w mocy wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2020 r. (sygn. akt II OSK 1277/18), ponownie rozpatrując sprawę wezwał E. S.A. (dalej jako: "Inwestor") do przedłożenia uzupełniającej ekspertyzy techniczno-prawnej sporządzonej w styczniu 2016 r., uzupełnionej o określenie sposobu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości dotyczących przebiegu elektroenergetycznej dwutorowej linii napowietrznej [...] oraz o wskazanie przesłanek pozwalających uznać, że przedmiotowy obiekt budowlany jest zgodny z obowiązującymi przepisami. Organ wyjaśnił, że z przedłożonej uzupełniającej ekspertyzy techniczno-prawnej z dnia 20 stycznia 2021 r. wynika, że działka nr [...] (obręb nr [...]) o powierzchni 0,0702 ha ma kształt zbliżony do prostokąta, a wzdłuż krótszego boku, od strony południowej, przebiega fragment dwutorowej linii napowietrznej o napięciu 110 kV relacji "[...] - [...] – [...]", który tworzą przęsła [...] zabudowane na słupach rurowych serii RD2. Na działce nr [...] nie jest posadowiona żadna konstrukcja wsporcza linii (słupy) i nad działką nie przebiegają żadne przewody, wobec czego nie ma całkowitego wyłączenia z użytkowania jakiegokolwiek fragmentu przedmiotowej działki. W związku z faktem, że linia przebiega poza ww. działką, nie istnieje konieczność zabezpieczenia obszaru niezbędnego do wykonywania czynności eksploatacyjnych na linii w obszarze działki. Ograniczenia w zagospodarowaniu terenu działki nr [...] wynikają natomiast z uwagi na występujące w obszarze działki inne budowle techniczne (media), służące różnym użytkownikom.
Podkreślono, że organ odwoławczy, w przypadku stwierdzenia, że zaskarżona decyzja pierwszoinstancyjna jest nieprawidłowa, a nie ma wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy i brak jest konieczności uzupełnienia postępowania dowodowego, orzeka rozstrzygając co do istoty sprawy, tak jak miało to miejsce w przedmiotowej sprawie.
Organ wskazał, że w pojęciu czynności mających na celu doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem z art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, może mieścić się obowiązek przedłożenia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz.
W rozpoznawanej sprawie nałożenie na Inwestora obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej wykonanych robót było więc możliwe na podstawie ww. przepisu. Jeżeli obowiązki zostały wykonane, organ ma obowiązek stwierdzić ten fakt w drodze decyzji, natomiast jeśli nie - wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót lub rozbiórkę obiektu budowlanego albo doprowadzenie do stanu poprzedniego.
W ocenie WINB obowiązki nałożone ostateczną decyzją z 12 października 2015 r. zostały przez Inwestora wykonane, ponieważ z przedłożonej ekspertyzy oraz ekspertyzy uzupełniającej wynika, że dwutorowa linia napowietrzna [...] została zaprojektowana i wybudowana prawidłowo, zgodnie z obowiązującymi przepisami i nie stwierdzono nieprawidłowości w jej przebiegu; z tego względu autor ekspertyzy nie wskazał konieczności dokonywania jakichkolwiek działań. Inwestor wykonał wszystkie obowiązki określone w decyzji, wydanej na podstawie art. 51 ust. 7 i ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, tj. obowiązek dostarczenia ekspertyzy dotyczącej wykonanych robót budowlanych, związanych z budową dwutorowej linii elektroenergetycznej napowietrznej [...]; ekspertyza winna była ustalić zakres nieprawidłowości dotyczących przebiegu przedmiotowej linii, ograniczającej użytkowanie działki W. Sp. z o.o. (dalej jako: "Spółka", "Skarżąca") i określić sposób usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, co nastąpiło.
