II OSK 963/05

Naczelny Sąd Administracyjny2005-10-27
NSAAdministracyjneŚredniansa
cudzoziemcyzezwolenie na pobytmałżeństwofikcyjny związekpostępowanie administracyjneskarga kasacyjnaNSAprawo imigracyjne

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną obywatela Armenii, uznając za prawidłowe ustalenia sądów niższych instancji dotyczące fikcyjności jego małżeństwa z obywatelką Polski i braku podstaw do przedłużenia zezwolenia na pobyt.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej obywatela Armenii, S. A., od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców odmawiającą przedłużenia zezwolenia na zamieszkanie. Organy administracji uznały małżeństwo S. A. z obywatelką Polski za fikcyjne oraz stwierdziły brak wystarczających podstaw do udzielenia zezwolenia na pobyt. NSA oddalił skargę kasacyjną, wskazując na nieprawidłowe zastosowanie przez skarżącego przepisów Kodeksu postępowania cywilnego zamiast Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną S. A., obywatela Armenii, który ubiegał się o przedłużenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w Polsce. Wniosek został pierwotnie odrzucony przez Wojewodę Mazowieckiego, który uznał małżeństwo S. A. z obywatelką Polski za fikcyjne i wskazał na brak wystarczających źródeł utrzymania. Po uchyleniu pierwszej decyzji i ponownym rozpatrzeniu sprawy, Wojewoda ponownie odmówił przedłużenia zezwolenia, powołując się na fikcyjność małżeństwa i prowadzenie działalności gospodarczej niezgodnie z przepisami. Prezes Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców utrzymał decyzję w mocy, wskazując na niespójności w zeznaniach małżonków, nieścisłości w dokumentach dotyczących zatrudnienia oraz zatajenie faktu skazania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S. A., uznając zebrany materiał dowodowy za wystarczający do stwierdzenia fikcyjności małżeństwa i braku podstaw do udzielenia zezwolenia. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że skarżący nieprawidłowo powołał się na art. 233 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, który nie ma zastosowania w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna powinna opierać się na przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd administracyjny nie może naruszyć przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, ponieważ w postępowaniu przed tym sądem stosuje się przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a nie przepisy k.p.c., chyba że zachodzą szczególne okoliczności (np. uzupełniające postępowanie dowodowe).

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że skarżący nieprawidłowo powołał się na art. 233 § 1 k.p.c. jako podstawę skargi kasacyjnej, ponieważ przepis ten nie ma zastosowania w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Sąd administracyjny stosuje przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (14)

Główne

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o.c. art. 57 § 1

Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach

u.o.c. art. 62 § 1

Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach

u.o.c. art. 53 § 1

Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach

u.o.c. art. 53 § 3

Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach

u.o.c. art. 54 § 1

Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach

u.o.c. art. 17 § 1

Ustawa z dnia 25 czerwca 1997 r. o cudzoziemcach

u.o.c. art. 17a § 3, 6

Ustawa z dnia 25 czerwca 1997 r. o cudzoziemcach

u.o.c. art. 18

Ustawa z dnia 25 czerwca 1997 r. o cudzoziemcach

k.p.a. art. 104 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 175 § 1-3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.k. art. 270 § 1

Kodeks karny

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Nie ma zastosowania w postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieprawidłowe zastosowanie przez skarżącego art. 233 § 1 k.p.c. w skardze kasacyjnej, który nie ma zastosowania w postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia przez WSA art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dowolną i ogólnikową ocenę materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna powinna wskazywać podstawy kasacyjne przez powołanie konkretnych przepisów prawa którym, według strony skarżącej, uchybił sąd oraz określenie sposobu ich naruszenia. W postępowaniu przed sądem administracyjnym nie znajdują zastosowania przepisy kodeksu postępowania cywilnego chyba, że Sąd I instancji przeprowadza uzupełniający dowód z dokumentu na podstawie art. 106 § 3 i § 5 p.p.s.a.). Zarzut naruszenia przepisu postępowania cywilnego, który nie stosował ani sąd, ani tym bardziej organ administracji, nie może zatem zostać uznany za uzasadniony.

