II OSK 944/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił postanowienie Ministra utrzymujące w mocy decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków o odmowie uzgodnienia inwestycji. Inwestycja polegała na budowie zespołu budynków wielorodzinnych mieszkalno-usługowych w O., na terenie wpisanym do rejestru zabytków i objętym strefami ochrony konserwatorskiej. Organy konserwatorskie odmówiły uzgodnienia, wskazując na niezgodność projektu z historycznym układem urbanistycznym miasta, w szczególności z zasadami dotyczącymi linii zabudowy i zachowania zielonego zaplecza. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy naruszyły przepisy postępowania administracyjnego i dokonały błędnej wykładni planu zagospodarowania przestrzennego, uznając, że kryteria oceny były zbyt ogólne i arbitralne. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że zarzuty skargi kasacyjnej są zasadne. Sąd podkreślił, że organy administracji prawidłowo oceniły materiał dowodowy i zastosowały przepisy planu miejscowego, wskazując konkretne naruszenia zasad ochrony konserwatorskiej, takie jak lokalizacja budynków w drugiej linii zabudowy i brak zielonego zaplecza, co było sprzeczne z historycznym układem urbanistycznym miasta. NSA uznał, że WSA błędnie ocenił postępowanie jako arbitralne i nieuzasadnione, a także błędnie zawęził kompetencje organów konserwatorskich. W konsekwencji NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę spółki, zasądzając zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących ochrony zabytków i układów urbanistycznych w kontekście planowania przestrzennego oraz zasady wykładni przepisów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.
Dotyczy specyficznej sytuacji inwestycji w obszarze historycznego układu urbanistycznego i zastosowania przepisów ochrony zabytków. Interpretacja przepisów planu miejscowego może być różna w zależności od konkretnych zapisów i stanu faktycznego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ konserwatorski prawidłowo odmówił uzgodnienia inwestycji budowlanej ze względu na niezgodność z historycznym układem urbanistycznym miasta, pomimo uchylenia przez WSA wyroku organu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły uzgodnienia inwestycji, ponieważ planowana zabudowa naruszała zasady ochrony konserwatorskiej i historyczny układ urbanistyczny miasta, a WSA błędnie uchylił postanowienie Ministra.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że organy administracji prawidłowo oceniły materiał dowodowy i zastosowały przepisy planu miejscowego, wskazując konkretne naruszenia zasad ochrony konserwatorskiej, takie jak lokalizacja budynków w drugiej linii zabudowy i brak zielonego zaplecza, co było sprzeczne z historycznym układem urbanistycznym miasta. WSA błędnie ocenił postępowanie jako arbitralne i nieuzasadnione.
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił postanowienie Ministra Kultury, uznając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i błędną wykładnię planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że WSA błędnie uchylił postanowienie Ministra, ponieważ organy administracji prawidłowo przeprowadziły postępowanie i zastosowały przepisy prawa.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że WSA błędnie ocenił postępowanie jako arbitralne i nieuzasadnione, a także błędnie zawęził kompetencje organów konserwatorskich. Organy administracji szczegółowo wyjaśniły przyczyny odmowy uzgodnienia, opierając się na kompletnym materiale dowodowym i prawidłowej wykładni przepisów.
Jak należy interpretować przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczące ochrony historycznego układu urbanistycznego i harmonizacji nowej zabudowy z istniejącą?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przepisy te wymagają zachowania historycznego rozplanowania, linii zabudowy, kompozycji przestrzennej i zielonego zaplecza, a nowa zabudowa musi być zharmonizowana z historyczną kompozycją, nawiązując do lokalnej tradycji architektonicznej, ale niekoniecznie ją naśladując.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że ochrona układu urbanistycznego wymaga zachowania jego historycznego rozplanowania i kompozycji przestrzennej. Nowa zabudowa musi być dostosowana do historycznej kompozycji w zakresie rozplanowania, skali i bryły, przy założeniu harmonijnego współistnienia elementów historycznych i współczesnych. Organy administracji prawidłowo zastosowały te zasady, wskazując na niezgodność planowanej zabudowy z tymi wymogami.