W realiach sprawy, osoba upoważniona stwierdziła prawidłowe wykonanie przez Inwestora nałożonego obowiązku. Wykazano, że z technicznego punktu widzenia zostały spełnione wszystkie wymagania techniczne wybudowania linii elektroenergetycznej [...] i nie stwierdzono nieprawidłowości w jej przebiegu. Doprowadziło to organ do wniosku, że obowiązek zawarty w decyzji z dnia 12 października 2015 r. został wykonany. To z kolei obligowało organ do stwierdzenia wykonania obowiązku z drodze decyzji, bowiem decyzja przewidziana w przepisie art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego nie jest decyzją uznaniową, lecz decyzją związaną.
Skarżąca wniosła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. Zakwestionowano stanowisko organu odwoławczego, że przedstawienie przez Inwestora ekspertyzy sporządzonej przez R. J. jest spełnieniem obowiązku wskazanego w decyzji PINB z 12 października 2015 r., gdyż pozostaje to w całkowitej sprzeczności z sentencją ww. decyzji; sentencja ta nakazywała Spółce dostarczenie ekspertyzy dotyczącej robót budowlanych związanych z budową dwutorowej linii elektroenergetycznej napowietrznej [...] – drugostronnego zasilenia stacji energetycznej "[...]" (obręb [...], dz. nr. [...], [...], [...], [...], [...]) wykonanych na odcinku 47 m od bramki "[...]" do pierwszego projektowanego słupa [...]. Ekspertyza powinna ustalić zakres nieprawidłowości dotyczący przebiegu przedmiotowej linii elektroenergetycznej ograniczającej użytkowanie działki W. Sp. z o.o. w O. (nr [...]-[...]) zgodnie z jej przeznaczeniem i określać sposób usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Natomiast ekspertyza przedłożona przez Inwestora "nie rozwiązuje kluczowego problemu, a mianowicie faktu, że na odcinek o długości 47 m od bramki "[...]" do pierwszego projektowanego słupa [...], uchylono decyzję o pozwoleniu na budowę", a Spółka nie wskazała żadnego rozwiązania tego problemu.
Inwestor nie wskazał rozwiązania jak usunąć nieprawidłowości w zakresie ograniczenia użytkowania działki skarżącej, a kwestie bezpieczeństwa i poprawności wykonania linii od strony technicznej nie były powodem, dla którego wszczęto postępowanie. Podstawą wszczęcia postępowania był fakt niezgodnego z prawem wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, która naruszała prawa skarżącej poprzez nieuwzględnienie przepisów art. 4, art. 5, art. 28 ust. 2 i art. 35 ust. 1 pkt 2 P.b. Wskazano, że twierdzenie biegłego, że ograniczenie korzystania z nieruchomości wynika z występujących w obszarze działki innych budowli technicznych (mediów) jest nieprawdziwe, a przyłącza do istniejącego budynku skarżącej nie stwarzają jakichkolwiek ograniczeń w przeciwieństwie do nowo wybudowanej linii energetycznej. Zadała pytanie "dlaczego skoro linia jest wybudowana prawidłowo, to z jakich względów uchylono pozwolenie na budowę?".
Skarżąca za niezrozumiałe uznaje to, że od ponad 14 lat musi walczyć o respektowanie podstawowych praw, które pomijane są przez organy. Za nieuwzględnieniem praw Skarżącej nie mogą, bowiem przemawiać względy społeczne i znaczenie zbudowanej linii energetycznej, gdyż możliwe było jej zbudowanie bez naruszenia prawa.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wskazanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę na powyższą decyzję, uznając, że nie zasługiwała ona na uwzględnienie.
Oceniając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji Sąd zauważył, że rzeczona sprawa była już przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego - wyroku z 16 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Ol 932/17 oraz wyrok NSA z 12 marca 2020 r., sygn. akt II OSK 1277/18. Zastosowanie w sprawie znajduje zatem przepis art. 153 P.p.s.a., zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Sąd wyjaśnił jakie konsekwencje dla rozpatrzenia sprawy ma wcześniejsze wydanie wyroku w przedmiotowej sprawie.