Skład orzekający

Włodzimierz Ryms

przewodniczący

Jerzy Bujko

członek

Jacek Chlebny

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących formalnych wymogów skargi kasacyjnej w postępowaniu administracyjnosądowym, w szczególności w kontekście stosowania przepisów k.p.c. oraz kwestii dotyczących zezwoleń na pobyt cudzoziemców."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie błędnie powołano się na przepisy k.p.c. w skardze kasacyjnej. Orzeczenie nie rozstrzyga merytorycznie kwestii fikcyjności małżeństwa, a jedynie formalne braki skargi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczową kwestię formalną w postępowaniu sądowym – konieczność stosowania właściwych przepisów prawa. Choć dotyczy prawa imigracyjnego, główny nacisk położony jest na procedurę, co czyni ją interesującą głównie dla prawników procesowych.

Błąd formalny w skardze kasacyjnej: dlaczego powołanie się na Kodeks postępowania cywilnego może pogrzebać sprawę przed NSA?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 963/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2005-10-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-08-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jacek Chlebny /sprawozdawca/
Jerzy Bujko
Włodzimierz Ryms /przewodniczący/
Symbol z opisem
6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Ryms, Sędziowie NSA Jerzy Bujko, Jacek Chlebny (spr.), Protokolant Łukasz Celiński, po rozpoznaniu w dniu 27 października 2005 r. na rozprawie w Wydziale II Izby Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 kwietnia 2005 r. sygn. akt V SA/Wa 110/05 w sprawie ze skargi S. A. na decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców z dnia 21 września 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S. A. na decyzję Prezesa Urzędu do spraw Repatriacji i Cudzoziemców z dnia 21 września 2004 r., nr [...].
W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy.
W dniu 24 kwietnia 2003 r. S. A., obywatel Armenii wystąpił do Wojewody Mazowieckiego z wnioskiem o przedłużenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, udzielonego mu uprzednio przez tego Wojewodę mocą decyzji z dnia 20 czerwca 2001 r. nr [...] do dnia 20 czerwca 2003 r.
Wojewoda decyzją z dnia 18 czerwca 2003 r. na podstawie art. 18 w zw. z art. 17 ust. 1 i art. 17a pkt 3 i pkt 6 ustawy z dnia 25 czerwca 1997 r. o cudzoziemcach (Dz. U. Nr 127, poz. 1400 ze zm.) odmówił wnioskodawcy przedłużenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w Rzeczypospolitej Polskiej oraz zobowiązał do opuszczenia terytorium Polski do dnia 20 lipca 2003 r., wskazując, że małżeństwo S. A. z obywatelką polską jest związkiem fikcyjnym, zaś cudzoziemiec nie wykazał w sposób nie budzący wątpliwości źródła swego utrzymania.
W wyniku odwołania skarżącego, Prezes Urzędu do spraw Repatriacji i Cudzoziemców decyzją z dnia 13 stycznia 2004 r., nr [...] uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia wskazując na konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego w celu wyjaśnienia charakteru związku małżeńskiego skarżącego z obywatelką polską Beatą Rakowską oraz charakteru prawnego zatrudnienia skarżącego.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia 8 marca 2004 r. nr [...] nie uwzględnił wniosku skarżącego i powołując się na treść art. 57 ust. 1 pkt 4 i pkt 7 w zw. z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach oraz art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), potwierdził fikcyjny charakter związku małżeńskiego S. A. oraz prowadzenie przez niego działalności gospodarczej niezgodnie z obowiązującymi przepisami.
Na skutek ponownego odwołania S. A., Prezes Urzędu do spraw Repatriacji i Cudzoziemców decyzją z dnia 21 września 2004 r., nr DL-I-1397/04/8 uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w części dotyczącej terminu opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz utrzymał ją w mocy w pozostałej części. Organ wskazał, że w świetle art. 53 ust. 1 pkt 6, art. 54 ust. 1 i art. 57 ust. 1 pkt 1 i pkt 4 ustawy o cudzoziemcach, jak również zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, okoliczności wskazane przez skarżącego jako podstawa do udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony budzą wątpliwości co do ich wiarygodności. Przede wszystkim składane przez małżonków S. A. i B. R. zeznania nie są zgodne i nie wynika z nich żadna spójna informacja na temat ich sytuacji rodzinnej. Poza tym dokumenty potwierdzające wykonywanie pracy przez skarżącego na terytorium Polski zawierają szereg nieścisłości. W aktach sprawy brak jest dokumentów z których wynikałoby, że S. A. udzielono zezwolenia na wykonywanie pracy na terytorium RP. Zdaniem organu skarżący zataił też fakt skazania go prawomocnym wyrokiem przez Sąd Rejonowy we Włoszczowej w dniu 28 maja 2002 r. za przestępstwo określone w art. 270 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny. Dodatkowo S. A. nie wykazał żadnych innych okoliczności uzasadniających jego zamieszkiwanie na terytorium RP przez okres dłuższy niż 3 miesiące, pozwalających na udzielenie mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w trybie art. 53 ust. 3 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach.