Przepisy (30)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c)
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 6
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7a § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8 § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 79a § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
u.o.z. art. 89 § pkt 2
Ustawa - O ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 91 § ust. 4 pkt 4
Ustawa - O ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 89 § pkt 1
Ustawa - O ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 93 § ust. 1
Ustawa - O ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 3 § pkt 12
Ustawa - O ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
pr. bud. art. 39 § ust. 3
Ustawa - Prawo budowlane
pr. bud. art. 39 § ust. 4
Ustawa - Prawo budowlane
pr. bud. art. 28
Ustawa - Prawo budowlane
Uchwała Rady Miejskiej w O. nr ... z dnia [...] 2012 r. - Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego art. § 6
Uchwała Rady Miejskiej w O. nr ... z dnia [...] 2012 r. - Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego art. § 8 ust. 2 pkt 2 lit. b)
Uchwała Rady Miejskiej w O. nr ... z dnia [...] 2012 r. - Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego art. § 8 ust. 2 pkt 2 lit. d)
Uchwała Rady Miejskiej w O. nr ... z dnia [...] 2012 r. - Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego art. § 8 ust. 2 pkt 2 lit. e)
Uchwała Rady Miejskiej w O. nr ... z dnia [...] 2012 r. - Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego art. § 8 ust. 2 pkt 4 lit. a)
Uchwała Rady Miejskiej w O. nr ... z dnia [...] 2012 r. - Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego art. § 8 ust. 2 pkt 4 lit. b)
Uchwała Rady Miejskiej w O. nr ... z dnia [...] 2012 r. - Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego art. § 18 ust. 1-5
Uchwała Rady Miejskiej w O. nr ... z dnia [...] 2012 r. - Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego art. § 10 ust. 1 pkt 5 lit. c)
Argumenty
Skuteczne argumenty
Planowana zabudowa w dwóch liniach zabudowy, bez zielonego zaplecza, narusza historyczny układ urbanistyczny miasta. • Nowa zabudowa musi być zharmonizowana z historyczną kompozycją przestrzenno-architektoniczną miasta i nawiązywać do lokalnej tradycji architektonicznej. • Organy administracji prawidłowo oceniły materiał dowodowy i zastosowały przepisy planu miejscowego. • WSA błędnie uznał postępowanie za arbitralne i nieuzasadnione oraz zawęził kompetencje organów konserwatorskich.
Odrzucone argumenty
Organ konserwatorski powołał się na nieobowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego (argument skarżącej w postępowaniu przed Ministrem). • Kryteria oceny zgodności projektu z planem zagospodarowania przestrzennego są zbyt ogólne i ocenny, co prowadzi do arbitralności decyzji (argument WSA). • Nowa zabudowa nie musi być identyczna z istniejącą, może przyjmować formy nowoczesne, pod warunkiem zachowania pewnej estetycznej analogii (argument WSA).
Godne uwagi sformułowania
"Ochrona takiego układu ma na celu trwałe zachowanie jego historycznego rozplanowania oraz kompozycji przestrzennej oraz podziałów funkcjonalnych terenu." • "Pojedyncze przykłady odstępstw od podstawowego sposobu organizacji przestrzeni i sytuowania zabudowy nie niweczą generalnej zasady, która winna być zachowana i kontynuowana." • "Nakaz zharmonizowania nowej zabudowy z historyczną kompozycją przestrzenno-architektoniczną miasta" • "Nakaz dostosowania nowej zabudowy do historycznej kompozycji przestrzennej w zakresie rozplanowania, skali i bryły, przy założeniu harmonijnego współistnienia elementów kompozycji historycznej i współczesnej"
Skład orzekający
Andrzej Wawrzyniak
przewodniczący
Marzenna Linska - Wawrzon
sprawozdawca
Jerzy Stankowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ochrony zabytków i układów urbanistycznych w kontekście planowania przestrzennego oraz zasady wykładni przepisów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji inwestycji w obszarze historycznego układu urbanistycznego i zastosowania przepisów ochrony zabytków. Interpretacja przepisów planu miejscowego może być różna w zależności od konkretnych zapisów i stanu faktycznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy konfliktu między rozwojem deweloperskim a ochroną dziedzictwa kulturowego i historycznego układu miasta, co jest tematem często budzącym emocje i zainteresowanie.
“Deweloper kontra historia miasta: NSA rozstrzyga spór o zabudowę w zabytkowej części O.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.