Sąd podkreślił, że w poprzednio wydanym wyroku z 16 stycznia 2018 r. (sygn. akt II SA/Ol 932/17) Sąd I instancyjny uchylając pierwotną decyzję WINB z 26 września 2017 r., wyjaśnił, że "przedmiotem postępowania prowadzącego do wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 3 P.b. jest w istocie sprawdzenie wykonania obowiązków wynikających z decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 P.b. oraz w zależności od wyników tej weryfikacji wydanie odpowiedniej decyzji". Wskazano również, że Inwestor był zobowiązany nie tylko do dostarczenia ekspertyzy dotyczącej wykonanych robót budowlanych, ale także do tego, by w ekspertyzie tej ustalić zakres nieprawidłowości dotyczących przebiegu przedmiotowej linii elektroenergetycznej ograniczającej użytkowanie działki skarżącej Spółki, a także aby ekspertyza ta zawierała określenie sposobu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Podkreślono jednocześnie, że rzeczoznawca nie jest osobą uprawnioną do rozstrzygania kwestii prawnych, a jedynie do oceny, czy istnieje techniczna możliwość usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.
Wyżej wymienioną ocenę prawną podzielił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 marca 2020 r. (sygn. akt II OSK 1277/18), wobec czego organ odwoławczy zażądał od Inwestora przedłożenia ekspertyzy techniczno-prawnej uzupełnionej o określenie sposobu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, dotyczących przebiegu linii napowietrznej [...] (drugostronnego zasilania stacji "[...]") w zakresie oddziaływania na działkę sąsiednią oraz o wskazanie przesłanek pozwalających uznać, że przedmiotowy obiekt budowlany jest zgodny z obowiązującymi przepisami. Z przedłożonej opinii uzupełniającej, sporządzonej przez biegłego sądowego z zakresu elektroenergetyki, wynika że zmodernizowana, istniejąca od 1973 r., linia napowietrzna [...] została wybudowana zgodnie z decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego, decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia, decyzją o pozwoleniu na budowę, a także zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, sprecyzowanymi w polskich normach PN-EN 50341-1-2005 oraz PN-EN 50341-3-22. Z uwagi na to, że rzeczoznawca nie stwierdził w uzupełnionej ekspertyzie sporządzonej 20 stycznia 2021 r. (wraz z wyjaśnieniami z 30 kwietnia 2021 r.) nieprawidłowości dotyczących przebiegu przedmiotowej linii elektroenergetycznej ograniczających użytkowanie nieruchomości skarżącej, nie wskazano konieczności wykonywania jakichkolwiek działań, bowiem pod względem technicznym spełnione zostały wszystkie wymagania, dotyczące modernizacji spornej linii.
Sąd podkreślił, że sporna modernizacja linii elektroenergetycznej, jak wynika z ustaleń zawartych w ekspertyzie, wykonana została na podstawie ostatecznej decyzji Prezydenta Olsztyna z 27 kwietnia 2006 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, zgodnie z obowiązującymi przepisami, która następnie została uchylona w zakresie dotyczącym odcinka 47 m przebiegającego wzdłuż granicy z działką nr [...] obręb [...], jednak nie z uwagi na naruszenie technicznych wymogów takiej linii lecz z uwagi na brak udziału w tym postępowaniu skarżącej, którą uznano za stronę tego postepowania. Również sama skarżąca nie kwestionuje prawidłowości poprawności wykonania samej linii od strony technicznej.
Ponadto Sąd wskazał, że w niniejszym postępowaniu doszło do zmiany stanu faktycznego sprawy będącego wynikiem ustaleń dokonanych w przedłożonej ekspertyzie oraz odpowiedzi uzupełniającej biegłego z 30 kwietnia 2021 r. W złożonej ekspertyzie biegły wskazał bowiem, że w związku z przebiegiem linii 110 kV w pobliżu działki nr [...] obręb [...] nie istnieje konieczność zabezpieczenia obszaru niezbędnego do wykonywania czynności eksploatacyjnych na linii na wspomnianej działce, jak też wskazał dokumentując te okoliczności dokumentami źródłowymi, decyzją o zatwierdzeniu planu realizacyjnego z 16.VII.70 r., jak też protokołem odbioru technicznego z 30.09.1973 r., że przed przebudową obecnej linii [...] na działce nr [...] obręb [...] istniały ograniczenia w jej użytkowaniu takie same jak w obecnym przebiegu linii. Biegły wyjaśnił, że ograniczenia w zagospodarowaniu działki nr [...] wynikają z faktu występowania w obszarze tej działki innych budowli technicznych (media) służących różnym użytkownikom, które uniemożliwiają realizację w sąsiedztwie, jak podnosiła to Skarżąca, otwartego składu materiałów. Wskazano nadto, że na działce skarżącej przed wybudowaniem przez nią budynku biurowego zostały zlokalizowane instalacje: wod.-kan., burzowa i energetyczna zasilające okoliczne firmy oraz skarżącą, które znajdują się w pasie ok. 5 m wzdłuż granicy działki nr [...] od strony linii WN. Zatem brak możliwości urządzenia w przestrzeni 4 m od granicy działki (ogrodzenia) na całym jej przebiegu od strony linii 110 kV budowli, magazynu, składowiska nie jest spowodowany zlokalizowaniem linii elektroenergetycznej lecz instalacji użyteczności publicznej. Wynika to z konieczności ochrony budowli podziemnych użyteczności publicznej zlokalizowanych w tym pasie. Poza tym przestrzeń ta pozostaje związana z istniejącą linią zabudowy na działce.
Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdził, że organ wykonał zalecenia wynikające z uprzednio zapadłych w sprawie wyroków i uzupełnił ekspertyzę techniczno-prawną w żądanym zakresie.
Ponadto Sąd wyjaśnił, że celem postępowania wszczętego przez organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 51 P.b. jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, a zatem z wszystkimi powszechnie obowiązującymi przepisami, w tym przede wszystkim przepisami Prawa budowlanego i techniczno-budowlanymi. W doktrynie i w orzecznictwie jednolicie wskazuje się, że nakaz zaniechania dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, powinny być wydawane przez organy nadzoru budowlanego w sytuacjach, gdy nie ma możliwości doprowadzenia wykonywanych lub już wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 lub 3 P.b. (por. wyrok NSA z 27 września 2017 r., sygn. akt II OSK 135/16, CBOSA).
Zgodnie natomiast z art. 51 ust. 3 P. b. po upływie terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 i wydaje decyzję o stwierdzeniu wykonania obowiązku albo w przypadku niewykonania obowiązku - nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Przy czym przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 P. b. upoważnia organ do wydania decyzji orzekającej o obowiązku wykonania, w wyznaczonym terminie, określonych robót budowlanych lub czynności. Użyty w powyższym przepisie zwrot "wykonanie określonych czynności" oznacza również wykonanie odpowiedniej dokumentacji powykonawczej – inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz, tak jak w rozpoznawanej sprawie (por. wyrok NSA z 8 grudnia 2016 r., sygn. akt II OSK 640/15, ONSAiWSA 2018/1/4; wyrok NSA z 23 sierpnia 2018 r., sygn. akt II OSK 2119/16, CBOSA oraz wyrok NSA z 15 września 2020 r., sygn. akt II OSK 1268/20, CBOSA). Z konstrukcji ww. przepisów wynika, że do zakresu postępowania naprawczego nie należą natomiast kwestie związane z prawem własności, na które powołuje się Skarżąca. Sąd podzielił również stanowisko prezentowane w orzecznictwie, że "organy nadzoru budowlanego stosując art. 51 ust. 3 P.b. mają obowiązek i kompetencję sprawdzić jedynie, czy został wykonany obowiązek nałożony decyzją wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 P.b. Nie muszą natomiast dokonywać weryfikacji, czy został zrealizowany cel nałożenia obowiązku, tj. czy wykonane roboty budowlane lub czynności doprowadziły wykonane roboty budowlane do stanu zgodnego z prawem (wyrok WSA w Krakowie z 5 grudnia 2018 r., sygn. akt II SA/Kr 1099/18, CBOSA). W sentencji decyzji z 12 października 2015 r., PINB nakazał Inwestorowi sporządzenie ekspertyzy ustalającej zakres nieprawidłowości dotyczących przebiegu linii elektroenergetycznej i określającej sposób ich usunięcia, co w sprawie niewątpliwie uczyniono. Prawidłowo więc organ odwoławczy stwierdził zaskarżoną decyzją wykonanie obowiązku nałożonego ww. decyzją.
Odnosząc się natomiast do zarzutu skargi dotyczącego naruszenia § 77 pkt 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, ustanawiającego ograniczenie składowania materiałów pod liniami wysokiego napięcia w odległości 15 m od skrajnych przewodów linii, Sąd wskazał, że po pierwsze przebieg linii - zmodernizowanej w 2008 r., na podstawie ostatecznego pozwolenia na budowę, uchylonego wprawdzie decyzją Wojewody z dnia 17 marca 2010 r. w części dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę linii na odcinku o długości 47 m od bramki "[...]" do pierwszego projektowanego słupa nr [...] - został ustalony na mocy decyzji Nr 81/70 Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 16 lipca 1970 r. Skarżąca wydzierżawiając działkę nr [...] obręb [...] była więc świadoma, że w jej bezpośrednim sąsiedztwie przebiega linia elektroenergetyczna wysokiego napięcia. Po drugie zaś, przepisy ww. rozporządzenia są przepisami wykonawczymi do Kodeksu pracy, co uzasadnia stanowisko o ograniczonym zakresie ich stosowania przez organy nadzoru budowlanego w postępowaniach określonych w Prawie budowlanym (por. wyrok NSA 8 grudnia 2021r., sygn. akt II OSK 2011/21, CBOSA). Podkreślić wypada również, że przepisy rozporządzenia określają obowiązki pracodawcy, nie ograniczając prawa własności. Kwestią skarżącej pozostaje więc taka organizacja pracy przedsiębiorstwa, by pozostawała ona w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa i wynikającymi z nich ograniczeniami, powstałymi już w momencie zlokalizowania linii elektroenergetycznej 110 kV w 1970 r. Problematyka ta pozostaje jednak poza sferą prawa administracyjnego.
Sąd stwierdził, że nie jest rolą ani organów administracji, ani Sądu, usuwanie ewentualnych wad prawnych nieruchomości. Sąd w poprzednim wyroku nakazał ustalić i ocenić nieprawidłowości pod względem technicznym, co miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. Wobec tego należało stwierdzić, że obowiązek nałożony na inwestora ostateczną decyzją został prawidłowo wykonany, co obligowało organ do wydania decyzji stwierdzającej wykonanie przedmiotowego obowiązku.
Skarżąca wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, przez błędną jego wykładnię, niewłaściwe zastosowanie i naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a polegające na naruszeniu art. 145 §1 punkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 133§ 1 P.p.s.a. oraz art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - dalej kpa (j.t. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.), a także art. 51 ust. 7 w związku z art. 51 ust. 3 i w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo Budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (t.j. Dz.U. 2021 poz. 2351) - dalej P.b. przez:
1. przyjęcie, że w trakcie postępowania doszło do zmiany stanu faktycznego oraz, że organ zasadnie stwierdził wykonanie przez inwestora E. S.A. oddział w O. obowiązku nałożonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. Olsztyna z dnia 12 października 2015 r., znak: PINB 7353-11/2013, polegającego na dostarczeniu ekspertyzy dotyczącej wykonanych robót budowlanych związanych z budową dwutorowej linii elektroenergetycznej napowietrznej [...]-drugostronnego zasilenia stacji energetycznej "[...]" (obręb [...] działki nr [...], [...], [...], [...], [...]) wykonanych na odcinku o długości 47 m od bramki "[...]" do pierwszego projektowanego słupa [...],
2. przyjęcie bezkrytycznie za organem stwierdzeń biegłego zawartych w opinii, w szczególności odnoszących się do ograniczeń korzystania przez skarżącego z działki nr [...] obręb [...] w Olsztynie, bez poddania tej opinii ocenie jako dowodu, co miało bezpośredni wpływ na wynik sprawy,
3. nieuwzględnienie § 77 pkt 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. z 2003 r. Nr 169 poz. 1650 ze zm.) jako mającego istotne znaczenie w ograniczeniu w korzystaniu przez skarżącego z działki nr [...] obręb [...] w związku z przebiegiem nowo wybudowanej linii oraz przyjęcie, że przepis ten wymaga tylko właściwej organizacji pracy w przedsiębiorstwie skarżącego.
Na podstawie tak sformułowanych zarzutów skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych oraz zrzekła się rozpoznania sprawy na rozprawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawione zostały argumenty mające, zdaniem skarżącej kasacyjnie Spółki, potwierdzać zasadność podniesionych zarzutów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej jako "P.p.s.a."), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Wobec tego, że skarżąca kasacyjnie Spółka zrzekła się rozprawy, a organ w terminie czternastu dni od dnia doręczenia mu odpisu skargi kasacyjnej, nie zażądał przeprowadzenia rozprawy, NSA – na podstawie art. 182 § 2 i 3 P.p.s.a. – skargę kasacyjną rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez W. sp. z o.o. z siedzibą w O. nie miała usprawiedliwionych podstaw.
Za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia art. 145 §1 punkt 1 lit. a i c w zw. z art. 133§ 1 P.p.s.a. oraz art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. i art. 51 ust. 7 w związku z art. 51 ust. 3 i w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo Budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. Słusznie Sąd I instancji stwierdził, że inwestor wykonał nałożony na niego obowiązek. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Brak jest uzasadnionych podstaw do kwestionowania przydatności dowodowej sporządzonej w sprawie ekspertyzy. Zasadnie organy administracji uznały, że opinia ta może być podstawą ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie a tym samym inwestor wykonał nałożony na niego obowiązek.
Wojewódzki Sąd Administracyjny odniósł się również do kwestii zastosowania § 77 pkt 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. Przepis ten stanowi, że niedopuszczalne jest składowanie materiałów bezpośrednio pod elektroenergetycznymi liniami napowietrznymi lub w odległości mniejszej (licząc w poziomie od skrajnych przewodów) niż 15 m - od linii wysokiego napięcia powyżej 30 kV. Zasadnie Sąd I instancji wskazał, że ograniczenie związane jest z realizacją linii elektroenergetycznej na mocy decyzji Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 16 lipca 1970 r. nr 81/70. Nadto stwierdzić należy, że ograniczenie to nie powstało w czasie realizacji linii w latach siedemdziesiątych tylko już po zrealizowaniu tej linii na skutek wydania ww. rozporządzenia w 1997 r. Modernizacja już istniejącej linii elektroenergetycznej nie skutkowała powstaniem ograniczenia w możliwości zagospodarowania nieruchomości skarżącej kasacyjnej Spółki, gdyż ograniczenie to już wcześniej istniało. W konsekwencji norma zawarta w § 77 pkt 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy nie miała znaczenia dla oceny wydanych przez organy administracji decyzji.
Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a. w zw. z art. 182 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.