W wyroku z dnia 25 kwietnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że organy administracji obu instancji, w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy, a ocena dowodów nie ma cech dowolności znajdując oparcie w ustalonych faktach. Zdaniem Sądu prawidłowo stwierdzono, iż małżonkowie nie zamieszkują razem, a także nie są zgodni co do dotyczących ich danych osobowych i innych istotnych okoliczności, które ich dotyczą. Te niezgodności zdaniem Sądu w sposób jednoznaczny wykazują fikcyjność małżeństwa skarżącego. Z kolei brak przyrzeczenia wydania zezwolenia na pracę został przez S. A. przyznany w toku rozprawy. Powyższe ustalenia zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dają podstawę do stwierdzenia, iż w sprawie niniejszej organ nie dopuścił się ani naruszenia prawa materialnego, ani też naruszenia przepisów postępowania.
Jako podstawę skargi kasacyjnej S. A. wskazał naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. przepisu art. 233 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego poprzez zupełnie ogólnikową i dowolną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, sprowadzającą się do stwierdzenia, iż "zestawienie w uzasadnieniu decyzji rażąco sprzecznych ze sobą zeznań cudzoziemca i jego żony (...) wykazuje fikcyjność małżeństwa". Według skarżącego Sąd ograniczył się jedynie do wybiórczej oceny materiału dowodowego, powtarzając ogólnikową argumentację z uzasadnienia decyzji Prezesa Urzędu do spraw Repatriacji i Cudzoziemców z dnia 21 września 2004 r., Nr [...]
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie jest uzasadniona.
W myśl art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej zwana p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu tylko nieważność postępowania. Ze względu na przyjęty model orzekania skarga kasacyjna powinna wskazywać podstawy kasacyjne przez powołanie konkretnych przepisów prawa którym, według strony skarżącej, uchybił sąd oraz określenie sposobu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego – wykazać dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rygoryzm formalny w stosunku do skargi kasacyjnej służy ustaleniu w sposób nie budzący wątpliwości zakresu rozpoznania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd nie powinien bowiem domyślać się intencji skarżącego i formułować za niego zarzuty pod adresem zaskarżonego wyroku. Mając na względzie ochronę strony przed ryzykiem niewłaściwego i nieprecyzyjnego sformułowania zarzutów skargi ustawodawca wprowadził tzw. przymus adwokacko - radcowski. Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że skarga kasacyjna powinna być sporządzona, z pewnymi wyjątkami, przez adwokata lub radcę prawnego (art. 175 § 1 – 3 p.p.s.a.).
Skarga kasacyjna wniesiona w rozpatrywanej sprawie (sporządzona przez adwokata) powołuje się na art. 233 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego. Z uzasadnienia zarzutu skargi kasacyjnej wynika, że ocena zebranego materiału dowodowego była dowolna i ogólnikowa, gdyż Sąd I instancji powtórzył argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji administracyjnej. Zarzut naruszenia prawa procesowego nie został prawidłowo określony, gdyż w postępowaniu przed sądem administracyjnym powołany przepis (art. 233 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego) nie miał zastosowania. Skarga kasacyjna, jak wyżej wskazano, powinna wskazywać podstawę kasacyjną przez powołanie konkretnych przepisów prawa, którym uchybił sąd oraz określenie sposobu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego – wykazać dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosuje przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 3 § 1 tej ustawy). W postępowaniu przed tym sądem nie znajdują zastosowania przepisy kodeksu postępowania cywilnego chyba, że Sąd I instancji przeprowadza uzupełniający dowód z dokumentu na podstawie art. 106 § 3 i § 5 p.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny nie przeprowadzał uzupełniającego dowodu z dokumentu i już tylko z tego powodu nie mógł naruszyć art. 233 Kodeksu postępowania cywilnego. Reasumując, podstawa skargi kasacyjnej polegająca na naruszeniu przepisów postępowania może dotyczyć wyłącznie przepisów stosowanych przez sąd, a zatem ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zarzut naruszenia przepisu postępowania cywilnego, który nie stosował ani sąd, ani tym bardziej organ administracji, nie może zatem zostać uznany za uzasadniony.
Mając na uwadze powyższe należało na podstawie art. 184 p.p.s.a oddalić skargę kasacyjną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI